درآمد بی‌حساب و کتاب روبیکا و چند پرسش ساده

در حالی که بینندگان تلویزیون این روزها زیر بمباران کدهای دستوری مربع و ستاره قرار دارند، حق آنان است که از سازوکار و درآمدهای حاصل از این تبلیغات آگاه شوند؛ درخواستی که صداوسیما هنوز به آن پاسخی نداده و شفاف‌سازی نکرده است.

فاطمه پاقلعه‌نژاد: از نوروز ۹۷ شروع شد؛ حدود یک سال پیش که به یک‌باره اپلیکیشنی به نام روبیکا تمام باکس‌های خوب تبلیغاتی تلویزیون را به خود اختصاص داد و هر شبکه‌ای را که می‌زدی، با تبلیغات این اپلیکیشن روبه‌رو می‌شدی. پس از آن، روبیکا به یک‌باره تمام برنامه‌های تلویزیون را از آن خود کرد، از جمله پیش از سریال «پایتخت»، ارسطو و نقی را می‌دیدیم که برای این اپلیکیشن با چند سناریوی مختلف تیزر تبلیغاتی بازی می‌کردند.

بعدتر، یکی‌یکی برنامه‌های مهم و پرمخاطب تلویزیون پر شد از نام روبیکا، برنامه‌هایی هم که نمی‌توانستند با این شرکت کار کنند، یکی‌یکی تعطیل شدند؛ مثل «دورهمی» که مهران مدیری اصرار داشت با اسپانسر اختصاصی‌اش یعنی اول مارکت کار کند اما تلویزیونی‌ها نپذیرفتند و مهران مدیری هم آن برهه از ساخت فصل دیگری برای «دورهمی» انصراف داد. اما «خندوانه»، «ماه عسل»، «بیست هجده»، «فوتبال برتر»، «فرمول یک»، «کودک شو» و ... برنامه‌هایی بودند که یکی پس از دیگری با استفاده از روبیکا ساخته شدند. در ادامه، برنامه‌هایی مثل «عصر جدید» احسان علیخانی هم با این اپلیکیشن روی آنتن رفتند. اما این نام خاص چیست که این همه این روزها از آن می‌شنویم؟

پیوند توسکا و صداوسیما چگونه رخ داد؟

سال ۹۶، صداوسیما از طریق یک مناقصه -که به گفته برخی از فعالان حوزه تبلیغات، درباره آن هیچ اطلاع‌رسانی اتفاق نیفتاده بود- تمامی تبلیغات سرویس‌های ارزش افزوده (VAS) و شرکت‌های حوزه صنعت پرداخت خود را با رقمی چند صد میلیاردی به شرکتی به نام توسکا داد. در حقیقت این شرکت به واسطه همان مناقصه، پیمانکار تبلیغات سازمان صداوسیما در این حوزه شد. پس از این اتفاق، شرکت‌های PSP که تا پیش از آن سهم مهمی در ساخت برنامه‌های مشارکتی در تلویزیون داشتند از سوی سازمان نامه‌ای دریافت می‌کنند که: «من‌بعد کلیه برنامه‌ها و طرح‌های مشارکتی در حوزه خدمات ارزش‌افزوده VAS و کلیه سرویس‌های پیرامون آن، می‌بایست به شرکت توسکا ارجاع و پس از دریافت مجوز همکاری و نامه تأییدیه آن شرکت نسبت به مشارکت فی‌مابین اقدام شود. بدیهی است کلیه قراردادها و مصوبات قبلی از تاریخ ۹۶/۷/۲۶ کان لم یکن تلقی می‌شود.» معنای این جملات و این اتفاق این بود که صداوسیما تبلیغات شرکت‌های سرویس‌های ارزش افزوده و اپلیکیشن‌های موبایلی را منحصرا به شرکت توسکا واگذار می‌کند. اما توسکا چه شرکتی است؟

سلطه روبیکا بر همه برنامه‌ها

توسکا یکی از شرکت‌های زیرمجموعه شرکت همراه اول است که در قسمت معرفی آن در سایتش آمده: «شرکت توسعه کسب‌وکار ایرانی با برند توسکا، فعال در زمینه برپایی کارزارهای تبلیغاتی بر بستر فناوری‌های دیجیتال است. توسکا پاسخی به تمام نیازهای شما در زمینه تبلیغات گسترده بر بستر تمامی رسانه‌های دیجیتال اعم از شبکه‌های رسمی رادیو و تلویزیون، اینترنت، تلفن همراه و شبکه‌های اجتماعی است.» 

پس از انعقاد قرارداد میان توسکا و صداوسیما، این شرکت، اپلیکیشن روبیکا را با عنوان رسانه اول یا در حقیقت یک VOD معرفی کرد و همان‌طور که گفته شد از ایام نوروز ۹۷ مهمترین باکس‌های تبلیغاتی فضای دیجیتال خود را به آن اختصاص داد.

