کادر را پرش کن

زمانی که یک طراح، کار خود را در پروژه‌ای آغاز می کند، باید به عنوان نخستین سؤال از خود بپرسد قصد دارد دکور را در خدمت چه کاری طراحی کند؟

در مورد برنامه‌های مناظره کاندیداهای ریاست جمهوری دکور در خدمت دو نفر است که سوژه اصلی محسوب می‌شوند و در این میان باید از هر مورد اضافه و زائدی خودداری کرده فوکوس باید روی افراد حاضر در دو طرف مناظره باشد، زیرا صحبت‌های آنان برای مردم اهمیت بسیار بالایی دارد. با نگاهی به برنامه‌های مهم بین‌المللی از این دست متوجه می‌شویم که هرگونه وسیله و عکس و تصویر اضافه از قاب خارج شده و نور و رنگ روی شخصیت‌های اصلی متمرکز شده است. البته مقایسه طراحی صحنه مناظره‌های خارجی با مناظره‌های ایرانی، در جهت تقلید نیست بلکه الفبای کاری طراحی است. طراح باید بداند دکور در خدمت چه کار است و همه چیز را بر اساس پاسخ این سؤال طراحی کند. متأسفانه دکورهای برنامه‌های مناظره کاندیداها تناسبی با هدف برگزاری این برنامه ندارد.

 نور فقط در حد روشنایی صحنه است و مورد استفاده‌ای ویژه برای جلب تمرکز بینندگان قرار نمی‌گیرد. میزی که در وسط صحنه قرار گرفته است به هیچ عنوان مناسب یک برنامه مناظره نیست، علاوه بر اینها روی میز هم کار شده که هیچ لزومی برای آن احساس نمی‌شود. نور آبی که در میز کار شده به چه دلیل بوده است؟ گلدانی که وسط میز قرار گرفته و شاخه‌های گل از میان میز بیرون زده چه تفکری را در پشت خود داشته و چه کمکی به فضای مناظره می‌کند؟ نوع دکور به گونه‌ای است که بیننده هیچ‌گونه احساس امنیتی نمی‌کند. به عنوان مثال وقتی شخصیتی در یک کتابخانه نشسته و صحبت می‌کند، تصویر به بیننده احساس امنیت می‌دهد اما فضایی که در برنامه‌های مناظره به بیننده ارائه می‌شود هر جایی می‌تواند باشد و امنیتی را منتقل نمی‌کند. این شلوغی‌های بی‌دلیل، تصویر پررنگ و لعاب پشت مجری، نورهای اضافی موجود همه و همه نشان می‌دهد که اصراری جدی برای شلوغ بودن صحنه وجود داشته است و این مسئله هم فقط به طراح صحنه کار مربوط نیست. معمولاً کارگردانان و تهیه‌کنندگان تلویزیونی در پی آن هستند صحنه تا جایی که ممکن است شلوغ باشد، اصطلاحی وجود دارد که آنان می‌گویند: «کادر را پرش کن» به نظر می‌رسد این رویکرد در طراحی صحنه برنامه مناظره ما پیگیری شده است.

 اتفاقاً هزینه بسیاری هم صرف طراحی این دکور شده اما در نهایت چیزی که به دست آمده در خدمت موضوع نیست. تأکید خاص روی یک المان ایرانی و ملی و قرار دادن آن در صحنه‌ای که با طراحی نور ویژه بر دو فرد حاضر در مناظره و نفر سوم (مجری) تأکید دارد، می‌توانست طراحی قابل قبول‌تر و بهتری باشد. برخی تصور می‌کنند برای یک سوژه بزرگ، کاری بسیار بزرگ و پرهزینه کرده در حالی که می‌بینیم این تفکر در مورد طراحی برنامه‌های مناظره نتیجه‌ای منفی در پی داشته و دکور موجب منحرف شدن ذهن تماشاگر می‌شود.