چگونه بایدن یک راه مسئولانه برای احیای برجام را رد کرد؟

به نظر می رسد بن بست کنونی در توافق هسته ای بین ایران و آمریکا صرفا به دلیل آن است که بایدن، از قبول این تعهد پرهیز کرده که در بقیه دوران ریاست جمهوری اش، تحریم ها علیه ایران را باز نگرداند؛ حتی در صورتی که ایران به توافق هسته ای پایبند بماند.

به گزارش خبرآنلاین، تریتا پارسی عضو اندیشکده کوئینسی در تحلیلی با عنوان "چگونه بایدن یک راه مسئولانه برای احیای برجام را رد کرد" برای ریسپانسیبل استیت کرفت نوشت:این گمانه زنی وجود داشت که دولت ابراهیم رییسی، به خاطر بی اعتمادی عمیق، دلگرمی به چین و اطمینان به اینکه می تواند تحریم های آمریکا را دور بزند، تمایلی به احیای توافق هسته ای ندارد و راهی برای واشنگتن نمانده جز اینکه علنا به فشار بیشتر و توسل به یک طرح B ناشناخته تهدید کند.

اما اطلاعات تازه ای که به دست وبسایت "ریسپانسیبل استیتکرافت" وابسته به اندیشکده کوئینسی رسیده نشان می دهد که این بن بست، به دلیل احساس امنیت ایران در برابر فشار نیست بلکه عمدتا به این دلیل است که بایدن، از قبول این تعهد پرهیز کرده که در بقیه دوران ریاست جمهوری اش، تحریم ها علیه ایران را باز نگرداند حتی اگر ایران به توافق هسته ای پایبند بماند.

به گفته دیپلمات های غربی و ایرانی درگیر گفتگوها، ایران در گفتگوهای ماه مه، درخواست خود برای تعهد آمریکا به عدم خروج دوباره از توافق هسته ای را، ملایم تر کرده و خواهان یک تعهد از دولت بایدن شده بود که در باقیمانده دوره ریاست جمهوری خودش، در برجام بماند. به گفته این دیپلمات ها، تیم بایدن این پیشنهاد را به واشنگتن برد اما آنچه موجب شگفتی تهران و دیگران شد، اینکه کاخ سفید با اشاره به موانع قانونی، حاضر به پذیرش چنین تعهدی هم نشد و به جای آن پیشنهاد تغییراتی را در متن مورد گفتگو داد که هیچ تعهد قانونی ای را در بر نمی گرفت.

این پاسخ آمریکا، موجب شد که درست در آستانه انتخابات ریاست جمهوری ایران در ماه ژوئن گذشته، به تردید و اختلاف نظر در تهران دامن زده شود و راه برای بن بست کنونی هموار گردد. دیپلمات های اروپایی و ایرانی می گویند که این نکته، هنوز محور اصلی مورد تاکید طرف ایرانی است و در گفتگوهای چهار ساعته هفته گذشته انریکه مورا در تهران هم مقام ایرانی دست کم پنج بار این موضوع را پیش کشید، هرچند محتاطانه از بکار بردن لفظ "تضمین" پرهیز کرد. علی باقری کنی هم تاکید کرد که تهران موضع خود را تغییر داده و یک تعهد سه یا چهارساله توسط آمریکا را کافی نمی داند.

دیپلمات های اتحادیه اروپایی، می پذیرند که این واقعیت که آمریکا به این آسانی می تواند از توافق خارج شود، "یک نگرانی جدی و مشروع" است. تهران هراس دارد که غیرقابل اتکا بودن تعهد آمریکا به برجام، ایران را در موقعیت بسیار آسیب پذیری قرار دهد. تهران با پایبندی دوباره به برجام، بیشتر اهرم هسته ای خود را از دست می دهد و با اینحال، گشایش تحریم ها به منافع اقتصادی معنی داری برای ایران نمی انجامد مگر آنکه شرکت های غربی احساس اطمینان کنند که واشنگتن وفاداری درازمدتی به این توافق دارد که البته چنین اطمینانی وجود ندارد. این موجب می شود که ایران، اهرم های خود را در قبال هیچ، از دست بدهد بویژه اگر واشنگتن دوباره از توافق خارج شود.

 از این گذشته، عدم اطمینان به گشایش در تحریم ها، مشکلاتی در زمینه مدیریت انتظارات را در تهران بوجود می آورد. با رفع تحریم ها، افکار عمومی انتظار افزایش رشد کشور برای آینده ای روشن تر را خواهند داشت و اگر رفع تحریم ها نتواند به این انتظارات پاسخ دهد، یا بدتر از آن، آمریکا دوباره تحریم ها را تحمیل کند، اقتصاد ایران با ضربه سنگینی روبرو می شود و دولت مجبور به توسل به ابزارهای سرکوب برای کنترل نارضایتی ها خواهد شد.