حدود دو تا سه ماه پس از اعلام صداوسیما برای واگذاری تبلیغات به شرکت توسکا، شرکت‌های PSP تلاش‌هایی داشتند برای این که متحد شوند و از صداوسیما برای این اتفاقات شکایت کنند، اما این اتفاق هیچ‌وقت رخ نداد و این شرکت‌ها کم‌کم با شرکت توسکا و شرایط عجیب آن کنار آمدند و با آن همکاری کردند؛ نکته‌ای که در برنامه‌های «ماه عسل»، «خندوانه»، «بیست هجده» رخ داد. این‌که دائم در این برنامه‌ها، هم‌زمان روبیکا، هفت‌هشتاد و آپ تبلیغ می‌شدند، نشان از همکاری این اپلیکیشن‌های پرداخت موبایلی با شرکت توسکا داشت.

صدها میلیارد تومان درآمد و چند پرسش ساده 

در حالی که به یکمین سالگرد حکومت فراگیر توسکا و روبیکا بر تبلیغات صداوسیما نزدیک می‌شویم و در این مدت صدها میلیارد تومان پول از برنامه‌های پُربیننده تلویزیون به جیب این شرکت ریخته شده است، وقت آن رسیده تا مسئولان صداوسیما و مدیران توسکا، تن به شفافیت بدهند و در این زمینه اطلاع‌رسانی کنند. در چند ماه گذشته، خبرآنلاین چندین بار با روابط عمومی و اداره‌کل بازرگانی صداوسیما تماس گرفته تا در این زمینه اطلاعاتی را کسب کند که همیشه با درهای بسته روبه‌رو شده و پاسخی جز سکوت دریافت نکرده است. 

متاسفانه هیچ‌یک از زیرمجموعه‌های سازمان صداوسیما به سامانه انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات نپیوسته‌اند و پاسخ‌گوی مردم هم نیستند. در صفحه نخست این سامانه خطاب به مردم آمده است: «شما حق دارید از هر موسسه عمومی و خصوصی ارائه دهنده خدمات عمومی (موسسات مشمول بند چ و ح و خ ماده ۱ آیین نامه اجرایی قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات) درخواست اطلاعات نموده و پاسخ را دریافت کنید.» که با استنکاف صداوسیما از پیوستن به این سامانه، چنین حق مسلمی از مردم سلب شده است. 

با توجه به بن‌بست رسیدن راه‌های قانونی و رسانه‌ای کسب اطلاعات از صداوسیما درباره عملکرد شرکت توسکا و اپلیکیشن روبیکا، پرسش‌های زیر را مطرح می‌کنیم تا شاید یکی از مدیران و مسئولان ذی‌ربط، در این‌باره توضیحاتی را برای روشن شدن اذهان عموم مردم که این روزها از کدهای دستوری اعلام شده و بازی با مربع و ستاره و اعداد در برنامه‌های مختلف سرگیجه گرفته‌اند، ارائه کنند: 

۱- چرا قرارداد توسکا با صداوسیما برای در انحصار گرفتن تبلیغات فضای دیجیتال شفاف‌سازی نمی‌شود؟

۲- گردش مالی یک‌ساله تبلیغاتِ فضای دیجیتال صداوسیما چقدر و درآمد توسکا از این بابت چه میزان بوده است؟

۳- ارتباط مالی توسکا با برنامه‌های پر بیننده‌ای مثل «خندوانه»، «عصر جدید»، «فرمول یک» و ... چگونه و بر چه اساس است؟

۴- بهمن ۱۳۹۶، بانک مرکزی ابلاغیه‌ای منتشر کرد که هدف آن برچیدن بساط کدهای دستوری موبایلی بود. استدلال هم این بود که این کدها، امنیت اطلاعات حساب کاربران را تامین نمی‌کنند. مدیران صداوسیما چگونه می‌توانند تضمین کنند این ستاره مربع‌هایی که افسار گسیخته در حال جولان در فضای تلویزیون هستند، به امنیت کاربران صدمه نزنند؟ به‌ویژه که چند روز پیش، در نظرسنجی جشنواره جام‌جم برای انتخاب بهترین برنامه‌های تلویزیونی هم یک مشکل امنیتی بزرگ، همه آمار و آرا را زیر سوال برد. 

۵- ...

