چهارشنبه 7 تیر 1396
یکشنبه 20 فروردین 1396 - 07:23:00 چاپ

خان‌شیخون و افزایش هزینه‌های اسد برای حامیانش

وبلاگ > دستمالی، محمد - مذاکرات ژنو 5 به نتیجه ی روشنی نرسید و در آغاز بهار امسال، هنوز از مژده ی قابل تاملی برای پایان دادن به بحران سوریه، خبری نیست.

با این حال، باز هم آتش بس و حفظ فضای مذاکرات، سرمایه و داشته ی ارزشمندی برای طرفین درگیر و کشورهای مرتبط بود. استفان دمیستورا با جملات رندانه ای اعلام کرد که هم نمایندگان دولت سوریه و هم نمایندگان معارضین، در جلسات اصلی مذاکرات و پیش از آن که در برابر دوربین کنفرانس های مطبوعاتی، ژست های حماسی بگیرند، مفیدتر و سودمندتر صحبت کرده اند.

او همچنین اعلام کرد که نشست تهران مهم خواهد بود و لازم است که روسیه و ایران، برای حفظ آتش بس، تلاش کنند. د ر همان روزها، ما شاهد آن بودیم که ترکیه نیز تا حدی دست از مواضع تند خود برداشته بود و آمریکا و اروپا نیز معتقد بودند که تعیین سرنوشت بشار اسد، با مردم سوریه است. اما به یک باره، رویداد خان شیخون، همه چیز را به هم ریخت و آمریکا برگ تازه ای رو کرد و با حمله ی موشکی به پایگاه هوایی حمص، نشان داد که قرار نیست برای مدتی طولانی، روسیه صحنه گردان باشد. اما به راستی چه شد؟

چرا بشار اسد مرتکب چنین خطای استراتژیک و گرانی شد؟ چه شد که به یک باره، انهدام انبارهای مواد شیمیایی ادلب، تا این اندازه برای دولت اسد مهم شد و تصمیم به نابودی آنها گرفت؟ آیا باید برای تحلیل دقیق انگیزه های ارتش سوریه از این حمله ی عجیب و غریب، الزاما سراغ فرضیات کارآگاهی برویم و مثلا تصور کنیم که در داخل نظام بعث و اطلاعات نیروی هوایی سوریه، ناهماهنگی ها و تک نوازی خاصی در جریان است؟ آیا کسانی از داخل، خواسته اند پوست خربزه زیر پای جناب بشار اسد بیاندازند؟ آیا پیش از این حمله، هیچ گونه تخمین و برآوردی از تبعات، تعداد قربانیان و بازتاب منطقه ای و بین المللی آن وجود نداشت؟ آیا جریان خاصی در دمشقف به دنبال آن بود که دینامیت زیر میز مذاکرات بگذارد؟ این سوال ها، بی پاسخ می مانند چرا که اساسا ماهیت نظام بعث و شرایط خاص حاکم بر فضای سیاسی و امنیتی سوریه، پیچیده تر از آن است که مشخص کند کدام زید مسئول کدام بخش از ماجرا بوده و در چه مقطعی، با چه انگیزه ای، خطا روی داده است.

این اقدام جنایت آمیز، بحران سوریه را پیچیده تر کرد و علاوه بر آن که برای آمریکا و شخص دونالد ترامپ، زمینه ی خودنمایی فراهم کرد، برای متحدین سوریه نیز هزینه های تازه ای ایجاد کرد. شاید به همین خاطر بود که روسیه، در کوتاه ترین زمان ممکن، به شکل روشن و صریح، اطلاعات هوایی مرتبط یا این حمله را رو کرد تا نشان دهد که این اقدام، کار خود دمشق بوده است و ربطی به خواست و اراده ی مسکو ندارد. به عبارتی دیگر، روسیه تلاش کرد در این مورد زیرکانه عمل کند و علاوه بر آن که اجازه نداد انگشت اتهام متوجه نیروی هوایی اش شود، در همان حال، در شورای امنیت سازمان ملل، تا جایی که توانست از دولت اسد حمایت کرد و نشان داد که حفظ منافع و مصالح خود را بر هر چیز دیگری ترجیح می دهد اما در عین حال، از امکانات سیاسی و دیپلماسی خود نیز بهره می گیرد و نمی خواهد رد برابر آمریکا، موضعی ضعیف اتخاذ کند. اما آن چه که از سوی دیگر متحد سوریه، یعنی ایران دیده شد، متفاوت بود.

