در تازهترین اقدام برای استفاده از انرژیهای پاک، اخترشناسان که به خاطر ساخت آینه تلسکوپ شهرت دارند، قصد دارند تا با ساخت جمعکنندههای خورشیدی فوقکارآمدی نیروی برق را با هزینه اندک تولید کنند.
اخترشناسان برنامه تلسکوپ افق رویداد قصد دارند تا برای نخستین بار از یک سیاهچاله عکس بگیرند. عکسهایی که میتواند علاوه بر آزمایش نسبیت عام، وجود سیاهچالهها را نیز اثبات کند!
تلسکوپ 12متری اپکس (APEX) متعلق به رصدخانه جنوبی اروپا، کهکشانهایی را در فاصله 10 تا 12 میلیارد سالنوری از زمین به تصویر کشیده که شدیدترین فعالیت زایش ستارگان در ابتدای عالم در آنها اتفاق افتاده بود.
تلسکوپ عظیم ماژلان (جی.ام.تی) از 7 آینه عظیم 8.4 متری بهره خواهد برد که آنرا به بزرگترین تلسکوپ فعال روی زمین (در آینده نزدیک) تبدیل خواهد کرد. در اینجا، دیگ ذوب این آینهها را میبینید.
تلسکوپ فضایی هابل پس از 21 سال فعالیت در مدار زمین، هنوز تیزبینترین چشم زمین است و بهقدری اطلاعات ارزشمند برای ما فراهم آورده که اخترشناسان، آنرا پرچمدار طلاییترین دوره اخترشناسی لقب دادهاند.
تلسکوپهای فضایی و رصدخانههای زمینی موفق شدهاند تپاختر جوانی را در نزدیکی بقایای انفجار ابرنواختری ستارهای سنگین شناسایی کنند. این تپاختر در یکی از قمرهای کهکشان راهشیری قرار دارد.
این ابر گاز و غبار با آن حبابهای متقارن، خانه ستارگانی جوان و پرانرژی است که در حال نابود کردن سحابی مادری خود هستند. انرژی فوقالعاده زیاد این ستارگان باعث یونیزاسیون و تابش گازهای سحابی شده است.
سحابی نشری شارپلس 106-2 با فاصله 2هزار سالنوری از زمین، یکی از زایشگاههای فعال ستارهای در کهکشان راهشیری است که در آینده نهچندان دور میزبان خوشهای ستارهای با50 تا 150 ستاره خواهد بود.
مجموعه وی.ال.تی رصدخانه جنوبی اروپا در صحرای آتاکامای شیلی از 4 تلسکوپ 8.2 متری و تعدادی تلسکوپ کوچکتر 1.2 متری بهره میبرد که این مجموعه را به بزرگترین تلسکوپ روی زمین تبدیل کرده است.
بابک امینتفرشی، عکاس نجومی شناختهشده ایرانی در سفر به مرتفعترین رصدخانه جهان، این نمای زیبا را از صلیبجنوبی و دیگر صورتهای فلکی آسمان جنوبی برفراز آرایه تلسکوپی آلما در شیلی ثبت کرده است.
4 قرن پش، جهان را تنها زمین، ماه، خورشید، 5سیاره و تعدادی ستاره میدانستیم، اما امروز مرزهای جهان را تا 14 میلیارد سالنوری شناختهایم. نقشه زیر، مرزهای جهان شناخته شده را به نمایش میگذارد.
اخترشناسان موفق شدند با استفاده از آینههای 10 متری تلسکوپ دوقلوی کک و با استفاده از تکنیک های تلسکوپی منحصر به فرد، شکلگیری یک سیاره جدید را برای نخستین بار مستقیما مشاهده کنند.
تلسکوپ فضایی کپلر موفق به کشف سیارهای گازی و هماندازه زحل در فاصله 200 سالنوری از زمین شده که در مرکز منظومهاش، دو کوتوله نارنجی و سرخ هر 41 روز بهدور یکدیگر میچرخند.
برای بهبود درک بشر از جهان، دانشمندان آزمایشهای بلندپروازانهای طراحی کردهاند. آرایه بسیار بزرگ با شبیهسازی آنتنی چند ده کیلومتری در تلاش است امواج رادیویی موجودات هوشمند فرازمینی را ردیابی کند.
آینه 6.5 متری ترکیبی تلسکوپ فضایی جیمز وب در حال آمادهسازی است. این آینه که از جنس برلیوم و با روکش طلا تهیه شده، در سال 2014 / 1393 به فضا پرتاب و جانشین تلسکوپ فضایی هابل خواهد شد.
تلسکوپ فضاییی جیمز وب با آینه 6.5متری و لقب رصدخانه نسل بعدی ناسا و جانشین هابل، وعده گشودن پنجره جدیدی را به جهان میدهد؛ ولی هزینه بسیار گزاف آن شاید فرصتهای زیاد دیگری را از بین ببرد.
برای استفاده از تلسکوپ ها، ابتدا باید آنها را تنظیم کرد. تاکنون برای این کار از ستارگان دوردست استفاده میشد، اما به دلیل مشکلات پیش آمده، راهحل جدیدی پیشنهاد شده است: قرار دادن یک لامپ در فضا!
قله گرگش در 35 کیلومتری جنوبشرقی کاشان از سوی محققان ایرانی بهعنوان محل احداث رصدخانه ملی ایران انتخاب شده است. این قله 3600 متری دارای بهترین پارامترهای رصدی در سطح ایران است.
سازه رصدخانه ملی ایران که برفراز قله 3600 متری گرگش در کاشان ساخته میشود، برجی استوانهای به قطر 10 متر و ارتفاع 23 متر است که گنبد تلسکوپ 3.5 متری ایران برفراز آن نصب خواهد شد.
علیرغم انتخاب اولیه قله «دینوا» در جنوب استان قم، سرانجام قله 3300 متری گرگش در حوالی روستای کاموی کاشان به عنوان مکان نهایی احداث رصدخانه ملی ایران که از تلسکوپی 3.5 متری بهره میبرد، تعیین شد.