پاییز پربارش چه شد؟/ «قطعیت» در هواشناسی معنا ندارد؛ پیش‌بینی‌های روزانه کم‌خطاست/ دو هفته پایانی آذر بارانی است

رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی به خبرآنلاین می‌گوید: «اطلاعات هواشناسی شبیه یک شمشیر دو لبه است؛ ما چاره دیگری جز اعتماد به این داده‌ها و در نظر گرفتن احتمالات نداریم و می‌کوشیم با توجه به خروجی مدل‌های هواشناسی، بالاترین احتمال را محاسبه کنیم و شرایط آب و هوایی را به اطلاع عموم برسانیم. در پیشرفته‌ترین مراکز پیش‌بینی دنیا نیز «قطعیت» در امر هواشناسی وجود ندارد و «خطا» جزوی از ذات این کار است.»

الهه جعفرزاده: چندی پیش گزارشی منتشر شد مبنی بر اینکه «چرا در فصل پاییز امسال علی‌رغم اعلام هواشناسی، آنچنان بارندگی نداشتیم و پیش‌بینی‌ها درست نبود؟». رئیس سازمان هواشناسی در پاسخ به این مطالبه گفت: «ما بر اساس یک سری شواهد و مدل‌ها اظهارنظر می‌کنیم، صحبت‌هایمان پیش‌بینی است، نه پیش‌گویی». این گزارش ضمن ارائه توضیحات لازم، واکنش‌های متعددی را نیز از سوی خوانندگان در بر داشت؛ در این بین گروهی هستند که زندگی و پیشه‌ی آنها بیش از سایر اقشار وابسته به بارش‌های سالانه است؛ کشاورزانی که به امید یک پاییز پربارش، محصولات خود را با صرف وقت و هزینه بسیار، به‌صورت دِیم در مزارع و زمین‌های خود کاشته بودند و حالا در آستانه پایان این فصل، نه‌تنها محصولی برداشت نکرده‌اند، بلکه خسارت هنگفتی را نیز متحمل شده‌اند. حال پرسشی که مطرح می‌شود این است که با این وجود، اصلاً می‌توان به داده‌های هواشناسی مطمئن بود؟

در همین رابطه احد وظیفه، رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی، در گفت‌وگو با خبرآنلاین می‌گوید: «در علم هواشناسی، بحث «یقین» مطرح نیست و می‌بایست شرایط آب و هوا را با تقریب و احتمال در نظر گرفت. البته این بدان معنا نیست که سازمان هواشناسی ایران قادر به محاسبه و پیش‌بینی دقیق وضعیت اقلیمی نباشد، بلکه در تمام جهان پیش‌بینی‌های بلندمدت به طور قطعی و صد درصدی اعلام نمی‌شود؛ چون با وجود تکنولوژی گسترده و پیرفت‌های روزافزون علمی هم به طور کلی این توانایی میسّر نیست.»

پاییز پربارش چه شد؟/ «قطعیت» در هواشناسی معنا ندارد؛ پیش‌بینی‌های روزانه کم‌خطاست/ دو هفته پایانی آذر بارانی است

«قطعیت» در هواشناسی معنا ندارد

منظور از اخبار هواشناسی، پیش‌بینی‌هایی است که با توجه به شرایط جوی اعلام می‌شود. به طور کلی این پیش‌بینی‌ها به دو دسته تقسیم می‌شوند: ۱) پیش‌بینی‌های کوتاه‌مدت یا روزانه؛ که برای ۲۴ الی ۷۲ ساعت آینده معتبر هستند و تا حد بالایی می‌توان به آنها اطمینان کرد. ۲) پیش‌بینی‌های بلندمدت یا فصلی؛ که با توجه به بررسی مدل‌های فصلی، به واسطه شبیه‌سازی شرایط جَوی، صورت می‌گیرند. این پیش‌بینی‌ها غالباً بر اساس تقریب و احتمالات پیش می‌رود.