متاسفانه، در این ماجرا، هم دستگاه های مرتبط، هم رسانه های حاکمیتی و هم غالب تحلیل گران، ترجیح دادند که تا حد زیادی اعتبار سیاسی و بین المللی کشور و منش اخلاقی و حرفه ای را به پای دولت سوریه، فدا کنند. معتقدم، هیچ مشکلی روی نمی داد اگر ایران، نه به طور ضمنی و ضعیف، بلکه به شکلی قدرتمندانه و صریح، اقدام بشار اسد را محکوم و سرزنش می کرد و به موازات آن، دیگر مواضع و اهداف خود را حفظ می کرد. بر این باورم، فاجعه نبود اگر ایران به شکل روشن و صحیح و از تریبون رسمی بین المللی، از سوریه و معارضین می خواست آتش بس را حفظ کنند و آمادگی خود را برای مشارکت در تحقیق مرتبط با خان شیخون اعلام می کرد. می پرسید: اگر چنین می بود، حمله ی موشکی آمریکا صورت نمی گرفت؟ در پاسخ می گویم: چنین باوری ندارم. اساسا آمریکا به دنبال بهانه بود و مترصد فرصتی برای زهر چشم گرفتن و خودنمایی بود و جناب اسد، شخصا این فرصت طلایی را در اختیار آمریکا گذاشت!

به هر حال، رویداد تلخ خان شیخون و حمله ی تجاوزکارانه ی آمریکا به سوریه نیز، مانند ده ها رویداد تلخ دیگر پایان پذیرفت اما باید پس از این رویداد بزرگ، در مورد هزینه های خطاهای دولت سوریه، تامل دقیق صورت بگیرد.

در پایان، آرزو می کنم فضای رسانه ای و جوّ حاکم بر یادداشت ها و گفتگوهای تحلیل گران ما تغییر پیدا کند و واقع بینی، تاکید بر اخلاق و انسانیت و تحلیل داده های عینی و واقعی به جای شعارهای مبتنی بر آرزو و نگرش های جانبدارانه، جای خود را به تحلیل هایی بدهد که نه تنها برای خواننده و مخاطب، بلکه برای مسئولین امر نیز حاوی توصیه ها و راهکارهای مناسب و سودمند باشد.

19 دیدگاه
  • بی نام
    یکشنبه 20 فروردین 1396 - 10:37:41
    پاسخ
    7 3

    بنازم به اين تحليل شگفت انگيزدد

  • حسین
    یکشنبه 20 فروردین 1396 - 12:42:37
    پاسخ
    19 3

    تحلیل منطقی و شجاعانه ای بود

  • بی نام
    یکشنبه 20 فروردین 1396 - 12:50:21
    پاسخ
    4 1

    اگر دروغ بو داشت وضع دنياغير ازاين بود

  • ايراني
    یکشنبه 20 فروردین 1396 - 14:19:57
    پاسخ
    19 2

    ممنون چنين تفاسيري مردم را البته روشنتر ميکند ولي ظاهرا مسئولين را نه

  • بی نام
    یکشنبه 20 فروردین 1396 - 14:50:46
    پاسخ
    4 23

    با دستمالتون حسابی ... های ترامپ رو تا اونجا که می تونید بمالید، درست کاری که ظریف با اوباما می کرد.

