غزال زیاری- ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن با شماره بدنه CVN-۷۲، پنجمین فروند از ناوهای هواپیمابر میاندوره کلاس نیمیتز نیروی دریایی آمریکاست که قرارداد ساختش در دسامبر ۱۹۸۲ امضا و در سال ۱۹۸۹ وارد خدمت گردید تا در تغییر دکترین نظامی آمریکا از تقابل جنگ سرد به سمت عملیاتهای واکنش سریع منطقهای مورد استفاده قرار بگیرد.
این ناو به افتخار شانزدهمین رئیسجمهور آمریکا، آبراهام لینکلن نام گرفت و با بهرهگیری از تجربیات ساخت چهار فروند قبلی، در جنبههای حفاظتی و سیستمهای مدیریت نبرد، ارتقاهای زیادی داشته. هزینه ساخت این ناو در اواخر دهه ۸۰ میلادی حدود ۲.۲۴ میلیارد دلار برآورد شده بود که با احتساب نرخ تورم در سال ۲۰۲۴، ارزشی در حدود ۶.۸۲ میلیارد دلار دارد.
مشخصات فنی بدنه و ابعاد سازهای
هدف از طراحی ساختار فیزیکی ناو آبراهام لینکلن، ایجاد یک پایگاه هوایی متحرک با قابلیت پایداری در دریای آزاد است.
طول کلی شناور ۳۳۲.۸ متر است که در خط آب به ۳۱۷ متر میرسد و عرشه پروازی آن مساحت ۱۸۲۱۱ مترمربع را فراهم میکند که برای مدیریت همزمان عملیات پرواز و برخاست هواگردهای مختلف ضروری است. وزن جابهجایی ناو در حالت بارگیری کامل به بیش از ۱۴۰ هزار تن میرسد و بدین ترتیب جزو سنگینترین شناورهای نظامی جهان به شمار میرود.
عرض بدنه در خط آب ۴۰.۸ متر بوده، اما عرض عرشه پرواز در عریضترین نقطه به ۷۸.۳ متر میرسد که طراحی آن به ناو اجازه میدهد تا در صورتی که هواپیمای در حال فرود نتواند کابلهای نگهدارنده را بگیرد، بدون برخورد با هواپیماهای مستقر در جلوی عرشه، مجدداً به پرواز درآید.
| مشخصه فیزیکی |
مقدار |
| طول کلی |
۳۳۲.۸ متر |
| عرض عرشه پرواز |
۷۸.۳ متر |
| وزن جابهجایی نهایی |
۱۴۰ هزار تن |
| مساحت عرشه عملیاتی |
۱۸۲۱۱ متر مربع |
| تعداد طبقات (سطوح) |
۲۴ طبقه |
| ظرفیت خدمه (مجموع) |
۵۶۸۰ نفر |
در ساخت بدنه از آلیاژهای فولادی با استحکام بالا (HY-۸۰ و HY-۱۰۰) استفاده شده تا در برابر فشار هیدرواستاتیک در سرعتهای بالا و همچنین اثرات انفجارهای احتمالی مقاومت کند.
سیستم آسانسورهای ناو شامل چهار بالابر هیدرولیکی است که هریک توانایی جابهجایی دو هواپیما از آشیانههای زیرین به عرشه پرواز در عرض چند ثانیه را دارند. سه آسانسور در سمت راست و یک آسانسور در سمت چپ ناو توازن عملیاتی را حفظ میکنند.
سیستم پیشران هستهای و دینامیک قدرت
نیروی محرکه این ناو، توسط دو رآکتور هستهای Westinghouse A۴W که قلب تپنده آن هستند تأمین میشود. این رآکتورها از طریق فرآیند شکافت هستهای، حرارت لازم برای تولید بخار پرفشار را فراهم میکنند و این بخار به چهار توربین اصلی هدایت میشود که از طریق جعبهدندههای کاهش سرعت، به چهار شفت (محور) متصل هستند. هر شفت به یک پروانه پنجپره برنزی به ارتفاع ۶.۵ متر و وزن ۱۱ تن متصل است که نیروی لازم برای راندن ناو را ایجاد میکند.
