به گزارش خبرآنلاین، دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، روز یکشنبه در مصاحبهای با فایننشال تایمز با لحنی قاطع گفت: «تصمیمگیرنده نهایی من هستم. تمام تصمیمها را من میگیرم. [نتانیاهو] تصمیمگیرنده نیست.» آیا نتانیاهو در نهایت مجبور خواهد شد توافق با ایران را بپذیرد؟ ترامپ پاسخ داد: «او چاره دیگری نخواهد داشت.»
فایننشیال تایمز در گزارشی مینویسد این تنش در حالی رخ میدهد که منافع اسرائیل و ایالات متحده رو به واگرایی گذاشته است؛ ترامپ در آستانه انتخابات میاندورهای ماه نوامبر، تحت فشار فزایندهای برای حلوفصل مناقشه در خاورمیانه و مهار قیمت بنزین قرار دارد، و نتانیاهو نیز از سوی منتقدان داخلی خود متهم است که در دستیابی به اهدافی که در آغاز درگیریها تعیین کرده بود، ناکام مانده است.
ترامپ را وادار به التماس کرد
به گفته یکی از مقامات کاخ سفید، تا بعدازظهر دوشنبه، ترامپ و نتانیاهو با یکدیگر گفتگو کرده بودند و تنشها در خاورمیانه پس از شدیدترین تبادل آتش میان اسرائیل و ایران از زمان آتشبس اوایل آوریل، رو به کاهش گذاشت. اما نخستوزیر اسرائیل بار دیگر نشان داد که همچنان مایل است در برابر ترامپ ایستادگی کند و خطر شعلهور شدن دوباره خاورمیانه را به جان بخرد؛ چرا که او رئیسجمهور آمریکا را مجبور کرد تا در شبکههای اجتماعی التماس کند که اسرائیل (و همچنین ایران) «فوراً تیراندازی را متوقف کنند».
یک مقام دفاعی ایالات متحده روز دوشنبه اعلام کرد که نیروهای آمریکایی در حملات روز گذشته اسرائیل به ایران مشارکت نداشتهاند؛ نشانهای که از نارضایتی واشنگتن از آخرین حملات به لبنان و ایران حکایت دارد. با این حال، این مقام گفت که ایالات متحده برای دفاع از نیروهای خود در اسرائیل، موشکهای رهگیر شلیک کرده است.
ترامپ در طول دوره دوم ریاستجمهوری خود، تا حد زیادی با دیدگاه نتانیاهو در مورد چگونگی برخورد با ایران و نیروهای متحد منطقهای آن، از جمله حزبالله، همراهی کرده است. او در ماه فوریه، پس از دههها اصرار رهبران اسرائیل (به ویژه نتانیاهو) و به دنبال حملاتی که تیرماه سال گذشته علیه سایتهای هستهای ایران انجام شد، به اولین رئیسجمهور آمریکا تبدیل شد که جنگی را علیه جمهوری اسلامی آغاز کرد.
این نخستین بار نیست
نارضایتی سایر رؤسای جمهور آمریکا از رهبر اسرائیل نیز گهگاه علنی شده است؛ بیل کلینتون پس از یک دیدار پرتنش در سال ۱۹۹۶، جمله معروف خود را خطاب به دستیارانش گفت: «اینجا کدامیک از ما ابرقدرت لعنتی است؟» در مورد ترامپ، این فورانهای خشم بسیار شدیدتر بوده است؛ به طوری که رئیسجمهور بارها به دلیل عدم تمایل رهبر اسرائیل به متوقف کردن بمباران ایران در ژوئن گذشته یا لبنان در هفته گذشته، الفاظ تندی را علیه او به کار برده است.
اما به رغم این اصطکاکها، شواهد اندکی وجود دارد که نشان دهد ترامپ آماده است تا از اهرمهای فشار قویتری مانند قطع کمکهای نظامی ایالات متحده به اسرائیل استفاده کند. او در طول دوران ریاستجمهوری خود، حمایتی قویتر از دولتهای پیشین از رهبر اسرائیل به عمل آورده است؛ علیه اتهامات فساد نتانیاهو موضع گرفته، تحریمها علیه فعالیتهای غیرقانونی شهرکنشینان اسرائیلی را لغو کرده و با سرعت از سدهای دموکراتها برای انتقال تسلیحات عبور کرده است.
ترامپ روز جمعه به شبکه انبیسی (NBC) گفت: «ما رابطه بسیار خوبی با هم داریم. ما رفقای عالی بودهایم. ما ضربه بسیار بسیار بزرگی به کشور خاصی زدیم که ۴۷ سال چیزی جز دردسر نبود.»
سخنگوی کاخ سفید نیز روز دوشنبه اعلام کرد: «پرونده رابطه پرزیدنت ترامپ با نخستوزیر نتانیاهو بسیار مستحکم است و اسرائیل همواره متحد بزرگی برای ایالات متحده بوده است. هیچ دوستی بزرگتر از پرزیدنت ترامپ برای اسرائیل و هیچ جنگجویی برای صلح مانند او وجود نداشته است.»