  • بی نام
    یکشنبه 20 فروردین 1396 - 15:05:34
    پاسخ
    19 1

    چه عجب ؟ یک مقاله عاقلانه در باره سوریه نوشته شد

  • شمس تبریزی
    یکشنبه 20 فروردین 1396 - 16:26:58
    پاسخ
    12 25

    نوشته ای «چرا بشار اسد مرتکب چنین خطای استراتژیک و گرانی شد؟ چه شد که به یک باره، انهدام انبارهای مواد شیمیایی ادلب، تا این اندازه برای دولت اسد مهم شد و تصمیم به نابودی آنها گرفت؟». شما فقط داری نظرات ائتلاف عربی عبری غربی را که رییس جمهور محبوبت اردوغان هم شریک آن است اینجا تکرار میکنی. همین کارشناسان بی مایه ای امثال تو در ایران بودن که منافع کشور را به خاطر تعصبات کورکورانه و با نوشته های سخیف به پای ترکیه اردوغانی ریختن. مطالبت هم که منبعی ندارد. همین جمله بالا را از کجا نوشته ای ؟ هیچ از امثال ینی شفق و شرق الاوسط و غیره. منبع که نمی دهی تا ببینیم حرفت بر کدام پایه است. برو آقا مطبوعات دیگر را هم بخوان و قولهای معارض را هم بررسی کن. حتی تحلیلی هم ارایه نکردی.حرف مفت زدن که مالیات نداره

    • بینام
      سه شنبه 22 فروردین 1396 - 17:16:36
      3 0

      تو زیاد جوش نزن عزیزم.برو اب خنک بخور.در نظر امثال شما که هیچ اعتقادی به نقد ندارید و دربست از جنایتهای اسد حمایت میکینید هر کسی مخالف شما باشه یا پان ترکه و یا دستمال کش امریکا.این کارشناس ایرانی هم هرچی گفته واقیعت بوده.ایشون رو ترکیه و اردوغان استخدام نکردن.اقای دستمتالی از روی وجودان و حقیقت دارن تحلیل میکنن.

  • رضا
    یکشنبه 20 فروردین 1396 - 20:15:46
    پاسخ
    12 18

    با سلام. ظاهراً شما کارشناس عزیز از علم غیب گویی بهره‌مند هستید که با این قطعیت حمله شیمیایی اخیر را کار دولت سوریه میدانید. در صورتیکه حتی رییس جمهور محترم کشورمان با ارزیابی فنی و سیاسی ، آن را به تروریست ها نسبت می دهد. از این گذشته، شما بفرمایید وقتی دولت سوریه در موضع قدرت قرار دارد و حتی یک کودک هم میداند این کار حمله شیمیایی دست آمریکا و کشورهای متخاصم را برای ورود مستقیم باز می کند، چرا باز هم مرتکب این عمل کودکانه می شود.

    • حسین
      دوشنبه 21 فروردین 1396 - 09:46:30
      5 4

      دوست عزیز یه بار دیگه متن رو بخون زیادم عجله نکن ایشون گفتن که در اثر حمله هوایی به انبار مواد شیمیایی اتفاق افتاده که می تونست نباشه

  • محسن
    یکشنبه 20 فروردین 1396 - 23:40:28
    پاسخ
    13 14

    اقای دستمالی از معدود کارشناسانی هستن که تا حدودی بیطرفانه و واقع بینانه مسائل رو تحلیل میکنن.البته خودشون هم میدونن بشار اسد مستقیم از هواپیما بمب شیمیایی رو انداختن و انبار شیمیایی در کار نبوده ولی بهشون حق میدم که کمی خودشون رو محودود و سانسور کنن.در کل دمشون گرم

  • مهسا
    دوشنبه 21 فروردین 1396 - 04:40:36
    پاسخ
    5 2

    چقدر خوبه که همدیگه رو مودبانه نقد کنیم و سریع به هم وصله نچسبونبم کارشناس محترم نظرش رو داده دلیلی نداره توهین کنیم.حمله شیمیایی کار رژیم جنایتکار اسد نبوده چون هیچ عقل سلیمی اینو درک نمیکنه که فایده این حمله برای بشار اسدچی میتونست باشه

    • بی نام
      دوشنبه 21 فروردین 1396 - 10:31:27
      4 8

      چطور فقط اسد جنایتکار هست اما ترکیه و عربستان و داعش و آمریکا و ....جنایتکار نیستن عزیزم.

