نسرین وزیری: 24 رأی به ریاست علی لاریجانی در مقابل 7 رأی مرتضی آقاتهرانی گویای شکست سنگین اصولگرایان حامی دولت بود. شکستی که نه تنها در سطح ریاست این فراکسیون که در سطح نایب رئیسی و منشیگری بزرگترین فراکسیون مجلس نیز تکرار شد. البته شکست دیروز نمایندگان حامی دولت در انتخابات هیأترئیسه فراکسیون اصولگرایان را نمیتوان به حساب پیروزی اصولگرایان منتقد دولت گذاشت. چرا که لاریجانی نماینده اصولگرایان وحدتگرا در این فراکسیون است و اگر فرد دیگری همچون باهنر یا توکلی در انتخابات ریاست فراکسیون پیروز میشد، این پیروزی از آن منتقدان دولت بود.
حشمتالله فلاحتپیشه پیروزی لاریجانی را به نفع مجلس دانست و تأکید کرد که در غیراینصورت انشعابی در فراکسیون میان حامیان و منتقدان دولت شکل میگرفت. اما لاریجانی که در جمع بدنه این دو طیف مورد پذیرش است، میتواند همکاری هر دو طیف را به خود جلب کند.
به گفته وی پیروزی دیروز لاریجانی مانع از دو شکست در پیشروی فراکسیون اصولگرایان شد. در میان اعضای شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان مطرح شده بود که اگر لاریجانی به هر دلیلی از نامزدی برای ریاست فراکسیون کنارهگیری کرد، محمدرضا باهنر برای این پست کاندیدا شود تا نمایندهای از سوی اصولگرایان منتقد دولت در مقابل آقاتهرانی که نماینده حامیان دولت بود، صفکشی کند. اما پیروزی هر یک از آنها، آفتهایی را برای فراکسیون اصولگرایان به همراه داشت. اگر آقاتهرانی به پیروزی میرسید با توجه به نگاه محدودی که حامیان دولت به تعریف اصولگرایی دارند، میشد پیشبینی کرد که در آیندهای نزدیک برخی اصولگرایان مجلس از منظر آنان از جرگه اصولگرایی خارج میشدند و این زمینهای بود برای شکلگیری فراکسیونهای اقماری جدیدی در حاشیه فراکسیون اصولگرایان. به این ترتیب انشقاقی در میان اصولگرایان ساکن مجلس بهوجود میآمد که دامنه آن به بیرون از مجلس نیز کشیده میشد.
البته اگر باهنر نیز به پیروزی میرسید، عواقب دیگری در انتظار آینده فراکسیون اصولگرایان بود. از جمله اینکه جبهه منتقدان دولت آنقدر قدرت میگرفت که سرنوشت هر لایحهای که به مجلس میرسید را به خطر میانداخت. به عبارت دیگر با قدرت گرفتن اصولگرایان منتقد دولت بیم آن میرفت تا از این پس بهواسطه ایراداتی که حتی میتوانست کارشناسانه باشد، برخی لوایح دولت رد شوند. چنین رخدادی در شرایطی که مجلس بررسی لایحه هدفمند کردن یارانهها را در دستور بررسی دارد، نوید خوشایندی برای تعامل دولت و مجلس نداشت. البته در صورت پیروزی آقاتهرانی هم این بیم میرفت که منتقدان دولت برای جبران شکستشان اقدام به لابیهای گسترده در جلسات آتی مجلس کنند و بار دیگر لوایح دولت را به خطر بیندازند.
اما پیروزی لاریجانی مانع از این دو آسیب شد و وحدت میان اصولگرایان مجلس را آنچنان تقویت کرد که هم استقلال مجلس در برابر لابیهای نمایندگان حامی دولت حفظ شود و هم به تعامل آتی قوای مقننه و مجریه خللی وارد نشود.
راز ابقای لاریجانی
تمدید حضور لاریجانی در ریاست فراکسیون اصولگرایان علاوه بر آنکه این فراکسیون را از دو عاقبت نامیمون نجات داد، راز دیگری نیز در پس خود داشت. طی روزها و ماههای گذشته، نمایندگان حامی دولت ریاست همزمان مجلس و فراکسیون را عاملی برای منفعل بودن این فراکسیون در مقاطع حساسی همچون انتخابات ریاست جمهوری دهم و کابینه آن میدانستند که علتش معذوریتهایی لاریجانی به عنوان رئیس مجلس در اتخاذ تصمیمات فراکسیونی بود. آنها به همین دلیل اصلاح اساسنامه فراکسیون و ممانعت از همزمانی این دو ریاست را مطرح میکردند. غافل از آنکه اصلاح اساسنامه در گرو آرای مجمع عمومی است و امکان تشکیل جلسه مجمع عمومی تا پیش از جلسه شورای مرکزی برای انتخاب هیأترئیسه وجود نداشت.
