به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، قیمت هر اونس طلا در پایان معاملات جمعه ۱۴ اوت در محدوده ۴۳۸۰ دلار قرار گرفت و در جریان ماه اوت حدود ۱۰ درصد افزایش یافت. این رشد در حالی اتفاق افتاده که طلا در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ حتی از مرز ۵۵۰۰ دلار عبور کرده بود و سپس وارد اصلاح شد.
بررسی گزارشهای تازه رسانههای مالی بینالمللی نشان میدهد که تحلیلگران برای ادامه مسیر طلا با دو نیروی متضاد مواجهاند: از یک طرف خرید بانکهای مرکزی، کاهش ارزش دلار، نگرانیهای ژئوپلیتیک و احتمال کاهش نرخ بهره آمریکا از قیمت حمایت میکنند و از طرف دیگر، قیمت بالای طلا و احتمال تداوم نرخهای بهره بالا میتواند مانع رشد بیوقفه آن شود. برخی پیشبینیها سد مقاومتی طلا را 4500 دلار اعلام میکنند و برخی نیز از رسیدن قیمت طلا به 5000 دلار در آیندهای نزدیک خبر میدهند اما باید دید موتور محرک افزایش طلا در بازارهای جهانی چیست؟
بانکهای مرکزی دوباره موتور صعود طلا شدهاند
به نظر میرسد بانکهای مرکزی به چرخه خرید طلا بازگشتهاند. در خبرهای اخیر بازگشت بانک مرکزی کره جنوبی به چرخه خرید طلا با حساسیت نظاران بینالمملی همراه بود . چین نیز برای بیست و یکمین ماه متوالی خریدار طلا باقی مانده است. خبرگزاری رویترز در گزارشی پیش از این در گزارشی اعلام کرد افزایش اخیر طلا را حاصل ترکیبی از عوامل اقتصادی و سیاسی دانست. بر اساس این گزارش، طلا در ماه اوت حدود ۱۰ درصد رشد کرده و به محدوده ۴۴۰۰ دلار رسیده است.
رویترز سه عامل را در این جهش برجسته میکند: موضع نسبتاً نرم فدرال رزرو، دادههای ضعیفتر بازار کار آمریکا و کاهش فشارهای تورمی که احتمال افزایش نرخ بهره را کاهش داده و به تضعیف دلار کمک کرده است.در کنار این عوامل، خرید بانکهای مرکزی اهمیت ویژهای پیدا کرده است. بر اساس این گزارش، خرید طلا توسط بانکهای مرکزی در سهماهه دوم سال ۲۰۲۶ به ۲۸۹ تن رسیده که رقمی بیسابقه بوده و ارزشی حدود ۴۵ میلیارد دلار داشته است.
رویترز همچنین به نظرسنجی شورای جهانی طلا اشاره میکند که بر اساس آن ۴۵ درصد بانکهای مرکزی جهان قصد دارند طی ۱۲ ماه آینده ذخایر طلای خود را افزایش دهند.چین نیز در ماه ژوئیه حدود ۲۰ تن به ذخایر طلای خود اضافه کرده و مجموع ذخایر رسمی طلای این کشور به حدود ۲۳۷۷.۵ تن رسیده است.
این ارقام از منظر بازار اهمیت زیادی دارند؛ زیرا بانکهای مرکزی برخلاف معاملهگران کوتاهمدت معمولاً افق سرمایهگذاری بلندمدت دارند و خرید آنها میتواند یک تقاضای ساختاری برای طلا ایجاد کند.
خرید بانکهای مرکزی یکطرفه نیست
با وجود این، گزارش فایننشال تایمز تصویر کاملاً صعودی ارائه نمیکند. این روزنامه در گزارشی که اواخر ژوئیه منتشر کرد، به کاهش خرید طلا توسط بانکهای مرکزی در ابتدای سال ۲۰۲۶ اشاره کرد.این نکته اهمیت دارد، زیرا بخشی از رشد شدید طلا در سالهای اخیر به افزایش تقاضای رسمی بانکهای مرکزی نسبت داده شده است.