وظیفه در توضیح چگونگی تعیین وضعیت آب و هوا می‌گوید: «در محاسبه شرایط آب و هوایی ممکن است بیش از صدها مدل، با استفاده از نقشه‌ها و تصاویر ماهواره‌ای، اجرا شود؛ مثلاً یکی از مدل‌ها بیانگر بارش بالای ۷۰ درصد باشد و دیگری احتمال بارش ۲۰ درصدی را پیش‌بینی کند؛ اما در نهایت، از مجموع این اعداد و ارقام یک میانگین گرفته می‌شود. به بیان ساده‌تر، میانگین حاصل از داده‌های عددی، نشان‌دهنده وضعیت آب و هواست. حال ممکن است در نتیجه‌ی این پیش‌بینی، یا با بارش ۷۰ درصدی مواجه شویم یا ۲۰ درصدی؛ اما چون از ابتدا قادر به تعیین وضعیت دقیق نیستیم، عددی مابین خروجیِ تمام مدل‌ها را در نظر می‌گیریم که همه احتمالات را لحاظ کرده باشیم.»

او اضافه می‌کند: «در پیشرفته‌ترین مراکز پیش‌بینی دنیا نیز «قطعیت» در امر هواشناسی وجود ندارد و ملاک این کار صرفاً بررسی تمام احتمالات و خروجی میانگین است.»

پاییز پربارش چه شد؟/ «قطعیت» در هواشناسی معنا ندارد؛ پیش‌بینی‌های روزانه کم‌خطاست/ دو هفته پایانی آذر بارانی است

پیش‌بینی‌های فصلی صرفاً یک سناریو هستند

در فعالیت‌های مختلفِ وابسته به آب، اعم از کشاورزی، آبخیزداری و نگهداشت آب در پشت سدها، لازم است نه‌تنها پیش‌بینی‌های فصلی، بلکه مجموعه‌ای از احتمالات مدنظر قرار گیرند. در صورتی که عموم مردم بیشتر با پیش‌بینی‌های روزانه سر و کار دارند و پیش‌بینی‌های فصلی اهمیت چندانی برای آنها ندارد.

همانطور که این مقام مسئول در تأیید این موضوع می‌گوید: «پیش‌بینی‌های فصلی در خصوص انجام فعالیت‌هایی مانند کشت و زرع، صرفاً به‌عنوان یک سناریوی کلی مطرح می‌شوند و به‌صورت عملی بهتر است کشاورزان پیش‌بینی‌های هر دو هفته را هم چک کنند؛ که به فرض مثال ببینند آیا در شروع کشت، زمین از در اثر بارندگی سیراب خواهد شد یا نه؛ که این موضوع فقط در پیش‌بینی‌های کوتاه‌مدت قابل مشاهده است.»

او ادامه می‌دهد: «داده‌ها و اطلاعات هواشناسی شبیه یک شمشیر دو لبه است؛ گزینه دیگری نداریم و می‌کوشیم با توجه به خروجی مدل‌های هواشناسی، بالاترین احتمال را محاسبه کنیم و ضمن تأکید بر احتمالی‌بودنِ آن، شرایط آب و هوایی را به اطلاع عموم برسانیم. از آنجا که پیش‌بینی‌های فصلی عموماً با خطا همراه هستند، پیش از آنکه به خود پیش‌بینی دقت شود، لازم است به آمار و احتمالاتِ رخداد توجه کنیم و چون یقینی نیستند، ریسک یا احتمال خطای کار را بپذیریم.»

پاییز پربارش چه شد؟/ «قطعیت» در هواشناسی معنا ندارد؛ پیش‌بینی‌های روزانه کم‌خطاست/ دو هفته پایانی آذر بارانی است

«خطا» ذاتِ کارِ پیش‌بینی‌ است

معمولاً در صورت تکرار خطا و غلط از آب درآمدن پیش‌بینی‌ها، طبیعی است که برخی افراد اعتماد خود را نسبت به هشدارها و پیش‌بینی‌های هواشناسی از دست بدهند، اما این بی‌اعتمادی ممکن است در برخی موارد به بهای گزافی تمام شود.

وظیفه با استناد بر آمارهای جهانی، در خصوص بود و نبودِ خطا در داده‌های هواشناسی می‌گوید: «در پیش‌بینی‌های فصلی، خطا جزوی از ذات این کار است؛ احتمال خطا همواره در این علم وجود دارد و فقط ایران نیست که این مشکل را دارد. ما چاره‌ای جز این نداریم که بنا را بر اعتماد بگذاریم. پدیده‌های طبیعی اگر به طور قطع قابل پیش‌بینی بودند، تمام مراکز هواشناسی دنیا نهایتِ تلاش خود را در این زمینه می‌کردند که حداقل از بروز خسارات احتمالی پیشگیری کند.»

