به گزارش خبرآنلاین، وبگاه خبری آکسیوس نوشت: به گزارش منابع مطلع، آمریکا و ایران در آستانه امضای یک یادداشت تفاهم (MOU) قرار دارند که ۶۰ روز اعتبار خواهد داشت و در صورت توافق دو طرف قابلیت تمدید نیز دارد. بنا بر روایت یک مقام آمریکایی، هدف این چارچوب، جلوگیری از تشدید جنگ و کاهش فشار بر بازار جهانی نفت است؛ هرچند هنوز مشخص نیست این مسیر به صلحی پایدار و همزمان به تحقق خواستههای هستهای دونالد ترامپ منجر میشود یا نه.
احتمال اعلام در روز یکشنبه
به ادعای منابع نزدیک به مذاکرات، ترامپ و میانجیها سیگنال دادهاند که امکان دارد توافق روز یکشنبه اعلام شود، اما چون متن هنوز نهایی نشده، احتمال شکست در لحظات آخر نیز وجود دارد. مقام آمریکایی گفته بخش زیادی از جزئیات پیشنویس توسط سایر منابع نزدیک به گفتوگوها هم راستیآزمایی شده، اما طرف ایرانی این جزئیات را تأیید نکرده است؛ با این حال تهران نیز اعلام کرده به توافق نزدیک شدهاند.
تنگه هرمز؛ عبور آزاد و بدون عوارض
آکسیوس مدعی شده است که طبق این پیشنویس، در طول دوره ۶۰ روزه تنگه هرمز بدون دریافت عوارض باز خواهد بود و ایران متعهد میشود مینهای کارگذاریشده در تنگه را پاکسازی کند تا کشتیها آزادانه عبور کنند. مقام آمریکایی تأکید کرده هرچه پاکسازی سریعتر انجام شود و کشتیرانی زودتر از سر گرفته شود، رفع محدودیتها هم سریعتر اتفاق میافتد.
این وبگاه خبری در حالی مدعی بازگشایی تنگه هرمز به شکل سابق شده است که خبرگزاری فارس به نقل از مقامات ایران این بند از توافق احتمالی میان ایران و آمریکا را تکذیب کرد.
در مقابل: رفع محاصره بنادر و معافیتهای تحریمی برای فروش نفت
در ادامه روایت باراک راوید خبرنگار آکسیوس آمده است که در مقابل، آمریکا محاصره/انسداد بنادر ایران را لغو میکند و برخی معافیتهای تحریمی صادر خواهد کرد تا ایران بتواند نفت را آزادانه بفروشد. این مقام آمریکایی اذعان کرده این اقدام برای اقتصاد ایران «امتیاز مهمی» است، اما میگوید همزمان میتواند به بازار جهانی نفت نیز آرامش و «تسکین قابلتوجه» بدهد.
اصل کلیدی ترامپ
به گفته این مقام، اصل کلیدی ترامپ در این توافق «relief for performance» یا همان کاهش فشار در برابر اقدام عملی است. بر اساس این روایت، ایران خواهان آزادسازی فوری منابع مالی مسدودشده و رفع دائمی تحریمها بوده، اما طرف آمریکایی ادعا کرده است که این موارد فقط پس از امتیازدهیهای ملموس و قابل سنجش انجام میشود.
پرونده هستهای؛ تعهد «عدم دستیابی به سلاح» و مذاکره درباره غنیسازی
مقام آمریکایی دراینباره مدعی شد که پیشنویس یادداشت تفاهم شامل تعهد ایران است مبنی بر اینکه هرگز به دنبال سلاح هستهای نرود و وارد مذاکره درباره تعلیق برنامه غنیسازی اورانیوم و نیز خارج کردن ذخایر اورانیوم با غنای بالا شود.
تعهدات شفاهی ایران و شرط اجرای نهایی
بر اساس ادعای دو منبع آگاه، ایران از طریق میانجیها به آمریکا تعهدات شفاهی داده است درباره دامنه امتیازاتی که حاضر است در زمینه تعلیق غنیسازی و کنار گذاشتن مواد هستهای بدهد. در همین حال، آمریکا در دوره ۶۰ روزه درباره رفع تحریمها و آزادسازی منابع مالی ایران مذاکره میکند، اما اجرای این موارد را به یک توافق نهایی موکول میکند که قابل راستیآزمایی باشد.
