به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، قرآن کریم در برخی آیات، روحیهای از اطمینان و استقامت به مؤمنان میبخشد تا در برابر فشار دشمنان دچار ترس و ناامیدی نشوند.
دشمن نمیتواند جبهه ایمان را به زانو درآورد
بنابر روایت فارس، یکی از این آیات، آیه ۱۱۱ سوره آلعمران است، آیهای که در فضای دشمنیها و تهدیدها نازل شد تا به مسلمانان یادآوری کند دشمن هرچقدر هم تلاش کند، نمیتواند جبهه ایمان را به زانو درآورد.
خداوند در این آیه میفرماید:«لَن یَضُرّوکُم إِلّا أَذًی وَإِن یُقاتِلوکُم یُوَلّوکُمُ الأَدبارَ ثُمَّ لایُنصَرونَ» یعنی: «آنها هرگز زیان جدی به شما نمیرسانند، جز آزاری اندک، و اگر با شما بجنگند، پشت به شما کرده فرار میکنند و سپس یاری نخواهند شد.»
از یهود نگران نباشید، سرنوشت چیز دیگری است
مفسران نقل کردهاند که این آیه درباره دشمنیهای یهود مدینه با مسلمانان نازل شد. برخی از سران یهود، مانند کعب بن اشرف و همفکران او، پس از قدرت گرفتن مسلمانان در مدینه، به تحریک قبایل عرب علیه پیامبر اسلام(ص) پرداختند و تلاش کردند جبههای گسترده برای ضربه زدن به مسلمانان تشکیل دهند.
این تهدیدها و تحریکها باعث نگرانی برخی مسلمانان شده بود، زیرا دشمنان در پی ایجاد جنگهای جدید و فشارهای سیاسی و نظامی بودند. در چنین فضایی، قرآن با این آیه به مؤمنان اطمینان داد که این دشمنیها در نهایت نمیتواند ضربهای سرنوشتساز به جامعه اسلامی وارد کند.
دشمن آسیب میزند، اما بنیان آسیب پذیر نیست
علامه طباطبایی در تفسیر المیزان توضیح میدهد که قرآن در این آیه میان آزار رساندن و شکست واقعی تفاوت گذاشته است. دشمنان ممکن است فشار وارد کنند، تهدید کنند یا حتی آسیبهایی به مسلمانان برسانند، اما این آسیبها در حد «أذی» است؛ یعنی آزارهایی محدود که نمیتواند بنیان جامعه مؤمن را از بین ببرد.
به بیان دیگر، آیه میخواهد روحیه ترس و خودباختگی را از دل مؤمنان بیرون ببرد و به آنها یادآوری کند که قدرت واقعی تنها در سلاح و تجهیزات خلاصه نمیشود.
عقبنشینی، فرجام نبرد دشمن است
در ادامه آیه آمده است: «وَإِن یُقاتِلوکُم یُوَلّوکُمُ الأَدبار». یعنی اگر دشمنان وارد نبرد شوند، در نهایت پشت به میدان کرده و عقبنشینی خواهند کرد. این وعده ناظر به سنت الهی در تقابل حق و باطل است. جبههای که بر ایمان و حق استوار است، در نهایت قدرت ایستادگی بیشتری دارد.
جبهه باطل ار درون متزلزل است
در مقابل، جبهه باطل هرچند ممکن است از نظر ظاهری به سلاح و امکانات بیشتری مجهز باشد، اما از درون دچار ضعف و تزلزل است. به همین دلیل قرآن در پایان آیه میفرماید: «ثُمَّ لایُنصَرون»؛ یعنی در نهایت نصرت و پیروزی واقعی نصیب آنان نخواهد شد.
وعدهای برای همه دورانها
پیام آیه ۱۱۱ سوره آلعمران تنها مربوط به یک مقطع تاریخی نیست. این آیه در واقع یک قاعده و سنت الهی را بیان میکند، یعنی دشمنان ممکن است فشار بیاورند و آزارهایی وارد کنند، اما نمیتوانند جبهه ایمان را نابود کنند.
به خدا تکیه کنیم، شکست نمیخوریم
از نگاه قرآن، اگر جامعهای بر ایمان، صبر و اعتماد به وعده الهی تکیه کند، حتی در برابر دشمنانی که از سلاحها و قدرتهای بزرگ برخوردارند نیز سرانجام شکست نخواهد خورد. نتیجه نهایی این نبرد، همان چیزی است که آیه با قاطعیت بیان میکند: دشمنان نه میتوانند ضربهای سرنوشتساز وارد کنند و نه در نهایت از نصرت و پیروزی برخوردار خواهند شد.
نظر شما