او اطمینان می‌دهد که «‌در پیش‌بینی‌های روزانه یا کوتاه‌مدت، درصد خطا بسیار ناچیز است، یعنی اغلب این پیش‌بینی‌ها در ایران و سراسر جهان، با احتمال قریب به ۹۰ درصد، وضعیت آب و هوایی یک روزِ آینده را به درستی محاسبه می‌کنند.»

پاییز پربارش چه شد؟/ «قطعیت» در هواشناسی معنا ندارد؛ پیش‌بینی‌های روزانه کم‌خطاست/ دو هفته پایانی آذر بارانی است

دو هفته پایانی آذر، میزبان باران هستیم

گفته می‌شود که علت گرمای شدید کشور از آغاز سال و کم‌بارشی در پاییز، وجود توده هوای بسیار گرم مستقر در شمال آفریقا بود که تا شرق اروپا نفوذ کرد و سبب شد سیستم‌های بارشی، که در مدیترانه شرقی توسعه می‌یابند و وارد ایران می‌شوند، امسال فعال نشوند.

در پایان، رئیس مرکز ملی خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی از وقوع بارندگی در پایان فصل پاییز نوید می‌دهد و می‌گوید: «بر اساس ارزیابی‌های صورت‌گرفته، با توکل به خدا برای دو هفته آینده [در ادامه هفته جاری و هفته پیش‌رو]، بارش‌های قابل‌قبولی را بخصوص در نیمه غربی کشور خواهیم داشت. اما با توجه به داده‌های مرکز هواشناسی، متأسفانه نیمه شرقی کشور از لحاظ بارندگی آنچنان با شرایط مطلوبی مواجه نخواهد بود.»

پاییز پربارش چه شد؟/ «قطعیت» در هواشناسی معنا ندارد؛ پیش‌بینی‌های روزانه کم‌خطاست/ دو هفته پایانی آذر بارانی است

پاییز پربارش چه شد؟/ «قطعیت» در هواشناسی معنا ندارد؛ پیش‌بینی‌های روزانه کم‌خطاست/ دو هفته پایانی آذر بارانی است
منبع عکس: سایت پژوهشگاه هواشناسی و علوم جَو (RIMAS)

بیشتر بخوانید:

پاییز پربارش چه شد؟/ پاسخ رئیس سازمان هواشناسی درباره پیش‌بینی‌های غلط

این همه برف و باران مشکل کم‌آبی را حل می‌کند؟

منابع آبی کشور ته کشیده و زمین در حال فرونشست است/ تنش آبی در این استان‌ها

۴۷۲۳۲

برای دسترسی سریع به تازه‌ترین اخبار و تحلیل‌ رویدادهای ایران و جهان اپلیکیشن خبرآنلاین را نصب کنید.
کد خبر 1847037