نیروهای آمریکا در منطقه میمانند
طبق این چارچوب، نیروهای آمریکایی که در ماههای اخیر به منطقه اعزام شدهاند، در طول این ۶۰ روز در منطقه باقی میمانند و تنها در صورتی خارج میشوند که توافق نهایی حاصل شود.
پایان جنگ اسرائیل و حزبالله/اختلاف نگاه واشنگتن و تلآویو
یکی از بندهای بحثبرانگیز پیشنویس، به گفته منابع مطلع، این است که جنگ میان اسرائیل و حزبالله در لبنان پایان یابد. یک مقام اسرائیلی گفته بنیامین نتانیاهو در تماس تلفنی روز شنبه با ترامپ درباره این شرط ابراز نگرانی کرده است. یک مقام آمریکایی هم گفته نتانیاهو نسبت به بخشهای دیگر توافق نیز نگرانیهایی داشته، اما موضع خود را «محترمانه و با لحن همراه با احترام» مطرح کرده است.
این مقام آمریکایی همچنین تأکید کرده آتشبس «یکطرفه» نخواهد بود و اگر حزبالله تلاش کند مجدداً مسلح شود یا حملهای را آغاز کند، اسرائیل مجاز خواهد بود برای جلوگیری از آن اقدام کند. او در عین حال اضافه کرده است: «اگر حزبالله درست رفتار کند، اسرائیل هم درست رفتار خواهد کرد.»
مقام آمریکایی با اشاره به لقب نتانیاهو گفت: «بیبی ملاحظات داخلی خودش را دارد، اما ترامپ باید به منافع آمریکا و اقتصاد جهانی فکر کند.»
به گفته سه منبع آگاه، ترامپ روز شنبه در یک تماس کنفرانسی نظر چند رهبر عرب و مسلمان را درباره توافق جویا شده و همه آنها اعلام کردهاند از این مسیر حمایت میکنند.
به گفته این مقام آمریکایی، در آن تماس [کنفرانسی]، «محمد بن زاید»، رئیسجمهور امارات که مواضع تندی [نسبت به ایران] دارد، نیز حضور داشته است. رهبران عربستان سعودی، قطر، مصر، ترکیه و پاکستان که همگی در تلاشهای میانجیگرانه نقش داشتهاند، نیز در این تماس شرکت داشتند.
پاکستانیها میانجیهای اصلی این توافق بودهاند و رهبری آنان را «فیلد مارشال عاصم منیر» بر عهده داشته است؛ کسی که روزهای جمعه و شنبه در تهران بود تا برای نهایی شدن این توافق تلاش کند.
ترامپ در روزهای اخیر میان «پیشبرد توافق» و «آغاز موج گستردهای از حملات علیه ایران» مردد بوده است. با این حال، تا شامگاه شنبه، کفه ترازو به نفع یک راهکار دیپلماتیک سنگینی میکرد.
آیا توافق دوام میآورد؟
به ادعای مقام آمریکایی، اگر واشنگتن احساس کند ایران درباره مذاکرات هستهای جدی نیست، ممکن است این توافق حتی پیش از پایان ۶۰ روز فروبپاشد. با این حال آمریکا معتقد است تنگنای اقتصادی ایران میتواند انگیزهای باشد تا تهران به سمت یک توافق کامل برود؛ توافقی که به رفع تحریمها و آزادسازی پولهای ایران منجر شود.
این مقام آمریکایی که آکسیوس از گزارش خود را نقل کرده است در نهایت ادعا کرد: «دیدنی خواهد بود که ایران واقعا تا کجا حاضر است پیش برود؛ اما اگر آنها توانایی و تمایل تغییر مسیر خود را داشته باشند، این مرحله بعدی آنها را وادار خواهد کرد تصمیمهای حیاتی درباره این بگیرند که میخواهند چه نوع کشوری باشند.»
مشاوران ترامپ میگویند اگر خواستههای او درباره برنامه هستهای ایران برآورده شود، رئیسجمهور آماده است برای بازتنظیم روابط با ایران و دادن فرصت به این کشور برای دنبال کردن ظرفیت کامل اقتصادیاش، که به نظر ترامپ «عظیم» است، اقدامات بسیار گستردهای انجام دهد.
به گزارش خبرآنلاین، اکسیوس در حالی مدعی این سند شده است که مقامات ایران و آمریکا هنوز آن را تائید و تکذیب نکرده اند.
315
نظر شما