سینمایی که یک اثر ماندگار به روح انقلابش بدهکار است

سریال‌ها و فیلم‌های انگشت‌شماری درباره امام خمینی(ره) ساخته شده است که هر کدام از زوایه‌ای متفاوت به سیره ایشان می‌پردازد.

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، «من خودم را سانسور نکردم و کسی هم مرا سانسور نکرد. ساخت این پرتره به‌طوری بود که به راحتی می‌توانستم با گروه تحقیق مسائل را مطرح کنم و همه‌چیز را در میان می‌گذاشتیم و حاج حسن آقا با وجود مشغله بسیار برای ما وقت می‌گذاشتند.»
این جمله را مصطفی رزاق کریمی گفته است. سازنده یکی از بهترین مستندهایی که درباره زندگی خانواده امام خمینی ساخته شده است. مستند "بانوی قدس ایران" که روایتی از زندگی شخصی امام راحل به روایت بانو ثقفی همسر ایشان است.
همین چند وقت قبل که پل شریدر به ایران آمده بود، کارگردان و نویسنده سرشناس مذهبی. او در پاسخ به سوالی درباره ساخت اثری درباره شخصیت بزرگی چون امام خمینی گفته بود: «ساختن فیلم درباره رهبرانی چون ایشان دشواری‌های زیادی دارد چون حساسیت‌های زیادی درباره‌شان وجود دارد.»
با همه این دشواری‌ها اما آثار زیادی درباره حضرت امام ساخته شده است اما هیچ کدام‌شان در میان کارهای داستانی آنچنان ماندگار نشده‌اند. درحالی که بین این ساخته‌ها، حضور کارگردانان سرشناسی هم دیده می‌شود اما "فرزند صبح" افخمی با مونتاژ مرحوم سیف‌الله داد یا کار پر هزینه مجتبی راعی و باقی آثار ، هیچ یک از میان این همه قصه بی‌نظیر از زندگی بنیانگذار انقلاب اسلامی، روایاتی که از ایشان منتشر شده و خاطرات بسیاری که بارها بازنشر شده، به یک قصه تصویری در جایگاه این روحانی بزرگ نرسیده‌اند.
سینما و تلویزیون ایران هنوز ساخت یک روایت ماندگار را به حضرت امام خمینی بدهکار است.

 حال به مناسبت سالگرد ارتحال ایشان مروری داشته‌ایم بر فیلم‌ها و سریال‌های شاخصی که درباره زندگی ایشان ساخته شده است.

فرزند صبح

یکی از فیلم‌هایی که درباره زندگی امام خمینی ساخته شده است، «فرزند صبح» به کارگردانی بهروز افخمی است. فیلمی که هیچگاه هم به دلیل آنچه مشکلات فنی عنوان شده بود روی پرده نرفت و به نمایش عمومی در نیامد.

افخمی در این فیلم به زندگی امام از دوران کودکی تا هفت سالگی می‌پردازد و سپس به دستگیری او در قیام ۱۵خرداد ختم می‌شود، ساخت این فیلم از سال۸۳ آغاز شد و پس از هفت سال به پایان رسید و برای نخستین‌بار در بیست و هشتمین جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد.

در این فیلم عبدالرضا اکبری نقش میانسالی امام را ایفا می کند و هدیه تهرانی، آتیلا پسیانی، فرهاد قائمیان و... دیگر بازیگران آن هستند.

صنوبر

دیگر فیلمی که درباره زندگی امام خمینی ساخته شد، «صنوبر» به کارگردانی مجتبی راعی بود که البته در قالب فیلم، سریال در سال ۸۰ ساخته شد و سپس یک سال بعد با نام «سال سخت در خمین» در جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و این فیلم هم سرنوشتی چون «فرزند صبح» داشت و هیچگاه در سینماهای کشور روی پرده نرفت.

البته مدتی بعد در قالب یک سریال شش قسمتی روی آنتن رفت. این فیلم قرار بود در صدمین سالگرد تولد امام خمینی (ره) ساخته و عرضه شود اما با چند سال تأخیر پروسه ساخت آن آغاز شد.

«صنوبر» به مقطع نوجوانی امام و زندگی این شخصیت در فاصله ۱۳ تا ۱۶ سالگی می‌پردازد. مقطعی که با آغاز جنگ جهانی اول در ایران همزمان بود. ابتدا قرار بود فیلمبرداری در خمین انجام شود اما به دلیل تغییرات جدی محیط جغرافیایی، دکورهای این فیلم در منطقه کوهپایه در اصفهان ساخته و فیلمبرداری در آن مکان انجام شد.