بنابراین اگر قیمت طلا بیش از حد افزایش پیدا کند، بانکهای مرکزی نیز ممکن است سرعت خرید خود را کاهش دهند.به بیان دیگر، خرید بانکهای مرکزی یک موتور مهم بازار طلاست، اما تضمینکننده صعود دائمی قیمت نیست.
شکل مصرف طلا تغییر کرد
شورای جهانی طلا در گزارش تقاضای سهماهه دوم ۲۰۲۶ اعلام کرده است که سرمایهگذاری همچنان مهمترین عامل رشد تقاضای طلا در نیمه دوم سال خواهد بود.این نهاد همچنین انتظار دارد خرید بانکهای مرکزی در سال ۲۰۲۶ همچنان قدرتمند باشد، هرچند احتمالاً کمتر از رکورد سال ۲۰۲۵ خواهد بود.
در مقابل، قیمت بالای طلا فشار قابل توجهی بر تقاضای جواهرات وارد کرده است. این موضوع یک تغییر مهم در ساختار بازار ایجاد کرده است و سبب شده تقاضا برای خرید جواهرات مصرفی با کاهش مواجه شود. چرا که طلا در حال تبدیل شدن از یک کالای مصرفی به یک دارایی سرمایهگذاری و ذخیره ارزش است.
در چنین شرایطی، افزایش قیمت الزاماً به کاهش تقاضا منجر نمیشود؛ زیرا خریدار طلا دیگر الزاماً به دنبال مصرف آن نیست، بلکه به دنبال محافظت از سرمایه خود است.
بانکهای مرکزی چرا طلا میخرند؟
نظرسنجی ۲۰۲۶ شورای جهانی طلا نشان میدهد ۸۹ درصد بانکهای مرکزی انتظار دارند ذخایر طلای بانکهای مرکزی جهان طی ۱۲ ماه آینده افزایش پیدا کند. همچنین ۴۵ درصد بانکهای مرکزی گفتهاند که قصد دارند ذخایر طلای خود را افزایش دهند.
دلایل اصلی افزایش تقاضای خرید طلا توسط بانکهای مرکزی به عملکرد طلا در دورههای بحران و تنوعبخشی به ذخایر ارزی و پوشش ریسک تورم برمیگردد. در عین حال پوشش ریسکهای ژئوپلیتیک و کاهش وابستگی به دلار آمریکا از دیگر دلایل خرید طلا از سوی بانکهای مرکزی هستند.
نکته قابل توجه این است که ۷۴ درصد پاسخدهندگان انتظار دارند سهم دلار آمریکا در ذخایر جهانی طی پنج سال آینده کاهش پیدا کند؛ در حالی که انتظار دارند سهم طلا افزایش یابد. این موضوع میتواند مهمترین دلیل ساختاری برای حمایت از طلا در سالهای آینده باشد.
چرا طلا در مقاطع مختلف بهشدت سقوط میکند؟
بررسیها نشان میدهد مسیر طلا کاملاً یکطرفه نیست. در ماه ژوئن، قیمت طلا حتی به زیر ۴۰۰۰ دلار رسید و رویترز در آن زمان گزارش کرد که افزایش نگرانیهای تورمی ناشی از بحران خاورمیانه، احتمال تداوم نرخهای بهره بالا را افزایش داده و به طلا فشار وارد کرده است.
این اتفاق یک نکته مهم را نشان میدهد جنگ لزوماً همیشه به معنای افزایش قیمت طلا نیست. اگر یک بحران ژئوپلیتیک باعث افزایش شدید قیمت انرژی و در نتیجه افزایش تورم شود، بانک مرکزی آمریکا ممکن است برای مدت طولانیتری نرخ بهره بالا را حفظ کند. نرخ بهره بالاتر هزینه فرصت نگهداری طلا را افزایش میدهد و میتواند قیمت آن را پایین بیاورد.
