پنج شنبه 25 مرداد 1397
یکشنبه 26 فروردین 1397 - 13:25:21 چاپ

رازگشایی از خودباوری کاذب علمی: چرا بیشتر افراد خود را «عقل‌کل» می‌دانند؟

دانش > پزشکی - بسیاری از مردم نسبت به دانش خود دچار خودباوری کاذب هستند و خود را داناتر از آنچه هستند، می‌پندارند. این افراد حاضر به مقابله با چالش‌ها و نظرات مخالف نیستند و در حوزه‌های متعددی اظهارنظر می‌کنند.

به گزارش خبرآنلاین و به نقل از سیناپرس، نتایج مطالعه‌ای جدید نشان می‌دهد که بسیاری از افراد باور دارند که بهتر از دیگران فکر می‌کنند و داناترند. نتایج این مطالعات که در آخرین شماره مجله تخصصی «روان‌شناسی اجتماعی تجربی» (Journal of Experimental Social Psychology) منتشر شده است، نشان می‌دهد که بسیاری از افراد جامعه دانش خود را بیشتر از دیگران می‌دانند. در این مطالعات، تمرکز اصلی بر موضوع برتری باور فرد بود و مشخص شد افراد متعددی تفکر یا دیدگاه خود را از سایرین برتر می‌دانند. این موضوع به‌خوبی در حوزه سیاست نیز قابل‌مشاهده است.

در این مطالعات که از نتایج تحقیقات پیشین نیز بهره‌برداری شد، پژوهشگران با در نظر گرفتن ۶ تحقیق خاص و تعداد زیادی موضوعات سیاسی به این نتیجه رسیدند آن دسته از افراد که دارای سطح بالای برتری باور هستند، نظرات خود را در موضوعات مختلف، کامل‌تر و برتر از سایرین می‌دانند.

در مرحله بعد، پژوهشگران اقدام به بررسی و تخمین میزان دانش واقعی این افراد پرداختند و دریافتند که بیشتر این افراد، دانش کمتری ازآنچه ادعا می‌کنند، دارند و در حقیقت نسبت به سطح معلومات و سواد خود، برآورد اشتباهی دارند.

«مایکل هال» (Michael Hall)، پژوهشگر روان‌شناسی اجتماعی از دانشگاه میشیگان که سرپرستی این گروه مطالعاتی را بر عهده داشته است، درباره یافته‌های این پژوهش می‌گوید: «در شرایطی که برخی افراد نسبت به دانش و معلومات خود با تواضع و فروتنی برخورد می‌کنند و میزان آگاهی خود را دست‌کم می‌گیرند، افراد زیادی باور دارند که دانش‌شان بسیار بیشتر از آن است که واقعا دارند و قادر به انجام کارهای زیادی هستند.»

پژوهشگران در ادامه تلاش کردند تا دریابند آیا افراد دارای خودباوری کاذب، در مواجهه با مسائل مختلف قادر به ارائه استراتژی و راهکارهایی فوق‌العاده هستند یا نه؟ پژوهشگران به این افراد مقاله‌های جدیدی در حوزه سیاست دادند و از آن‌ها خواستند تا اعلام کنند کدام‌یک موردتوجه و علاقه‌شان قرار گرفته است. نیمی از این مقالات مبتنی بر نظراتی بودند که افراد مشارکت‌کننده آن‌ها را باور داشتند و نیمی دیگر نیز این باورها را به چالش کشیده بودند.

محققان دریافتند که افراد دارای خودباوری کاذب به طرز شگفت‌انگیزی مقالات منطبق با باورها و اعتقادات خود را انتخاب می‌کنند و در حقیقت از مواجه‌شدن با هر نوع نقد و چالشی اجتناب می‌کنند.

دکتر هال توضیح می‌دهد: «ما فکر می‌کردیم اگر افراد دارای خودباوری کاذب، تمایلی به دنبال کردن مجموعه متوازنی از اطلاعات داشته باشند، ممکن است بتوانند ادعا کنند که برتری باورشان را از طریق تفکر منطقی و انتقادی در مورد هر دو طرف مسئله به دست آورده‌اند؛ اما این افراد حاضر به پذیرش نظرات مخالف نیستند.»

این در حالی است که به باور دانشمندان، اگر افراد از مواجهه با نظرات مخالف خود اجتناب بورزند، فرصت بهبود اطلاعات و دانش خود را از دست می‌دهند و نمی‌توانند باورهای خود را بر بنیانی قدرتمند شکل دهند.

از سوی دیگر، پژوهشگران دریافته‌اند که خودباوری کاذب و اعتقاد به درست بودن نظرات شخصی، تنها به حوزه سیاست محدود نیست و بسیاری از افراد جامعه انسانی در حوزه‌های مختلف به این معضل دچارند. موضوعاتی همچون محیط‌زیست، مذهب، ارتباطات و روابط اجتماعی و حتی موضوعات مشابه نسبتا بی‌اهمیت مانند قوانین و مقررات شخصی نیز شامل این مسئله می‌شوند و افراد زیادی در سطح جامعه خود را در این موارد، عقل کل می‌دانند.