احمد بخشی‌زاده، جعفر دهقان، جهانگیر الماسی، حسین محجوب، مهوش صبرکن، محمود پاک‌نیت، محمود جعفری (شوهرعمه امام)، پریوش نظریه (عمه امام)، زهرا سعیدی (مادر امام) و علی یعقوب‌زاده (برادر امام) بازیگران این اثر هستند.

یازده دقیقه و سی ثانیه

افخمی غیر از «فرزند صبح»، تله‌فیلمی را هم به نام «یازده دقیقه و سی ثانیه» درباره امام خمینی ساخته است، این تله‌فیلم درباره داستان خبرنگاران و فیلمبردارانی است که برای ضبط پیام امام درباره شروع جنگ تحمیلی در سال۵۹ به جماران می‌آیند و در این حین اتفاقی برایشان رخ می دهد، گویا افخمی داستان این فیلم را از خاطرات دوستان و همکارانش برگرفته است.

در این فیلم بار دیگر عبدالرضا اکبری نقش امام خمینی را ایفا می‌کند تا برای دومین بار در چنین جایگاهی قرار بگیرد و از این حیث رکورددار شود. این فیلم که محصول سال ۸۱ سیمافیلم است در بخش مسابقه ویدئویی جشنواره بیست‌وهفتم فیلم فجر هم شرکت کرد.

سیدابراهیم بحرالعلومی، یاشار افخمی، رضا صدیق، فرید لطف‌آور و محمد پیغمبرزاد دیگر بازیگران تله‌فیلم «یازده دقیقه و سی ثانیه» هستند.

مستند روح الله

یکی از جامع‌ترین ساخته‌های تصویری درباره زندگی امام خمینی، مستند «روح الله» به کارگردانی محمد دبوق است که به زوایای مختلف زندگی بنیان‌گذار کبیر انقلاب می‌پردازد، دبوق در این فیلم فارغ از روایت اتفاقات رخ داده و پخش فیلم‌های واقعی به گفت‌وگو با چهره‌ها و شخصیت‌های مهم از کشورهای مختلفی چون ایران، عراق، ترکیه، سوریه، مصر، فلسطین، فرانسه و لبنان پرداخته است، اتفاقی که وجه تمایز این مستند با سایر آثار است.

همچنین حدود ۱۰هزار تصویر دیده نشده در این مستند که سال۸۶ روی آنتن شبکه یک سیما رفت استفاده شده است، مستند «روح الله» بعدها در مناسبت‌های مختلف از تلویزیون پخش شد.

سریال آفتاب و زمین

غیر از فیلم‌ها و مستندهایی که درباره زندگی امام خمینی ساخته شده است، شاهد ساخت سریال‌هایی هم دراین‌باره بوده‌ایم که «آفتاب و زمین» به کارگردانی جواد شمقدری از اولین‌هاست.

این سریال اواخر دهه ۷۰ ساختش آغاز شد و در اوایل دهه ۸۰ از شبکه دو سیما پخش شد. شمقدری در «آفتاب و زمین» به زندگی پدر امام خمینی و مبارزات او با خوانین می‌پردازد و در نهایت داستان این سریال به تولد امام و شش ماهگی او ختم می‌شود.

در واقع قرار بود که سریال در ادامه به مقاطع دیگر زندگی امام هم بپردازد اما این اتفاق هیچگاه رخ نداد. در این سریال ولی‌الله مومنی بازیگر و دوبلور فقید نقش پدر امام را ایفا کرد و حسین انصاری، مرحوم رضا سعیدی، بهمن دان، لعیا باستانی، ثریا سلطانی، ماشاءالله شاهمرادی‌زاده، برات الله شیبانی، غلامرضا عارف‌نژاد، مرحوم فرهاد خان‌محمدی، مجید عبدالعظیمی و. . . دیگر بازیگران این سریال بودند.

سریال سال‌های حادثه

این سریال به کارگردانی سعید چاری محصول گروه کودک و نوجوان شبکه پنج سیماست که در ۱۰ قسمت ۴۵ دقیقه‌ای و در سه فصل تولید شده است. فصل اول مربوط به سال های ۱۳۴۲ تا ۱۳۵۷ است، فصل دوم به سال‌های ۵۷ تا ۶۸ اشاره دارد و فصل سوم هم به سال ۹۱ و زمان حال می‌پردازد.