در حالی که حامیان دولت، عدم کنارهگیری لاریجانی را به «حب ریاست» وی تعبیر میکردند؛ واقعیت چیز دیگری بود. چه آنکه او در یک جلسه خصوصی در جمع برخی نمایندگان اصولگرا اعلام کرد که تداوم حضورش به درخواست نمایندگان و برای مقابله با جو تبلیغاتی شکل گرفته از سوی نمایندگان حامی دولت است. یکی از نمایندگان مجلس که نسبتی هم با لاریجانی دارد، به «خبر» گفت: لاریجانی در این دیدار یادآوری کرد که از ابتدا هم به نمایندگان اصولگرا گفته بود که همزمانی ریاستش در فراکسیون و مجلس مانع از فعالیت بیشتر فراکسیون میشود اما نمایندگان اصرار داشتند. او در حال حاضر هم بر همین باور است اما چون بیم آن را دارد که کنارهگیریش در فضای سیاسی و رسانهای مفهوم پیروزی دولت در مجلس و نفی استقلال مجلس را بگیرد، لازم است که بماند.
در این جلسه به لاریجانی پیشنهاد شد که پس از فروکش کردن این شرایط، مجمع عمومی فراکسیون اصولگرایان تشکیل شود و اصلاح اساسنامه صورت بگیرد. به این ترتیب لاریجانی در فضایی دموکراتیک و در احترام به اساسنامه فراکسیون کنارهگیری کرده و در فضایی به دور از تبلیغات انتخاباتی برای تعیین ترکیب هیأترئیسه، رقابت دیگری برگزار شود.
برآوردی از شکست حامیان دولت
آقاتهرانی پس از ناکامی از تکیه زدن بر کرسی ریاست فراکسیون اصولگرایان برای نایب رئیسی این فراکسیون نامزد شد. اما باز هم کمتر از محمدرضا باهنر و محمدحسن ابوترابیفرد رأی آورد. 18 رأی باهنر که حتی در شورای مرکزی فراکسیون نیز عضویت نیافته بود، پاسخی بود به تلاشهای نمایندگان حامی دولت که در انتخابات مجمع نمایندگان تهران با بکارگیری روشی نوین در رأیگیری اعضای شورای مرکزی فراکسیون، او را به نوعی دور زدند. اظهارات هفته گذشته ولی اسماعیلی نماینده حامی دولت که با خنده میگفت دیگر باهنر نمیتواند برای نایب رئیسی فراکسیونی لابی کند، نیز به این ترتیب رنگ باخت.
کسب 16 رأی از سوی ابوترابیفرد در مقابل آقاتهرانی و صدر که به ترتیب 13 و 9 رأی کسب کردند نیز گویای شکست دوباره حامیان دولت بود. هرچند که نمایندگان میانهرویی همچون حشمتالله فلاحتپیشه معتقد بودند که بهتر بود آقاتهرانی برای نایب رئیسی رأی میآورد تا وجهه محترم او شکسته نشود. البته کسب 9 رأی برای صدر را میتوان نوعی رکورد محسوب کرد چون او به دلیل بیماری در CCU بود و اصلاً در جلسه دیروز حضور نداشت و زارعی از جانب وی برای نامزدی در پست نایب رئیسی مجلس ثبتنام کرده بود. شکست طیف حامیان دولت در انتخابات منشیها هم تکرار شد. اگرچه حسین نقوی از سوی این طیف، نامزد این پست در فراکسیون اصولگرایان بود اما حمیدرضا حاجیبابایی و محمدکاظم دلخوش با کسب 22 و 15 رأی گوی رقابت را از او ربودند و نقوی با اختلاف یک رأی از دلخوش در این رقابت ناکام ماند.
حسنختام رأیگیری دیروز، رأیگیری برای کارپرداز فراکسیون بود که مهدی مهدوی ابهری تنها کاندیدای آن بود. یکی از نکات جالب توجه در جلسه دیروز فراکسیون اصولگرایان، حضور تنها 35 نماینده از اعضای شورای مرکزی بود که 3 نفر از آنها نیز تا پایان جلسه و شرکت در رأیگیری نهایی در آن نماندند و با شتاب به جلسات کمیسیونها رفتند تا سؤالاتشان از وزرا را پیگیری کنند. البته بخشی از غیبت 9 عضو شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان در جلسه دیروز را باید به پای عدم انتخاب اعضای مجمع نمایندگان آذربایجان شرقی گذاشت.
