خبرآنلاین- گزارش نیویورک تایمز- مترجم مهسا مژدهی: دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با استفاده از تصاویر انیمهای به سبک ژاپنی در حسابهای شبکههای اجتماعی خود، واکنشهای منفی گستردهای را در ژاپن برانگیخته است.
دولت ژاپن روز جمعه از استفاده ترامپ از مالکیت فکری شرکتهای ژاپنی انتقاد کرد و یکی از وزیران ارشد این کشور هشدار داد که چنین اقداماتی میتواند به اعتبار و اصالت محصولات خلاقانه ژاپن آسیب بزند. او گفت که ژاپن این موضع خود را به ایالات متحده نیز منتقل کرده است.
ترامپ شنبه گذشته ویدیویی را که ظاهرا با هوش مصنوعی تولید شده بود در پلتفرم دیجیتال خود، یعنی تروث سوشال منتشر کرد. بخشی کوتاه از این ویدیو او را در لباس شخصیت اصلی مجموعه محبوب انیمه ناروتو نشان میداد؛ در حالی که دستهایش را به هم چسبانده و انگشتان اشارهاش را رو به بالا نگه داشته بود. این ویدیو با واکنش تند کاربران اینترنت و طرفداران ناروتو مواجه شد؛ افرادی که معتقد بودند این تصاویر بدون کسب مجوز مورد استفاده قرار گرفتهاند.
این نارضایتی پس از ماهها تنش بر سر استفاده کاخ سفید از تصاویر فرهنگ عامه ژاپنی در فضای آنلاین شکل گرفته است؛ تصاویری از مجموعههایی مانند دراگون بال، یو-گی-او! و پوکمون. در یکی از موارد، تصاویر انیمهای در ویدیویی در تیکتاک که توسط کاخ سفید در ماه مارس منتشر شد و حملات هوایی آمریکا به ایران را جشن میگرفت، مورد استفاده قرار گرفته بود.
کاخ سفید و وزارت خارجه آمریکا بلافاصله به درخواستها برای اظهار نظر درباره تازهترین انتقادهای ژاپن پاسخ ندادند. همچنین شرکت باندای نامکو اینترتینمنت، ناشر انیمه ناروتو، و استودیوی انیمیشنسازی استودیو پیرو هم به درخواستهای اظهار نظر پاسخی ندادند.
حجم بالای پستهای شبکههای اجتماعی کاخ سفید تنها به آثار ژاپنی محدود نبوده و از مجموعههای دیگری مانند باب اسفنجی، آثار مارول و دیسی کامیکس و همچنین بازی کال آو دیوتی هم استفاده شده است. اما در ژاپن، جایی که انیمه به عنوان یک گنجینه فرهنگی و بخشی اساسی از هویت ملی تلقی میشود، استفاده دولت ترامپ از این تصاویر برای اهداف سیاسی، موجی از مخالفتهای شدید را برانگیخته است.
نانا سوزوکی، زن ۳۴ سالهای از منطقهای در جنوب توکیو، در ماه مارس دادخواستی اینترنتی راهاندازی کرد تا دولت ژاپن را به اتخاذ موضعی قاطعتر برای محافظت از انیمه در برابر سوءاستفادههای سیاسی ترغیب کند. این دادخواست تاکنون بیش از ۲۴ هزار امضا جمعآوری کرده است.
او این هفته گفت: وقتی آثار هنری برای تحریک درگیریهای نظامی یا سیاسی یا ایجاد جنجال مورد استفاده قرار میگیرند، احساس خشم و انزجار شدیدی میکنم. معتقدم ژاپن باید اعلام کند که استفاده از این تصاویر، ناقض حقوق خالقان آثار است و بهرهبرداری از محتوا برای اهداف سیاسی یا نظامی غیرقابل قبول است.
وزارت امور خارجه ژاپن در اوایل سال جاری در مورد استفاده از تصاویر انیمهای به سفارت آمریکا در توکیو اعتراض رسمی کرده بود. در ماه آوریل، شیگه واتانابه، یکی از مقامهای وزارت خارجه ژاپن، در جلسهای پارلمانی گفت: حتی برای نهادهای عمومی هم بازتولید آثار دارای حق نشر بدون کسب مجوز، اقدامی نامناسب است.
روز جمعه، کیمی اونودا، وزیر امنیت اقتصادی ژاپن، در یک نشست خبری این انتقادها را تشدید کرد و هشدار داد که استفاده نامناسب از چنین تصاویری میتواند به اعتبار اثر آسیب بزند و به دارنده حقوق آن زیان وارد کند.
او افزود: ما قصد داریم برای اطمینان از رعایت صحیح حقوق مالکیت فکری کشورمان، اقدامات لازم از جمله ادامه گفتوگو با ایالات متحده را دنبال کنیم.
اونودا با اشاره به پست ترامپ در شنبه گذشته گفت: صمیمانه امیدوارم که چنین اتفاقاتی دوباره تکرار نشود و این پست نیز بیش از این منتشر نشود.
خالقان آثار انیمه هم مخالفت خود را با استفاده دولت ترامپ از محتوای آنان بهصراحت بیان کردهاند. شرکت بینالمللی پوکمون در ماه مارس اعلام کرد که کاخ سفید بدون دریافت مجوز از مالکیت فکری این شرکت استفاده کرده است. چند روز بعد نیز مجموعه یو-گی-او در بیانیهای اعلام کرد که هیچیک از افراد مرتبط با مانگا یا انیمه این مجموعه در این اقدام نقشی نداشتهاند.
دولت ژاپن نشان داده است که بهطور کلی حفاظت از مالکیت فکری خالقان ژاپنی را مسئلهای مرتبط با منافع ملی میداند و این موضوع صرفا به استفاده ترامپ از آثار ژاپنی محدود نمیشود. سانائه تاکائیچی، نخستوزیر ژاپن، در ماه دسامبر گفته بود که محتوای فرهنگی ژاپن یکی از ارکان مهم قدرت دیپلماتیک این کشور به شمار میرود.
دو نفر از طرفداران ناروتو که در حال خرید از یک فروشگاه محصولات انیمه در منطقه ایکهبوکورو در توکیو بودند، گفتند نگراناند که استفاده از انیمه برای اهداف سیاسی به وجهه و اعتبار آن لطمه بزند.
سورا کیکوچی، ۲۲ ساله، گفت: خوب نیست که آثار هنری برای اهدافی متفاوت از آنچه برایش خلق شدهاند مورد استفاده قرار بگیرند. من انیمه ژاپنی را دوست دارم و میخواهم در مسیرهای مثبت و سازنده از آن استفاده شود. دوست او، ساکیا کیکوچی ۲۲ ساله، نیز با این نظر موافق بود.
او گفت: اگر ترامپ واقعا از طرفداران انیمه بود، مشکلی نداشت؛ اما به نظر میرسد او بدون آنکه چیزی درباره این آثار بداند، با آنها برخوردی سطحی و بیاهمیت دارد.
۳۱۲/۴۲
نظر شما