در این‌باره بیشتر بخوانید: 

رییس صداوسیما کیست؟

توطئه «برنده‌باش» علیه «نود»؟

افشاگری وزیر ارتباطات درباره اتفاقی عجیب در نظرسنجی صداوسیما

آرای مردم را شرکت وابسته به کجا، جابه‌جا می‌کند؟

۵۷۵۷

کد خبر 1238469

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
2 + 3 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 34
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 6
  • بی نام IR ۰۸:۲۴ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    173 1
    اگه براتون جالبه باید بگم این برنامه بیشترین وظیفش سرک کشیدن به اطلاعات خصوصی گوشی کاربراشه. دلیل اینهمه تبلیغاتشم دقیقا همینه.
    • NL ۱۰:۲۸ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      7 182
      حالا مثلا چه اطلاعات مهمی داری که نگرانی؟
    • FR ۱۰:۳۲ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      شما عکس ناموست تو گوشیت نیست که نگرانش باشی؟ یا هست و برات اهمیت نداره؟
    • IR ۱۱:۳۹ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      69 1
      این برنامه و برنامه های مشابه یه ابهام خیلی بزرگ دارند و آن اینکه هزینه هایشان چطو تامین میشه؟ اونایی که یه خورده از موضوع اطلاعات فنی داشته باشند میدونند که هزینه سرویسدهی و نگهداری چنین اپلیکیشنهایی سرسام آوره این هزینه یا باید از یک فرآیند مالی شفاف تامین بشه و یا....
    • مهدی IR ۱۱:۴۵ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      41 0
      دقیقا زدی وسط خال. معلومه دردشون اومده
    • IR ۱۲:۱۶ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      70 1
      این اپلیکیشنها و ستاره مربعا یه نقطه اشتراک با خودروسازیمون داره و اونم اینکه که یکطرف قضیه مردم هستند اگر مردم کمی تعقل کنند و در این بازیها وارد نشوند صدا و سیما و روبیکا و خودروسازان چکار میتوانند بکنند؟ سروش و سایر اپ های مقابل تلگرام یادتون هست یک کلام مردم نخواستند و خلاص!
    • FR ۱۲:۲۲ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      55 0
      درسته، و اگر قسمته permission و چک کنید میبینین که به همه چی دسترسی داره!
    • IR ۱۳:۵۳ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      36 0
      شمایی که گفتی چرا نگرانی باید عرض بشه به خدمتتون شما هنوز معنی فضای خصوصی و شخصی رو متوجه نشدی.فرضا من هیچ چیر مهمی که ترس لو رفتنش رو داشته باشم ندارم اما باید در فضای خصوصیم احساس امنیت داشته باشم چون حق فردی هر کسی هست یعنی مهم نیست چیز خصوصی دارم یا نه مهم اینه کسی حق سرک کشیدن نداره.. حرف شما مثل اینه بگی طرف هیچی توی خونه ش نداره لذا اشکال نداره مردم برن توی خونه ش سرک بکشن چون چیز مهمی نداره که ترسی برای دزدیده شدنش داشته باشه
    • US ۱۴:۳۵ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      5 51
      روبیکا یه برنامس یه سری امکانات میده یه سری دسترسی میگیره و این دستریسها رو کلی برنامه دیگر هم میگیرند. شما هم دوست نداری نصب نکن واجب که نیست.
    • IR ۱۵:۵۷ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      9 0
      من مخالف این حرف شما نیستم ولی بنظرم هدف همه اپلیکیشن های مفتی تو دنیا همینه..حالا نه اینکه ما اطلاعات سری داریم..ولی میخوان ما در اختیارشون باشیم
    • ناامیدشده IR ۰۷:۲۶ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۷
      7 0
      ایا کسی را توانایی مقابله با این تخلفات صدا و سیما هست؟
  • IR ۰۸:۳۳ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    122 2
    معضل جامعه ایران صدا و سیما می باشد همان طور که معضل اقتصاد بانکها هستند
  • IR ۰۸:۴۶ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    83 0
    آفرين يه نور كم سويي به اين دالان مخوف انداختي ولي بزودي باطريت تموم ميشه ما ميمونيم و اين چاه عميق پر از .....
  • حسین IR ۰۹:۰۷ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    55 8
    متاسفانه گزارش بسیار ضعیفی بود. همه میدانند که صدا و سیما به کسی پاسخگو نیست. اگر شما چیزی پیدا کردید باید گزارش تهیه کنید. در غیر اینصورت فقط کلمات بی ربط و تکراری را کنار هم چیده اید
  • IR ۰۹:۱۷ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    66 0
    چرا صدا و سیما پاسخگو نیست. اینا پول ملته بیت‌الماله خدا رو خوش نمیاد
    • IR ۱۲:۰۰ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      32 0