از فروتنی آقاتهرانی تا تبریک زارعی
نقطه آغازین و پایانی جلسه دیروز شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان به سخنرانی برخی اعضا اختصاص یافت. آقاتهرانی و لاریجانی در ابتدا و زارعی و کوثری در انتها سخنرانی کردند.
آقاتهرانی که به گفته زارعی بر اساس احساس تکلیف وارد گود رقابت برای تعیین رئیس فراکسیون اصولگرایان شده بود، سخنانش را با تأکید بر پیگیری ارزشهای اصولگرایی و ارزشها آغاز کرد و فروتنانه گفت که نتیجه آرای اعضای شورای مرکزی هرچه که باشد، «قسمت» است و همه باید آن را بپذیرند. او که گویا برخلاف اصرار زارعی مبنی بر پیروزیاش در این رقابت، متوجه فضای حاکم بر فراکسیون شده بود پیشاپیش در سخنانش از لاریجانی خواست که در صورت پیروزی، بیشتر برای فراکسیون وقت بگذارد.
لاریجانی هم که به رسم مهماننوازی، تریبون را ابتدا در اختیار آقاتهرانی قرار داده بود، پس از سخنرانی آقاتهرانی از او که پذیرفته بود به عنوان یک رقیب وارد میدان شود، تشکر کرد و یادآورشد که به اصرار نمایندگان حضور در این انتخابات را پذیرفته است. او با نگاهی منصفانه، برخی انتقادات وارده به هیأترئیسه فراکسیون را پذیرفت و وعده داد که پس از پیروزی در ریاست فراکسیون، بکوشد تا فعالیتهای آن با جدیت بیشتری دنبال شود.
پس از آنکه نتایج آرا اعلام شد؛ این علیاصغر زارعی بود که پیش از دیگران خود را به تریبون رساند تا به پیروزان این رقابت تبریک بگوید. او که طی یکی دو هفته گذشته بیشترین انتقادات را به ریاست لاریجانی در فراکسیون اصولگرایان داشت، در سخنانش اعلام کرد که هرچه عنوان شده فقط از سر دلسوزی برای فراکسیون بوده و لازم است که برای بهبود فعالیتهای آتی فراکسیون به این انتقادات توجه شود. یکی از پیشنهادات او برای این منظور تعیین سخنگو برای فراکسیون بود که به واسطه آن به ابوترابی که تاکنون سخنگویی فراکسیون اصولگرایان را بر عهده داشت، انتقاد کرد و گفت: در یکسالونیم گذشته یا اصلاً سخنگو نداشتهایم یا اینکه هرکسی از طرف شورای مرکزی به عنوان سخنگو مطالبی را مطرح کرده است که این نشاندهنده ضعف هیأترئیسه در اعلام اخبار و برنامههای فراکسیون است. در حالی که او قصد داشت انتقادات دیگری را نیز مطرح کند، یکی از نمایندگان حاضر در جلسه با صدای بلند همگان را به فرستادن یک صلوات دعوت کرد تا جو دوستانه و صمیمی حاکم بر جلسه شکسته نشود.
به همین دلیل اسماعیل کوثری دیگر نماینده حامی دولت تهران، در جایگاه قرار گرفت و برای دومین بار پیروزی لاریجانی و دیگران را تبریک گفت. این پایان خوشی بود برای رقابتی که در حقیقت از صبح دیروز و در حاشیه جلسه علنی مجلس کلید خورده بود. چرا که دیروز نه مرتضی آقاتهرانی روی صندلی خود نشسته بود و نه محمدرضا باهنر. این دونفر به همراه نمایندگان دیگری همچون رسایی، زارعی، فولادگر، محمدتقی رهبر، حدادعادل و. . . آنقدر مشغول رایزنی با یکدیگر و دیگر نمایندگان بودند که از میان 230 نماینده حاضر در جلسه حداکثر 150 نفر در رأیگیریها شرکت میکردند. این رایزنیها بیش از هرچیز نشاندهنده جو تبلیغاتی حامیان دولت علیه کاندیداتوری لاریجانی بود که تلاش متقابل چهرههایی همچون باهنر را برای ایجاد وحدت در فراکسیون اصولگرایان را به دنبال داشت.
نظر شما