همچنان دچار افراط و تفریط هستیم

اما در این بین و سال‌های اخیر توجه به ادبیات پیش از دبستان به دلیل سود دهی بیشتر تا حد قابل توجهی در جامعه ما رشد داشته است.

در همین زمینه ما دچار افراط و تفریط‌هایی نیز شده‌ایم، مثلا در یک دوره به ادبیات کودک توجه شده است و در یک دوره دیگر به ادبیات نوجوان و در حال حاضر نیز به ادبیات پیش از دبستان و کتاب‌های نوجوان بیشتر از بخش کودکان توجه نشان داده می‌شود.

البته این در حالی است که آثاری که برای این گروه سنی منتشر می‌شود معمولا پاسخگوی نیاز کودکان نیست. این مشکل به ویژه در حوزه شعر و داستان بیشتر دیده می‌شود. متاسفانه ما در حوزه شعر نوجوان نیز به شدت دچار رکود هستیم و ناشران دولتی مانند کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان سرمایه‌گذاری کمتری در این حوزه می‌کنند، در حالی که با انبوه کتاب‌هایی در زمینه داستان برای نوجوانان رو به رو می‌شویم. به عبارتی ناشران برای چاپ شعر نوجوان تمایلی از خود نشان نمی‌دهند. برای همین هم در حوزه ادبیات کودک و نوجوان هیچگاه به صورت منطقی توزان برقرار نمی‌شود، چرا که توجه به یک گروه سنی خاص ما را از تولید کتاب برای دیگر گروه‌های سنی دیگر باز می‌دارد.

مشکل دیگری که نویسنده در تولید ادبیات کودک و نوجوان با آن رو به رو است؛ شمارگان پایین کتاب‌هاست. مثلا ما می‌بینیم یک کتاب خوب فقط 1500 نسخه تیراژ دارد. این در حالی است که ممکن است هیچگاه این کتاب به چاپ‌های دوم و سوم نرسد.

در سال‌های نخست انقلاب شمارگان کتاب‌های کودک و نوجوان بسیار بیشتر از این بود و شمارگان کتاب‌های کودک گاه به 20 هزار و در کانون پرورش فکری به 50 هزار نسخه نیز می‌رسید، در حالی که جمعیت کشور ما در آن زمان یک سوم امروز بود. با این وجود تقاضا برای کالای فرهنگی بیشتر از گذشته بود. البته برخی از کارشناسان کتاب کودک و نوجوان معتقدند که اگر چه شمارگان کتاب در حال حاضر پایین است اما تنوع و تعداد عناوین متعدد این خلاء را جبران می‌کند.

مشکل دیگری که در این زمینه وجود دارد و تنها گریبان‌گیر کتاب‌های کودک و نوجوان نیست و شامل حال حوزه بزرگسال نیز می‌شود، توزیع نامناسب همین تعداد کم کتاب‌هاست که به ایجاد مشکلات بیشتر در این حوزه دامن می‌زند، اما با همه این مشکلات ما هنوز نویسندگان و شاعران خوبی در حوزه کتاب کودک و نوجوان داریم؛ نویسندگانی که متاسفانه نمی‌توانند برای چاپ آثارشان ناشر خوبی را پیدا کنند.

از طرف دیگر دستمزدها در حوزه شعر کتاب کودک و نوجوان نیز بسیار پایین است و شاعر مجبور است با این دستمزدهای اندک آثارش را به ناشر واگذار کند. مجموعه این عوامل نشان می‌دهد ادبیات کودک بسیار تحت تاثیر مولفه‌های مختلفی از جمله مولفه اقتصادی است.