      مسئولین صدا و سیما رو که خوش میاد
  • مسعود IR ۰۹:۴۷ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    61 0
    تا بیاد شفاف سازی کنن ، اونام یه چند صد میلیاردی اختلاس میکنن!!!
  • IR ۰۹:۵۷ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    53 0
    ما عوام هستیم عزیزم در حلقه خواص جایی برای ما نیست. شفافیت پیشکش
  • IR ۱۰:۱۴ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    37 0
    شفافیت تو نهادی که مال مردمه بودجش از جیب مردمه ، حق مردمه باید جواب بدن
  • NL ۱۰:۱۷ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    37 2
    اصلا امیدوار نباشید که جواب بدن اینا هیچ وقت به مردم جواب نمیدن چون مردم رو آدم حساب نمیکنن
  • US ۱۰:۱۷ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    28 1
    روبیکا پیشکش واقعا، این کد دستوری ستاره 3 مربع که این روزها پای ثابت همه برنامه هم شده هیچ اطلاعاتی درباره اش ارائه نمیشه، حتی اسمی ندارد و هیچ نمی گوید که مربوط به چه کسی یا جایی هست.
  • NL ۱۰:۱۸ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    29 1
    روبیکا رو این سریال «پایتخت» و فردوسی پور تو جام جهانی سر زبونا انداختن الانم باید جوابگو باشن
  • US ۱۰:۱۹ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    15 0
    وقتی صداوسیما به منظور تامین اهداف مالی اش از هیچ فرصتی نمی گذره و اجازه میده هر چیزی در برنامه ها تبلیغ بشه، معلومه که تن به هیچ گونه شفافیتی در این زمینه نمیده.
  • IR ۱۰:۲۶ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    1 82
    چرا اینقد با صدا و سیما مشکل دارید؟؟؟؟؟؟؟؟؟
    • IR ۱۲:۰۲ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      35 3
      چون این قرعه کشی ها قماره . یادم هست اول انقلاب هم بلیت بخت آزمایی که قرعه کشی بود به همین علت جمع شد .
  • NL ۱۰:۲۸ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    0 127
    خوب می‌کنه قرار نیست که همه چیز برای مردم توضیح داد که ای بابا
    • ایرونی IR ۱۲:۴۰ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
      12 0
      واقعا همچی نظری دارید؟؟؟ پول من و شما رو میخورن یه آبم روش اونوقت ماها برای یه مسافرت دو روزه حسرت به دلیم برادر من
  • FR ۱۰:۳۱ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    3 34
    خوب اینا که نوشتین مشخصه که. صدا و سیما با روبیکا قرار داد بسته اونا به صدا و سیما پول میدن نه اینا به اونا
  • IR ۱۱:۳۱ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    27 0
    چه خوب است که یادی کنیم از مدیرعامل روبیکا که قبل از این خودرو سازی سایپا آباد کرده بودند حالا به صنعت پول ساز مخابرات تشریف اوردند
  • IR ۱۱:۵۸ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    28 1
    اینکه تلویزیون دولتی چنین رفتارهای غیر قانی دارد یک طرف ماجرا است . طرف دیگر نفس عمل است که که به عناوین مختلف هر بار میگویند عدد 1 را به فلان سامانه بفرست و در قرعه کشی شرکت کن یا ستاره عدد فلان مربه را بزن و یا ...... اینها با بلیت بخت آزمایی رژیم قبل چه فرقی دارد ؟‌ اینها قمار است . چرا پلیس فتا جلو این قماربازی ها را نمیگیرد ؟‌من از مردمی تعجب میکنم که در این قمار بازی ها شرکت میکنند و بعدش نماز و عباتشان هم سر جایش است .
  • اهل منطق IR ۱۴:۱۶ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    11 1
    خلایق هر جی لایق !
  • حمید IR ۱۵:۴۵ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    23 1
    تمام صدا و سیما شده ستاره و مربع و اپلیکیشن و... .هفت هشتاد و روبیکا رو کی تبدیل به یه همچین غولی کرده که الان توپ تکونش نمیده؟؟ خود مردم دیگه.استفاده نکنین،تو نظرسنجیا و قرعه کشی هاشون شرکت نکنین،خودشون خود به خود جمع میشن.
  • ایران IR ۱۸:۱۵ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    6 1
    مشکل ما در ایران برای مبارزه با فسادهای مالی نبود امنیت و آزادی برای رسانه هاست تا خبرنگاری تحقیقی با امنیت و آزادی بتونه نوری بر گوش های تاریک فساد بندازه... متاسفانه اگر نور چراغ رسانه ای یا خبرنگاری بخاد سمت مراکز قدرت فاسد بچرخه رسانه با چراغش با هم خاموش میشن
  • IR ۱۸:۲۰ - ۱۳۹۷/۱۲/۱۶
    7 1
    خب پس فکر میکنین کاخ های صدملیاردی باستی هیلز لواسان را چه کسانی میتونن بخرن؟ کسانی که درآمد ماهانه ملیاردی دارن و چه کسانی درآمد ماهانه ملیاردی میتونن در ایران داشته باشن؟ "رانت"