شخصیتی به نام احمد علی در واقع نقطه اتصال این سه فصل است که در آستانه انقلاب به دنیا می‌آید و در ۹ سالگی با ارسال نامه‌ای به امام، از علاقه قلبی خود برای دیدار ایشان می‌گوید اما وقتی به جماران می رسد امام فوت کرده است و آرزویش رنگ واقعیت به خود نمی گیرد. او در فصل سوم دانشمند هسته‌ای شده است.

در واقع این سریال فارغ از مسایل سیاسی، به روابط عرفانی و عاطفی امام با کودکان پرداخته است.

سریال روح‌الله

دیگر سریالی که درباره امام خمینی ساخته شد و در پروسه تولید متوقف شد، «روح الله» به کارگردانی راما قویدل و تهیه کنندگی محمدرضا شفیعی است. پس از گذشت هفت قسمت از این سریال به کارگردانی قویدل، به دلیل مشکلات مالی پروسه ساخت متوقف و این هفت قسمت از شبکه دو سیما در دهه فجر سال ۹۱ پخش می‌شود. اما پس از مدتی بار دیگر ساخت سریال «روح الله» از سر گرفته می شود و این بار سیامک صرافت کارگردانی آن را برعهده می گیرد.

فیلمنامه این سریال را سعید نعمت‌الله نوشته است و داستان بیشتر متمرکز بر ارتباط امام با مردم، همسایگان و مراجعه‌کنندگان از نقاط دور و نزدیک است و به نوعی قصه روایت می‌شود که نیازی به حضور شخصیت امام احساس نمی‌شود.

معمای شاه

تازه‌ترین اثری که در آن به زندگی امام خمینی پرداخته شده است، سریال «معمای شاه» به کارگردانی محمدرضا ورزی است که به طور کلی به تاریخ معاصر ایران از زمان بازگشت محمدرضا پهلوی از مصر و ازدواجش با فوزیه می‌پردازد و در نهایت به انقلاب و وقایع پس از آن ختم می‌شود و در این بخش است که امام خمینی هم حضور دارد.

در این سریال شکرخدا گودرزی بازیگر و کارگردان تئاتر نقش امام خمینی را ایفا کرده است.

بانوی قدس ایران
جشنواره فیلم فجر دو سال قبل و یک مستند غافلگیر کننه. مصطفی رزاق کریمی اثری را روی پرده داشت ناباورانه. قصه قصه زندگی بانو خدیجه ثقفی بود. روایتی از زندگی شخصی همسر امام راحل. یک روایت جسورانه و پر از حرف‌هایی که مردم تا به حال نشنیده بودند. از علایق شخصی امام در زندگی شخصی تا سختی‌های تبعید. جایی که بانو ثقفی درباره خرید یخچال می گفت یا ماجراهای مربوط به ادعیه از نظر حضرت امام و قصه های ارتباط پدر و فرزندی امام راحل.
او خودش گفته سعی کرده بی سانسور روایتگر باشد. اتفاقی که به نظر می رسد به همین دلیل مورد استقبال قرار گرفته است.

۲۵۸۲۴۳

کد خبر 1266657

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
2 + 1 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 6
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • IR ۱۳:۵۹ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۴
    4 33
    متاسفانه فضای مجازی پر شده از انواع دروغ و تهمت علیه امام ایشان انسانی شجاع و با زندگی بدون تجملات بودند قطعا اگر الان زنده بودند کسی جرات این همه دزدی و اختلاس را نداشت بارها فرمودند نظامیان در سیاست دخالت نکنند. نگذارید انقلاب بدست نااهلان بیفتد ولی افسوس .......
    • TR ۱۵:۳۸ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۴
      3 15
      یاد امام و شهدا گرامی باد
  • IR ۱۴:۲۷ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۴
    1 17
    دور بری های امام کی ها بودن حتی می شه امام را با دوستدارانش شناخت
  • IR ۱۴:۳۴ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۴
    3 16
    روحانیون بزرگی هم همراه امام بودند مدنی اشرفی اصفهانی دستغیب صدوقی و مشکینی .. همراهانش بیشتر و بهتر بودن انقلابی گری بر اشرافی گری چربش داشت مجلس اون زمان دولت اون زمان همه کمک کار بودن ....
  • AT ۱۶:۳۲ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۴
    22 0
    مستند بیطرف باید ساخت نه فیلم داستانی یا سینمایی
  • IR ۱۷:۵۷ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۴
    15 0
    بی خیال همه