تصمیم بایدن موجب شده که هم مقام های اروپایی و هم ایران، به این بدگمانی برسند که آمریکا می خواهد از تهدید همیشگی تحمیل دوباره تحریم ها، یا تحمیل عملی آنها، بعنوان اهرمی برای دستیابی به یک توافق طولانی تر استفاده کند، یعنی درسی از کتابچه راهنمای ترامپ بیاموزد و خواستار امتیازات بیشتری از ایران شود. مقام های رسمی اتحادیه اروپایی، بر این گمانند که تعهد آمریکا به احترام به شروط برجام، دولت بایدن را از اهرم خود پس از احیای این توافق، محروم می سازد.

شرایط کنونی- یعنی وجود تحریم ها و در عین حال امکان فروش نفت ایران به چین- در صورتی پابرجا می ماند که احساس شود گفتگوها در حرکت است. به همین دلیل، این گفتگوها احتمالا در ماه نوامبر آغاز می شود و تهران تلاش خواهد کرد سیر پیشرفت آن را کُند نگه دارد- به آن اندازه کُند که از پذیرش برجام شانه خالی کند اما به آن اندازه سریع که دیپلماسی هم زنده بماند. اشتباه محاسبه بزرگ تهران هم همینجاست. وضعیت کنونی، نمی تواند برای مدتی طولانی پابرجا بماند. اگر پیشرفتی واقعی در کار نباشد، دولت بایدن سرانجام تسلیم فشارهای اسراییل، امارات و دمکرات های تندروی کنگره خواهد شد. از سوی دیگر واشنگتن هم اگر بر این گمان باشد که فشار بیشتر و تهدید نظامی می تواند بن بست کنونی را بشکند، دچار اشتباه است.

 با اینحال، این راهی است که شاید هر دو طرف، پای در آن گذارند چرا که تهران با این تصور که برجام به هر حال فرو می ریزد، ممکن است ترجیح دهد که برجام در حالی ناکار شود که آمریکا بیرون از توافق، و نه درون آن، است. شاید دولت بایدن هم متقابلا به همین نتیجه رسیده باشد... در واقع، عدم تمایل بایدن به تعهد به باز نگرداندن تحریم ها در بقیه دوران ریاست جمهوری اش، نشان میدهد که وی خواهان از هم پاشیدن برجام است نه به این دلیل که نمی تواند آن را احیا کند بلکه به این دلیل که نمی تواند پس از احیا، به توافق طولانی تر و محکمتری برسد.

 هیچ طرح B متکی بر فشاری وجود ندارد که بتواند همگرایی فزاینده تهران و واشنگتن برای ناکار کردن برجام را چاره کند. به جای آن، یک طرح A قابل اتکاتر و پایدارتر لازم است که هم ناپایداری یک توافق در اثر خروج بدون مجازات واشنگتن را چاره کرده و هم احیای برجام را از مطالبات مشروع برای گسترش آن، تفکیک نماید.