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
8 + 3 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 20
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • IR ۰۸:۴۷ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    14 38
    توجیه نکنيد تخصص ندارید برید یه شغل دیگه زن چه میفهمه آب وهوا وکشاورزی چیست 2کلاس درس خونده. شده مسول..
  • مهدی IR ۰۹:۱۶ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    33 7
    من اگر مدیری بودم که اشتباه زیادی می کردم و باعث خسارت زیادی به دیگران می شدم، شخصا ابتدا از مردم و کسانی که خسارت دیده اند معذرت می خواستم و سپس استعفا می دادم و نه اینکه کلی صغری کبری بچینم که من اشتباه نکرده ام و فکر کنم مردم نمی دانند.
  • IR ۱۰:۵۴ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    16 1
    سلام وقت بخیر چرا. کشورایران بایدبااین همه سرمایه ملی باید از به روز نباشد
  • ناشناس IR ۱۱:۰۹ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    16 3
    برا این نیست برا اینه که بچه های دکتری اقلیم شناسی بیکارند موقع حذب بچه های فیزیک رو استخدام می کنند، اونم با منابع فیزیک و ریاضی خوندن نقشه های سینوپتیک و تبحر در تفسیر آونها کار اساتید اقلیم شناسی نه هواشناسان هواشناسان پیش بینی کوتاه مدت کارشون اقلیم شناسان پیش بینی بلند مدت، هر کس برگرده سر کار خودش درصد خطا میاد پایین، گفتیم خطا نه در این پهنه با این گستره اقلیمی اگه گلیم باف تونست نقشه قالی رو خوب بخونه، هواشناس هم می تونه جای اقلیم شناس رو بگیره
  • IR ۱۱:۳۶ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    8 4
    اونوقت چرا در پیش بینی درازمدت که منابع بین المللی ارایه میکردند، پاییز پر باران گزارش نمی شد؟؟
    • IR ۱۴:۱۰ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
      3 2
      اتفاقا چرا مدلهای بین المللی همین را میگفتند و صحبت هم سر دقت همه مدلهاست
  • تیمور قهرمانی IR ۱۱:۵۷ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    18 5
    لطفا به شعور مردم توهین نکنید وبیخود توجیه نکنید.شما چند بار در شهریور ومهر ماه امسال از پاییز پر بارش وشروع پدیده ال نینو خبردادیددر صورتیکه طبق پیش بینی سایت اکیو ودر کمبود بارش درپایین ایران را پیش بینی کرده بود.شما نه امکانات ونه تخصص پیش بینی هوارا ندارید وبیخود مغلطه نکنید.
  • رسول IR ۱۲:۲۴ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    4 1
    وارد زندگی شیم من بمیرم شماهم عمری نمی‌کنید
  • IR ۱۳:۰۹ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    6 3
    اين هم رفت كنار بقيه وعده ها
  • IR ۱۳:۴۹ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    12 1
    خداد هزار میلیارد بودجه این سازمان عریض و طویله فقط و فقط برای پیش بینی آب و هوا که اونم اشتباه میگه اما تا اینحد اشتباه ( درست 180 درجه غلط ) نوبره
  • سروش IR ۱۴:۱۹ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    23 0
    حرف مفت زدن کاری نداره این همه مسول تو کشور هررزو حرف میزنند پارسال دلار رفت بالا گفتند برای اغتشاشات بوده خب صداها خوابید چرا نیامد پایین دلار فقط حرف مفت دروغ حقه بازی
  • مهندس نرم افزار IR ۱۴:۳۴ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    5 0
    قطعیت امسال متاسفانه خشکسالی است
  • رسول IR ۱۴:۴۷ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    2 0
    تا زمانی که ببرینم دادگاه حکم اعدامم بیاد زمان اجرای حکم من از سرطان مردم پس منو نترسون از چیزی بجاش حق و حقوقمو بدید
  • عباس IR ۱۴:۵۲ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    12 0
    اینکه تمام عوامل دخیل در امر هواشناسی از وقوع بارانهای فرانرمال در پاییز بدهند و حتا علت اون را وضعییت النینو بیان کنند بعد از سه ماه چشم انتظاری قطره ایی دقیقا قطره ایی بارندگی نداشته باشیم آیا این جز عدم توان پیش بینی هواشناسی آقایان معنی دیگری دارد.؟؟
  • IR ۱۵:۱۳ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    15 0
    راستي از باجناق هاي گيلان چه خبر؟
  • IR ۱۶:۲۶ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    11 1
    بازهم بجای عذرخواهی جهت اشتباهی ک شده شروع به توجیه ک همه جای دنیا خطا هست اولا این خطا نبود اشتباه بود خطا درصدی هست مثلا پیشبینی ۷۰رصدی ممکنه ۵۰ یا۸۰درصد بشه نه اینکه ۱۵ رصد دوم شما علاوه بر بیسوادی بی شعوری خودتون در نپذیرفتن اشتباه هم ب رخ میکشد
  • امین IR ۱۶:۳۶ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    4 3
    خب پیش بینی فصلی خطا داره تمام سایت های معتبر هواشناسی جهانی هم امسال برای منطقه ایران بارش فرا نرمال گذاشته بودن نشد..اتفاقا هواشناسی در چند سال اخیر پیش بینی های کوتاه مدت خوبی از وقوع سیل و بارش شدید ارایه داده....منصف باشیم..
  • اسی طلا IR ۱۷:۵۲ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    14 0
    پیش بینی من از پیش گوی شما دقیق تره
  • IR ۱۷:۵۶ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    9 0
    توی دنیا شرکت های مختلف به هواشناسی پول اشتراک میدن که برای ساعت و دقیقه وضعیت آب و هوایی بهشون بده اینجا برای ی کشور پیش بینی کرده سال پر بارش ی قطره آب از اسمان نیومده!! میگه احتمال 70 درصد . مرد حسابی اگه 70 درصدت اینه پس 10 درصدت چیه ؟ شما مسئول چه هستید؟؟؟؟؟؟؟
  • IR ۱۸:۱۵ - ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
    1 0
    تاسف