توان خروجی کلی این سیستم ۱۹۴ مگاوات است که سرعتی در حدود ۵۶ کیلومتر بر ساعت را برای این سازه ۱۰۰ هزار تنی فراهم میکند.
طراحی رآکتورهای A۴W به نحوی است که ناو بتواند بدون نیاز به سوختگیری مجدد، ۲۰ تا ۲۵ سال به طور مداوم عملیات انجام دهد. یعنی برد نامحدود عملیاتی برای ناو که تنها محدودیت ماندگاریاش در دریا به ذخایر غذایی و نیازهای انسانی خدمه بستگی دارد.
رآکتورهای هستهای مسئول تأمین تمام نیازهای الکتریکی ناو از جمله سیستمهای راداری پیشرفته، منجنیقهای بخار برای پرتاب هواپیما، دستگاههای شیرینسازی آب و تمامی تجهیزات زیستی و رزمی ناو هستند. ژنراتورهای دیزلی اضطراری هم در صورت بروز نقص در رآکتورها، توان لازم برای سیستمهای حیاتی و هدایت اولیه را فراهم میکنند.
سامانههای راداری و حسگرهای پایش محیطی
رادار اصلی جستجوی هوایی سهبعدی ناو، میتواند اهداف هوایی را در بردهای بیش از ۴۵۰ کیلومتر شناسایی و مختصات سهبعدی آنها را تعیین کند. از رادار دوبعدی AN/SPS-۴۹(V)۵ هم برای جستجوی برد بلند و شناسایی اهداف در محیطهای پر از اختلال الکترونیکی بهینه شده.
رادار AN/SPQ-۹B هم برای شناسایی اهداف در فواصل نزدیک و مقابله با موشکهای کروز سطحگذر است. علاوه بر این، ناو مجهز به مجموعهای از رادارهای کنترل ترافیک هوایی و هدایت فرود نظیر AN/SPN-۴۶ و AN/SPN-۴۳C است که فرود ایمن هواپیماها را در شرایط جوی نامساعد و شب تضمین میکنند.
| نام سامانه راداری |
نقش عملیاتی |
ویژگی فنی |
| AN/SPS-۴۸E |
جستجوی هوایی سهبعدی |
برد ۴۶۰ کیلومتر، چرخش ۳۶۰ درجه |
| AN/SPS-۴۹(V)۵ |
جستجوی هوایی دوبعدی |
مقاومت بالا در برابر جمینگ الکترونیک |
| AN/SPQ-۹B |
جستجوی سطحی و ارتفاع پایین |
تشخیص موشکهای کروز و پهپادها |
| AN/SPN-۴۶ |
کنترل ترافیک هوایی |
هدایت خودکار هواپیما تا لحظه لمس عرشه |
| AN/SPN-۴۱ |
کمکناوبری فرود |
ارائه اطلاعات زاویه تقرب به خلبان |
تسلیحات پدافندی و سامانههای جنگ الکترونیک
گرچه دفاع اصلی ناو بر عهده هواپیماهای جناح هوایی و ناوشکنهای اسکورت است، اما این ناو به مجموعهای از تسلیحات پدافند نزدیک برای مقابله با تهدیدات نفوذ کرده به لایههای داخلی مجهز شده است. سامانههای پدافندی بدین ترتیب هستند: موشکهای سطحبههوا، سیستمهای موشکی کوتاهبرد، توپهای پدافند نزدیک و مسلسلهای خودکار.