311311

کد خبر 1566309

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
4 + 4 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 17
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • IR ۱۱:۲۲ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
    30 29
    بایدن رد نکرد ایران رد کرد.
    • IR ۲۱:۴۷ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
      13 3
      تریتا پارسی که خودش دموکرات هست بهتر میدونه یا جنابعالی؟!
    • شین شامالا IR ۰۲:۰۲ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۲
      1 0
      در اصل شعارهای دموکراتا فقط برای شکست ترامپ بود. همون موقع اگر هر کسی قدری باهوش بود متوجه میشد که ترامپ اتفاقا شخص بهتری برای حل خیلی از مشکلات بود. دموکرات جماعت همیشه سیاست لبخند بزن و نابود کن رو پیش میبرند. متاسفانه اشتباه کردید که با ترامپ معامله نکردید. چون هم یک ضد سیستم بود و هم تشنه توافق بود تا خودش رو ثابت کنه. الان اتفاقات سیاست در دنیا طوری پیش میره که ظاهر یک قضیه در اصل متناقض با هدف های اون هست. و تنها راه نجات و برد در مناقشات سیاسی این است که اون طرف بی هیچ تعارفی صادق تر باشه و کمتر دروغ بگه. چون در آخر بازی جمع بی سیاستی ها برنده رو اعلام میکند و نه سیاست. وگرنه همه بازی سیاست رو از بر هستن: تا میتونی دروغ و کلک بزن. همه هم خوب هستند در این بازی.
  • داوود IR ۱۳:۰۷ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
    35 16
    اره ایران رد کرد بابا دولت چرا نمیخواد مارو از گشنه گی نجات بده
    • IR ۱۶:۴۷ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
      16 14
      وجدانا راستش رو بگو ظهری چی زدی؟
    • معین الرعایا US ۰۲:۳۴ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۲
      0 3
      آقاجون! اگه گشنه هستی زنگ بزن اسنپ فود غذا سفارش بده. حاج آقا رییسی که در پیتزا دلیوری کار نمی کنن که به ایشان میگی گشنه هستی
  • IR ۱۳:۰۷ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
    57 10
    من يك سوال دارم از اين مسئولين داخلي ، مگه تقريبا همه كشورهاي دنيا FATF قبول نكردن خب آيا در اين كشورها خلاف و يا پولشويي و غير ه صورت نمي گيرد ؟ حداقل در ظاهر قبول كردند تحريم نشدن كار خودشون به روشهاي ديگه هم انجام مي دهند پس چرا ما بي عقلي مي كنم و علني مخالفت مي كنيم و چوبش هم مي خوريم!
    • معین الرعایا US ۰۲:۳۰ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۲
      4 0
      اف ای تی اف به درد کسی میخوره که بتونه روابط تجاری و اقتصادی آزاد با تمام دنیا داشته باشه. تا تحریم ها برداشته نشه، اف ای تی اف هیچ مزیتی برای ایران نخواهد داشت، جز اینکه دست و پایش را بیشتر ببندد. در ضمن، آن کشورهایی که در آنها پولشویی صورت میگیره، زیر ذره بین نیستن. ساز و کار اف ای تی اصلا برای زیر ذره بین قرار دادن کسانی است که با آمریکا مساله دارن. اف ای تی اف هم مشابه ان پی تی است. کشورهای زیادی ان پی اتی را امضا کردن اما در میان آنها، فقط ایران است که تمام سوراخ سنبه هایش را میخوان بگردن. امضای اف ای تی اف، مشابه همان دردسرهایی را که به خاطر امضا کردن ان پی تی دارید، برایتان درست خواهد کرد.
  • IR ۱۳:۱۷ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
    30 5
    بنظرم بهترین تضمین برای عدم خروج، در هم تنیدن اقتصاد دو کشور است
  • US ۱۵:۰۸ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
    34 7
    آقای حجت الاسلام گلپایگانی هم گفته است که درست نیست ما با کشورهایی قهر باشیم و مردم بخاطر این موضوع عذاب بکشن . یه توصیه به مسئولین دارم.خودتون هم میدونین زورمون به آمریکا نمیرسه.روسیه و چین و با همه قلدربازیاشون زورشون نمیرسه.پس تا ایران مثل افغانستان و کره شمالی نشده با آقایی و وقار تمام با اونها مذاکره کنیم. بازی همه چیز یا هیچ چیز رو به قیمت جان و روان و بیت المال ادامه ندهید. از ما گفتن.
    • IR ۱۹:۴۱ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
      8 21
      آقای آمریکایی! لطفا توصیه هایت را به بایدن ریقو برو بگو
    • IR ۲۱:۴۴ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
      10 6
      حالا چی شده آمریکایی‌ها یاد حجت الاسلام های ما افتادن
  • مهدی IR ۱۸:۱۹ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
    13 29
    اینبار جوری به ایران امتیاز میدن که همه تعجب کنن چون شرایط در دنیا بنفع ایران تغییر کرده
  • علی IR ۲۳:۲۲ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۱
    10 16
    ایران ، امریکا رو خُل کرده
  • سینا IR ۰۰:۰۷ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۲
    0 8
    چه توافقی؟ برجام چیه؟ ما برای هیچ کاری از هیچ کسی اجازه نخواهیم گرفت. جنبش ناسیونال سوسیالیست بسرعت در سرتاسر جهان در حال پرورش است. برخیزید غیر یهو دیهای دنیا برعلیه ظلم یهود سازماندهی کنید..
  • IR ۰۷:۲۹ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۲
    0 5
    واقعا مسخره است ، روی توافقی حساب و کتاب کنی که هر لحظه طرف مقابل دلش خواست نقضش می‌کنه.
  • علی صفاریی IR ۰۹:۲۱ - ۱۴۰۰/۰۸/۰۳
    0 0
    پر واضع است که ترامپ یا بایدن هیچ کدام فرقس ندارند دوحزب حاکم بر امریکا و لابی ضهیونیسم تمایل به عادی سازی با جهان را ندارند دنبال تنش در درون کشورها و مردم انان با یکدیگر هستن تا سطله خودر ا با جهان داشته باشند