بنابراین واکنش طلا به بحرانهای سیاسی به شرایط اقتصاد کلان نیز بستگی دارد.
پیشبینی قیمت طلا؛ تحلیلگران محتاطتر شدهاند
خبرگزاری رویترز در نظرسنجی اواخر ژوئیه از ۲۹ تحلیلگر و معاملهگر، میانگین پیشبینی قیمت طلا در سال ۲۰۲۶ را ۴۵۰۹ دلار به ازای هر اونس اعلام کرد.این رقم نسبت به پیشبینی سه ماه قبل، یعنی ۴۹۱۶ دلار، کاهش یافته است. برای سال ۲۰۲۷ نیز متوسط پیشبینی تحلیلگران به ۴۶۱۰ دلار رسیده که پایینتر از رقم ۵۱۰۰ دلاری نظرسنجی قبلی است.
بنابراین اگرچه تحلیلگران همچنان قیمتهای بالا را برای طلا محتمل میدانند، اما نسبت به چند ماه قبل محتاطتر شدهاند.در مقابل، برخی بانکهای بزرگ همچنان بسیار صعودیاند به طوری که پیشبینی بانک جیپیمورگان بر رسیدن قیمت طلا به محدوده شش هزار دلاری دلالت دارد.
بنابراین بازار در حال حاضر با یک دامنه بسیار وسیع از پیشبینیها روبهروست. حال سئوال این است چه چیزی میتواند طلا را دوباره به سمت رکوردهای تاریخی ببرد؟
بر اساس گزارشهای اخیر، چهار عامل بیشترین اهمیت را دارند. اولین عامل کاهش نرخ بهره آمریکاست. هرچه احتمال کاهش نرخ بهره فدرال رزرو بیشتر شود، جذابیت طلا افزایش پیدا میکند زیرا طلا سود دورهای پرداخت نمیکند و زمانی جذابتر میشود که بازده داراییهای بدون ریسک مانند اوراق خزانه کاهش پیدا کند.دومین اتفاق تضعیف دلار است. طلا در بازار جهانی با دلار قیمتگذاری میشود. کاهش ارزش دلار معمولاً خرید طلا را برای دارندگان سایر ارزها ارزانتر میکند و میتواند تقاضا را افزایش دهد.
ادامه خرید بانکهای مرکزی و افزایش ریسکهای ژئوپلیتیک و مالی دو عامل دیگر مهم تاثیرگذار در این بازار هستند. جنگ، تحریم، بیثباتی مالی، نگرانی درباره بدهی دولتها و کاهش اعتماد به برخی داراییهای ذخیرهای میتواند تقاضا برای طلا را افزایش دهد. رویترز در گزارشی به افزایش نگرانیها درباره بازار اوراق خزانه آمریکا و افزایش تقاضای بانکهای مرکزی برای طلا اشاره کرده است.
حال مهمترین نکته این است که موتور رشد طلا در حال تغییر است. در گذشته، بخش قابل توجهی از حرکت طلا به نرخ بهره آمریکا و رفتار سرمایهگذاران وابسته بود؛ اما اکنون خرید بانکهای مرکزی، تنشهای ژئوپلیتیک و نگرانی درباره ساختار ذخایر ارزی جهان نقش پررنگتری پیدا کردهاند.به همین دلیل، حتی اگر فدرال رزرو در کوتاهمدت نرخ بهره را کاهش ندهد، تقاضای بانکهای مرکزی میتواند مانع از سقوط شدید و پایدار طلا شود.
بنابراین سناریوی محتملتر، ادامه نوسان در سطوح بالاست؛ نه الزاماً یک صعود مستقیم و بدون اصلاح.باید توجه داشت در صورت کاهش نرخ بهره آمریکا، تضعیف دلار و تداوم خرید بانکهای مرکزی، طلا میتواند دوباره به سمت رکوردهای قبلی حرکت کند. اما بازگشت تورم، تقویت دلار یا افزایش نرخ بهره میتواند اصلاحهای سنگینی را در بازار ایجاد کند.
223223
نظر شما