زیرساختهای لجستیکی و مدیریت حیات
این ناو در مأموریتهای طولانی از ۵۶۸۰ نفر پرسنل حمایت میکند و با توجه به زیرساختهایش، از هرلحاظ خودکفاست؛ یکی از حیاتیترین این سیستمها، بخش تولید آب شیرین است. ناو دارای چهار واحد تقطیر بخار است که با استفاده از حرارت رآکتورهای هستهای، روزانه بیش از ۱.۵ میلیون لیتر آب دریا را تبخیر و به آب آشامیدنی تبدیل میکنند. این آب نه تنها برای مصرف خدمه، بلکه برای خنکسازی سیستمهای الکترونیکی و تأمین آب مورد نیاز رآکتورها هم حیاتی است.
برای جمعیت حاضر در ناو، روزانه بین هجده هزار تا بیست هزار وعده غذایی تهیه میشود. طبق آمارهای استقرارهای قبلی در شش ماه بیش از بیش از ۳۶۳ هزار کیلو انواع گوشت و سبزیجات استفاده شده. این ناو انبارهای عظیم یخچالداری دارد که مواد غذایی مورد نیاز برای ۹۰ روز عملیات مستقل را ذخیه میکنند.
| کالا / منبع لجستیکی |
میزان مصرف یا ظرفیت (دوره عملیاتی) |
| تولید روزانه آب آشامیدنی |
۱.۵ میلیون لیتر آب |
| مصرف گوشت گاو |
۱۳ هزار کیلو گوشت برگر و ۱۲ هزار کیلو استیک |
| مصرف مرغ |
۲۳ هزار کیلوگرم |
| مصرف سیبزمینی سرخ کرده |
۲۳ هزار کیلوگرم |
| تعداد تختهای بیمارستانی |
۵۲ تخت بخش عمومی / ۳ تخت ICU |
| ظرفیت بیمارستانی اضطراری |
تا هزار تخت |
تاسیسات پزشکی ناو در حد یک بیمارستان تخصصی منطقهای و شامل ۱۲ اتاق عمل، بخش ICU، داروخانه، آزمایشگاه مجهز و بخش رادیولوژی است. شش پزشک افسر به صورت دائمی در ناو مستقر هستند و تخصصهای مختلفی از جراحی عمومی تا دندانپزشکی را پوشش میدهند. ناو در ماموریتهای بشردوستانه، به عنوان یک پلتفرم امدادی عظیم مورد استفاده قرار میگیرد.
ناو آبراهام لینکلن هرگز به تنهایی وارد مناطق پرخطر نمیشود و به عنوان مرکز ثقل «گروه ضربت ۳» عمل میکند که مجموعهای از شناورهای جنگی با تخصصهای مختلف آن را احاطه کردهاند. یگانهای اسکورت این گروه در حال حاضر تحت فرماندهی «اسکادران ناوشکن ۲۱» هستند و شامل ناوشکنهای کلاس آرلی برک میباشند.
ناوشکنهای همراه در استقرار فعلی عبارتند از:
- USS Spruance - DDG ۱۱۱: ناوشکنی مجهز به سیستم راداری Aegis که وظیفهاش دفاع هوایی و موشکی از ناو هواپیمابر است.
- USS Michael Murphy - DDG ۱۱۲: تخصص این ناوشکن در جنگهای ضدزیردریایی و ضدسطحی است و لایههای بیرونی امنیت گروه را تأمین میکند.
- USS Frank E. Petersen Jr. - DDG ۱۲۱: از پیشرفتهترین نسخههای کلاس آرلی برک که توانمندیهای پیشرفتهای در زمینه دفاع موشکی بالستیک دارد.
علاوه بر این ناوشکنها، یک زیردریایی تهاجمی اتمی (SSN) به صورت پنهان در اعماق آب، مسیر حرکت گروه را از نظر تهدیدات زیرسطحی پایش میکند و یک کشتی تدارکاتی هم وظیفه سوخترسانی به ناوشکنها و انتقال مواد غذایی و قطعات یدکی به کل گروه را در حین حرکت بر عهده دارد.
۲۲۷۲۲۷