تمایل ترامپ به پایان جنگ دردسر سیاسی برای نتانیاهو است
با این حال، مصمم بودن ترامپ برای پایان دادن به جنگ، نتانیاهو را در آستانه انتخابات اواخر امسال در موقعیت به شدت دشواری در داخل کشور قرار داده است؛ چرا که او تلاش میکند میان خواستههای مهمترین متحد اسرائیل و افکار عمومی جامعه خود تعادل برقرار کند.
نظرسنجیها نشان میدهند که اکثریت اسرائیلیها موافق ادامه جنگ با ایران هستند و بیشتر آنها بر این باورند که کشورشان در دستیابی به اهداف خود ناکام بوده است. نظرسنجی «مؤسسه مطالعات امنیت ملی» در ماه گذشته نشان داد که تنها ۳۷ درصد از مردم از نتایج به دست آمده تا کنون راضی هستند.
آویو بوشینسکی، تحلیلگر سیاسی که پیش از این به عنوان رئیس دفتر نخستوزیر فعالیت میکرد، میگوید: «نتانیاهو دو گزینه بد پیش رو دارد؛ او یا باید در برابر ترامپ سر خم کند و آنچه را که او انتظار دارد انجام دهد، که این کار هزینه سیاسی داخلی برایش خواهد داشت؛ یا اینکه راه خود را از ترامپ جدا کند. اما من فکر نمیکنم اسرائیل توانایی آن را داشته باشد که به تنهایی [وارد یک جنگ تمامعیار با ایران] شود، به ویژه در بخش پدافندی و دفاعی.»
روز دوشنبه، نتانیاهو رویکردی بینابین را برگزید. به رغم اینکه ترامپ علناً از او خواسته بود پس از شلیک موشکهای ایران به اسرائیل (که در تلافی حمله اسرائیل در بیروت انجام شد) به ایران حمله نکند، او به نیروهای اسرائیلی دستور داد تا برای اولین بار از زمان اجرای آتشبس شکننده میان دو طرف ۱۹ فروردین، اهدافی را در داخل ایران هدف قرار دهند.
اما دست آخر با تشدید درخواستهای ترامپ برای آتشبس و موجی از ترس از تشدید غیرقابل کنترل تنشها در منطقه، نتانیاهو دستور توقف حملات را صادر کرد. مقامات اسرائیلی اعلام کردند که این کشور حملات را انجام داد زیرا نمیتوانست وضعیتی را بپذیرد که در آن ایران به تلافی حملات اسرائیل در لبنان، به سمت خاک اسرائیل شلیک کند.
ریچارد فونتین، مدیرعامل «مرکز امنیت آمریکای جدید» در واشنگتن، میگوید: «ایران و دولت ترامپ جبهههای ایران و لبنان را یکپارچه میبینند، در حالی که اسرائیل آنها را مجزا میداند. اسرائیل از دهه ۱۹۷۰ با شبهنظامیان مستقر در لبنان درگیر بوده است و هیچ توافقی باعث نمیشود که از دفاع مداوم از مرزهای شمالی خود دست بکشد.»
دالیا شیندلین، نظرسنج و تحلیلگر سیاسی مقیم تلآویو، معتقد است که رگههایی از «نمایش سیاسی» نیز در این اختلافات علنی وجود دارد. او گفت: «ترامپ اساساً تلاش میکند به افکار عمومی آمریکا نشان دهد که مانع از شعلهور شدن مجدد جنگ میشود و نمیگذارد آمریکا بار دیگر درگیر بحران شود. نتانیاهو نیز در برابر مخاطبان داخلی خود وجهه خوبی پیدا میکند، زیرا نشان میدهد که در برابر ترامپ ایستادگی کرده است.»
با این حال، سیاستمداران اپوزیسیون به سرعت از عقبنشینی نتانیاهو در مورد حملات، که دومین بار در یک هفته بود که نخستوزیر اسرائیل برنامههای نظامی خود را به دستور ترامپ بایگانی میکرد، سوءاستفاده کرده و او را به تسلیم متهم کردند.
نفتالی بنت، نخستوزیر پیشین که احتمالاً یکی از رقبای اصلی نتانیاهو در انتخابات آتی (که باید تا ماه اکتبر برگزار شود) خواهد بود، نتانیاهو را متهم کرد که با ادامه ندادن جنگ، حملات دورهای ایران به اسرائیل را «عادیسازی» کرده است. در همین حال، گادی آیزنکوت، رئیس سابق ستاد کل ارتش اسرائیل که او نیز احتمالاً از رقبای نتانیاهو خواهد بود، ویدیویی را از ترامپ منتشر کرد که در آن به صورت تکرارشونده میگوید نتانیاهو «هر کاری که من بخواهم انجام خواهد داد».
بوشینسکی، رئیس دفتر سابق نخستوزیر، در پایان گفت: «وقتی جنگ با ایران آغاز شد، اپوزیسیون بسیار حمایت کرد... چون فکر میکردند این یک جنگ موفقیتآمیز خواهد بود و بنابراین چارهای جز حمایت از آن وجود نداشت. اما اکنون آنها نتانیاهو را به نداشتن راهبرد متهم میکنند. چرا این را میگویند؟ چون میدانند که این جنگ به اهداف خود نخواهد رسید.»
۴۲/۴۲
نظر شما