۵۴۵۴

کلید واژه‌ها : روانشناسی - جامعه‌شناسی - پژوهش -
مطالب مرتبط
10 دیدگاه
  • بی نام
    یکشنبه 26 فروردین 1397 - 13:49:33
    پاسخ
    21 1

    منم يكي از اونام

    • بی نام
      یکشنبه 26 فروردین 1397 - 16:42:03
      2 0

      پس حقتو خوردن. کمِ کم باید معجزه ی هزاره ای، چیزی میشدی.

    • عرفان
      دوشنبه 27 فروردین 1397 - 09:27:52
      5 0

      جماعت به اصطلاح سلبریتی و مثلا بازیگر و خواننده بیش تر از بقیه دچار این مرض و توهم هستن و فکر میکنن باید درباره همه چیز اظهار نظر کارشناسی کنن...

  • بی نام
    یکشنبه 26 فروردین 1397 - 14:25:58
    پاسخ
    10 1

    اگر محققان روی ایرانیان از این دست تحقیقات انجام بدهند مطمئنا به نتایج حیرت انگیز و جالبی خواهند رسید.

  • بی نام
    یکشنبه 26 فروردین 1397 - 15:42:49
    پاسخ
    5 0

    جالبه من فکر می کردم ایم مشکل ما ایرانی ها هست فقط

  • بی نام
    یکشنبه 26 فروردین 1397 - 16:01:06
    پاسخ
    8 0

    از مسئولین خود یاد میگیرند.....

  • حمید
    یکشنبه 26 فروردین 1397 - 16:41:13
    پاسخ
    3 1

    مسئولای همون کشورا هم فکر می کنند عاقلترین و باهوشترین ادمهای دنیا هستند ولی دچار خود شیفتگی افراطی هستند.

    • بی نام
      دوشنبه 27 فروردین 1397 - 08:41:33
      1 2

      فرقی بین مسئولان همون کشورها و «مسئولان» کشور ما هست. در آنجا اگر هم هر از چند گاهی این «اعجوبه» ها به قدرت برسند جامعه آنها را کنترل می کند. نمونه اش را می توان در آمریکا دید؛ دموکراسی کشورشان موجودی مثل ترامپ را به راحتی مهار کرد و در نهایت او را هضم خواهد کرد و به صورت یک فضله بیرون خواهد انداخت. مثل کشور ما نیست که جامعه نه تنها دست چنین نوابغی را در دوران قدرتشان باز می گذارد بلکه در دوران قدرتش تعداد زیادی از افراد جامعه هم به نوعی به همذات پنداری با او و قهرمان سازی از کسی که جز شکست دستاوردی برایشان نداشته است می پردازند.

  • بی نام
    یکشنبه 26 فروردین 1397 - 17:01:21
    پاسخ
    7 1

    بالای 90 درصد ایرای ها اینطورن وقتی در هر مساله ای بهشون انتقاد میشه فقط حرف خودش رو میزنه مثلا بهش بگو ضریب هوش ما متوسط است قاطی میکنه یا سفت و سخت معتقده که امریکایی ها به کره ماه نرفتن دروغ میگن و...خود همین رفتار باعث ایجاد توهم برتر بود و خوب بودن میشه و جامعه ای از متوهمین میشه که فکر میکنن خیلی مهم و پیشرفته هستند در نهایت سرگرمیشون هم میشه حمله به صفحات اینترنتی

  • مهندس
    سه شنبه 28 فروردین 1397 - 20:18:08
    پاسخ
    2 0

    قضیه مسبوق به سابقه است...سعدی علیه الرحمه می فرماید : همه کس را عقل خود به کمال نماید و فرزند خود به جمال.. "گر از بسیط زمین عقل منعدم گردد... به خود گمان نبرد هیچکس که نادانم"

ارسال دیدگاه

قوانین ارسال نظر
  • خبرآنلاین نظراتی را که حاوی توهین یا افترا است، منتشر نمی‌کند
  • لطفا از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگلیش) خودداری کنید
  • اگرچه تلاش می‌شود نظرات ظرف 2ساعت تعیین تکلیف شوند اما نظراتی که پس از ساعت 19 نوشته شود حداکثر تا 9 صبح روز بعد منتشر می‌شوند
  • با توجه به آن که امکان موافقت یا مخالفت با محتوای نظرات وجود دارد، معمولا نظراتی که محتوای مشابه دارند، انتشار نمی‌یابند بنابراین توصيه مي‌شود از مثبت و منفی استفاده کنید.

0/700