  • حامد
    دوشنبه 21 فروردین 1396 - 07:02:48
    پاسخ
    3 8

    با سلام متاسفم که نگارنده این تحلیل به جای اینکه لااقل موضع بی طرفی بگیرد در جریان بمباران... حالا می آید و نظام سوریه را متهم میکند ... نظام سوریه وقتی در جنگ دست بالا را دارد چرا دست به این کار باید بزند و خودش را با مشکل مواجه کند ؟ لااقل به احترام مدافعان حرم مطالب رو با حب و بغض شخصی تحلیل نکنیم ... یا حق علی برکه الله

  • بی نام
    دوشنبه 21 فروردین 1396 - 07:17:54
    پاسخ
    7 2

    چه عجب. بلاخره یکی راستشو گفت.

  • وكيل
    دوشنبه 21 فروردین 1396 - 07:29:04
    پاسخ
    6 3

    حقيقت صحيح ترين سياست است، بايد از آن شجاعانه دفاع كنيم ، چون هميشه حق اشكار خواهد شد ، بنظر مي رسد دولت اسد انگيزه اي براي جنايت نداشته و بر عكس معارضين بشدت احتياج به اين حربه داشته اند ، حال برنده كسي است كه از حق دفاع كند و راستي بهترين سياست است و باطل اصحاب خود را نابود مي كند ، جالب اينكه تمايل به حقيقت بشدت با عقائد ومنافع ملي ما همسو است. اگر اسد بيگناه است بشدت از دولتش دفاع كنيم و اگر گنهكار است ، موضعگيري و مخالفت كنيم و اگر نمي دانيم ، سكوت كنيم.در اينصورت هزينه مان هم زياد نمي شود و وجدانمان هم راحت تر است. و مهمتر اينكه بدعت بدي مي شود و اگر واقعا اسد مرتكب شده باشد و ما حمايت كنيم ، بدعتي مي شود كه ما را كاملاً به راه باطل سوق خواهد داد، حق هميشه پيروز و باطل هميشه رفتني است

  • حسین
    دوشنبه 21 فروردین 1396 - 09:43:50
    پاسخ
    12 1

    بعضی از هموطنان چنان در تحلیل ها رسانه ملی و کارشناسی های یک طرفه که فقط از اسد طرف داری می کنند و کوچکترین ایرادی بهش وارد نمی داند غرق هستند که هیچ چیزی رو قبول نمی کنند دوستان محترم فارغ از ظلمی که به مردم و کشور سوریه از طرف غرب و تروریستها وارد میشه نباید چشمانمان را روی خطا های اسد بپوشانیم کارشناس محترم هم نظر خودشان رو گفتن چرا نمی تونید تحمل کنید و توهین و افترا می زنید یادمان باشد مسائل همیشه همانی نیست که ما فکر می کنیم یا دوست داریم که باشد

  • بی نام
    چهارشنبه 23 فروردین 1396 - 19:45:25
    پاسخ
    0 0

    اینو که گفتن کسایی تو دولت اسد کارشکنی میکنن درسته.

  • یک ایرانی
    دوشنبه 28 فروردین 1396 - 14:47:41
    پاسخ
    0 1

    آقای دستمالی, ما رند نیستیم و اگر باشیم هیچ وقت روی مصالح کشورمان تغییر موضع نمیدهبم. شما خیلی دوست دارید سوریه و عراق تخریب شود. ولی به این فکر کرده اید اگر کشور ایران توسط سربازان آمریکاداعش ویران شود به موضع آمریکا دوستانه شما به اندازه جویی بها نمی دهند؟؟

ارسال دیدگاه

قوانین ارسال نظر
  • خبرآنلاین نظراتی را که حاوی توهین یا افترا است، منتشر نمی‌کند
  • لطفا از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگلیش) خودداری کنید
  • اگرچه تلاش می‌شود نظرات ظرف 2ساعت تعیین تکلیف شوند اما نظراتی که پس از ساعت 19 نوشته شود حداکثر تا 9 صبح روز بعد منتشر می‌شوند
  • با توجه به آن که امکان موافقت یا مخالفت با محتوای نظرات وجود دارد، معمولا نظراتی که محتوای مشابه دارند، انتشار نمی‌یابند بنابراین توصيه مي‌شود از مثبت و منفی استفاده کنید.

0/700