نقد فروپاشی مفهوم خانواده در «آرسنیک و تور کهنه»

فیلم سینمایی «آرسنیک و تور کهنه» ساخته فرانک کاپرا، محصول ۱۹۴۴، در ششصد و هشتاد و هفتمین برنامه سینماتک خانه هنرمندان ایران به نمایش درآمد و نشست نقد و بررسی آن با حضور شهزاد رحمتی، مترجم و منتقد سینما، و با اجرای سامان بیات برگزار شد.

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، شهزاد رحمتی در این نشست، «آرسنیک و تور کهنه» را یکی از نمونه‌های درخشان ژانر اسکروبال دانست و درباره پیشینه و اهمیت این اثر توضیح داد. به گفته او، این فیلم بر اساس نمایشنامه‌ای مشهور ساخته شده و محصول دوره‌ای است که جهان با تحولات بزرگی روبه‌رو بود. نگارش نمایشنامه به اوایل دهه ۱۹۳۰ بازمی‌گردد و اجرای موفق آن روی صحنه تا سال ۱۹۴۴ ادامه داشت. به همین دلیل، کمپانی سازنده برای جلوگیری از آسیب به فروش نمایش، اکران فیلم را به تعویق انداخت؛ با این حال فیلم پس از نمایش عمومی با استقبال مخاطبان و نقدهای مثبت روبه‌رو شد و جایگاه خود را به‌عنوان اثری ماندگار تثبیت کرد.

رحمتی درباره ژانر اسکروبال نیز گفت این گونه از اوایل دهه ۱۹۳۰ تا اوایل دهه ۱۹۵۰ میلادی محبوبیت داشت و در دوران رکود بزرگ آمریکا به اوج رسید. در آن دوره، مخاطبان برای فاصله گرفتن از فشارهای اقتصادی و مشکلات روزمره به آثار مفرح و واقع‌گریز روی می‌آوردند. داستان‌های پیچیده و گره‌گشایی‌های غیرمنتظره از ویژگی‌های این ژانر است و تأثیر آن را حتی در سینمای پس از دوران کلاسیک نیز می‌توان مشاهده کرد؛ از جمله در برخی آثار برادران کوئن و پدرو آلمودوار.

این منتقد با اشاره به حضور فیلم‌سازان و بازیگران برجسته در سینمای اسکروبال، از کارگردانانی چون فرانک کاپرا، جورج کیوکر، هاوارد هاکس، مایکل کورتیز و کینگ ویدور و بازیگرانی مانند کری گرانت و کلارک گیبل یاد کرد و «آرسنیک و تور کهنه» را در امتداد همین جریان مهم سینمای کلاسیک قرار داد.

رحمتی همچنین به برخی حواشی تولید فیلم اشاره کرد و گفت فرانک کاپرا در سال ۱۹۴۱، هنگام ساخت فیلم، به خدمت سربازی فراخوانده شد و پیش از اعزام، در فرصتی کوتاه تدوین آن را به پایان رساند. فیلم تا سال ۱۹۴۴ اکران عمومی نشد، هرچند سربازان در همان سال‌ها امکان تماشای آن را پیدا کردند.

او در ادامه، بازی بازیگران فیلم را مورد توجه قرار داد و گفت کاپرا در این اثر از بازی طبیعی فاصله گرفته و به سمت بازی‌های اغراق‌شده رفته است؛ رویکردی که به اعتقاد او با ماهیت ژانر اسکروبال هماهنگ است.

رحمتی در بخش دیگری از سخنان خود، به لایه‌های زیرین داستان پرداخت و گفت یکی از نکات مهم فیلم، فروپاشی مفهوم خانواده است. در اینجا با تصویری متفاوت از خانواده سنتی مواجهیم؛ خانواده‌ای که اعضای آن با جنون و جنایت پیوند خورده‌اند و خانه‌ای که در ظاهر گرم و دلپذیر به نظر می‌رسد، در واقع رازهای هولناکی را در خود پنهان کرده است.

او در پایان با اشاره به خوانش نمادین فیلم افزود که برخی، خانه موجود در داستان را نمادی از وضعیت آمریکا در آغاز جنگ جهانی دوم می‌دانند؛ کشوری که در ظاهر زیبا، آرام و بی‌آزار است اما در درون، حقیقتی تلخ را پنهان کرده است. به همین ترتیب، خانه فیلم نیز با وجود ظاهر دلپذیر خود، در زیرزمین ۱۲ جنازه را پنهان کرده است؛ موضوعی که امکان خوانش جنایی و در عین حال نمادین اثر را فراهم می‌کند.

۵۹۲۴۳

کد مطلب 2262332

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
8 + 2 =

آخرین اخبار

پربیننده‌ترین