رئیس پژوهشکده ابوریحان بیرونی گفت: تدوین و نشر دانشنامه ایران در 30 جلد، دانشنامه فرهنگ عامه ایران در 12 جلد و تاریخ جامع ایران در 14 جلد از جمله کارهای در دست انجام دایرة‌المعارف بزرگ اسلامی است.

دکتر کیانوش کیانی، مشاور دایرة‌المعارف بزرگ اسلامی در گفت‌وگویی به تشریح برنامه‌های جاری و آتی این مرکز پرداخت. مشاور دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی و رئیس پژوهشکده ابوریحان بیرونی گفت: مرکز دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی در ارتباط با پژوهش‌های ایرانی و اسلامی تحقیقات و پژوهشهایی را انجام می‌دهد، این مرکز در اسفند ماه سال 1362 توسط جناب آقای سید کاظم موسوی بجنوردی، طراحی و بنیان گذاری شد. و با دعوت از تعدادی از بزرگترین دانشمندان و محققان ایرانی هسته اولیه این سازمان علمی بنا نهاده شد. بررسی شیوه های دانشنامه نگاری و تبین راههای وصول به اهداف اجرای طرحهای علمی در این مرکز عملاً از اواسط 1363 شروع شد.

وی ادامه داد: اصلی ترین و مهمترین فعالیت مرکز دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی، تدوین دائرة‌المعارف‌های عمومی و تخصصی است و در رأس آن‌ها دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی است.اثری که پیش بینی می شود، بین 35 تا 40 جلد و به 3 زبان عربی، انگلیسی، فارسی،منتشر شود.

کیانی تصریح کرد: در حال حاضر 18 جلد به زبان فارسی از این دایرة‌المعارف منتشر شده است و جلد 19هم مراحل آماده‌سازی برای چاپ را طی می‌کند، 7 جلد به زبان عربی و 2 جلد به زبان انگلیسی نیز در لندن توسط مرکز مطالعات اسماعیلی منتشر شده است.

وی افزود: جلد دوم انگلیسی، اخیراً با عنوان کتاب سال جمهوری اسلامی ایران شناخته شده است. چنین مرکزی تاکنون، برای تاریخ ایران و اسلام وجود نداشته است. در گذشته دائرة‌المعارف اسلام را داشتیم که توسط خاورشناسان اروپایی به 3 زبان انگلیسی، فرانسه و آلمانی منتشر می‌شد، البته ویرایش دوم به دو زبان فرانسه و انگلیسی منتشر شده بود، که بعضی از کشورهای اروپایی هر کدام به زبان خودشان، یک مطالبی را به این دائرة‌المعارف اضافه و ترجمه کردند و این ترجمه‌ها به زبان اردو، ترکی، عربی و تا حدودی به فارسی به نام دانشنامه ایران و اسلام منتشر شد.

کیانی که با کتابخانه مجلس شورای اسلامی گفت‌وگو می‌کرد، ادامه داد: طبیعی است آنچه خاور‌شناسان و دانشمندان غربی و اروپایی درباره اسلام، تشیع و ایران بنویسند، جامع نیست و می‌توان گفت بازتابنده همه فرهنگ و تمدن اسلامی، شیعی و ایرانی نمی‌تواند باشد، به همین دلیل دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی، دست به یک چنین کار بزرگ وگسترده‌ای زده است، این کار، 2 تا در لندن بیرون آمده و تایید همه اهل علم وخاورشناسان اروپایی را بدنبال داشته است، تا جایی که جلد یک، در یک فاصله کوتاه به چاپ دوم رسیده است و پیش بینی می شود که ترجمه دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی، به زبان انگلیسی به نام اسلامیکا نیز به زودی منتشر شود.

وی به سایر فعالیت‌های دایرة‌المعارف بزرگ اسلامی در حوزه نشر اشاره کرد و گفت: تدوین و نشر دانشنامه ایران در 30 جلد، دانشنامه فرهنگ عامه ایران در 12 جلد و تاریخ جامع ایران در 14 جلد بخش دیگری از کارهای در دست انجام است.

کیانی با بیان این مطلب که تصور می‌کنم زمان آن رسیده که تاریخ ایران به روایت دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی، از زبان دانشمندان داخل ایرانی مطرح شود گفت: این یکی از اهداف بزرگ ما و بسیار مهم است.

وی در اشاره به دیگر آثار در دست انجام این موسسه گفت: جغرافیای جامع ایران در 5 جلد، دانشنامه خلیج فارس در 8 جلد، در حال حاضر در انتظار حمایت مادی است، که منتشر شوند، اگر مشکلات مادی و مالی مرکز به هر حال برطرف شود این دانشنامه ها که در حال تدوین هستند، منتشر می‌شوند.

دانشنامه بزرگ تهران، در 8 جلد، شامل: دانشنامه شمیرانات، ری و تهران، فهرست مقاله‌های فارسی، تاریخ و فرهنگ آذربایجانی، تاریخ فرهنگ بلوچستان، از دیگر آثار در دست انجامی بود که کیانی بدان‌ها اشاره کرد.

وی در اشاره به مرکز اسناد دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی نیز گفت: تا کنون بیش از 600 هزار جلد کتاب و نشریه ادواری، در کلیه زمینه‌های تاریخ، فرهنگ اسلامی و ایرانی در کتابخانه مرکز گردآوری شده و این کتابخانه را به بزرگترین کتابخانه تخصصی کشور تبدیل کرده است. البته کتابخانه دیجیتالی هم داریم، که اکنون 120 هزار عنوان از طریق شبکه اینترانت داخلی در اختیار مولفین و محققان قرار می گیرد. تا این لحظه بیش از 50 مجموعه کتاب به مرکز اضافه شده است.

کیانی در توضیح مطلب فوق گفت: مجموعه های دست چین شده از استادان برجسته‌ای از جمله ایرج افشار، ستوده، مرحوم دکتر شرف، مجموعه مرحوم استاد زرین‌کوب ، مجموعه استاد عنایت‌الله رضا، مجموعه مرحوم صنعتی‌زاده در این مرکز موجود است که در نوع خود کم‌نظیر است. این کتابها حاصل عمر پژوهشگران بوده، که هر کدام در طی سالها و دهه ها گردآوری و با اعتماد به مرکز مجموعه‌هایشان را به ما سپردند که با نام خودشان در فضاهای مخصوص در حال نگهداری است.

وی با بیان این مطلب که چنین مراکزی باید بیشتر مورد توجه قرار بگیرند. گفت: یکی از پارامترها و شاخصهای تولید علم در کشور، انتشار علم و همگانی کردن آن می باشد . امیدواریم که نمایندگان محترم مجلس هم توجه لازم را به بحث رفع گرفتاری ها و مشکلات مادی مرکز دایرة‌المعارف بزرگ اسلامی نشان دهند.

کیانی در پایان سخنان خود با بیان این مطلب که یک دوره از انتشارات مرکز دایرة‌المعارف بزرگ اسلامی در سالن ورودی کتابخانه مجلس به نمایش گذاشته شده است، گفت: از همکاران کتابخانه مجلس شورای اسلامی و ریاست محترم کتابخانه جناب آقای جعفریان کمال تشکر را دارم که این امکان را فراهم کردند، تا انتشارات دائره المعارف بزرگ اسلامی برای محققین و پژوهشگران بسیار زیاد و اهل علم و ادب این کتابخانه معرفی شود.
60

کد خبر 136688

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
2 + 6 =