هاله عابدین: برخلاف سال گذشته، امسال آب و هوا یار بود و دومین همایش معماری و سینما در شرایط مساعدی برگزار شد. هر چند مسئولین همچون سال گذشته از حضور کم‌رنگ اهالی سینما در همایش گله داشتند. گویا تور تهران‌گردی هفته گذشته و بازدید سینماگران از محله ارباب جمشید (از محله‌های قدیمی سینمایی تهران) و خیابان سی تیر (محل رفت و آمد اهالی سینما در گذشته) هم نتوانست پای اهالی سینما را به دومین همایش سینما و معماری باز کند.
سید محمد بهشتی در مقام سخنران اول به «نسبت سینما و معماری با تمرکز بر زندگی شهری» به عنوان موضوع اصلی همایش امسال اشاره کرد. ضعیف شدن ارتباط مردم با فضای شهری و به نوعی برخورد علی‌السویه با محیط پیرامون، حیات مدنی در شهرها و در واقع زندگی شهری را از بین برده، به طوری که نسل امروز برخلاف گذشتگان خود هیچ خاطره‌ی روشنی از میادین، خیابان‌ها، کوچه‌ها و نمادهای شهر خود ندارند. پیوند میان انسان و شهر از بین رفته و شهرها به محل استقرار مردم تبدیل شده‌اند، محلی که ساکنانش بدون هیچ‌گونه وابستگی از آن کوچ می‌کنند و در شهر دیگری مستقر می‌شوند. با همه این‌ها، بهشتی تقاضای روزافزون زندگی شهری و همچنین پرداختن به شهر تهران در آثار سینمایی سال‌های اخیر را نوعی عطش برای شناخت بیشتر شهر و آشتی با آن دانست. او گفت «رونق زندگی شهری به قصه‌دار شدن اماکن و بناها کمک می‌کند؛ قصه‌ها و روایاتی که نقطه تمایز یک مکان با دیگر اماکن شهری است. و در این میان هنری که بیش از همه با روایت سر و کار دارد و نمی‌تواند سخنی خارج از معماری و فضای شهری بگوید، سینما است.» او دلیل پوشاندن نام خیابان‌ها و اماکن در آثار سینمایی و پرهیز از آشکار شدن هویت مکان‌ها را بدحالی آدم‌ها دانست و گفت «این شوق شناختن شهر و مکان‌ها است که می‌تواند حال سینماگران و سینمای ما را خوب کند. برگزاری این همایش نیز از این رو است.»
پس از بهشتی که ریاست جلسه اول را نیز به عهده داشت، شهرام جعفری‌نژاد سینمای شهری را از آغاز تا به امروز دنبال کرد و با این سؤال که «در سینمای جهان با دیدن شهرهای کوچک و بزرگ و اماکن، آن‌ها را می‌شناسیم، گویی آن‌جا بوده‌ایم. بیندیشیم که در سینمای ایران کجا را به یاد می‌آوریم و گویی کجا بوده‌ایم؟» صحبت‌هایش را پایان داد. پس از او منصور فلامکی پیرامون «یگانگی بینش‌ها و ابزارهای معماری و سینما»، مهدی حجت درباره «زندگی، معماری و سینما» و حسن بلخاری در باب «نسبت سینما و معماری از منظر فلسفه هنر» صحبت‌های کوتاهی کردند. محمدباقر قالیباف هم به دلیل استقبال از میهمانان اجلاس «شهرداران کلان‌شهرهای آسیا» در همایش حضور پیدا نکرد و مقاله‌اش توسط یکی از همکارانش قرائت شد.
در جلسه دوم روز اول با ریاست محمدعلی حسین‌نژاد چند سخنرانی کوتاه دیگر انجام شد: محمدرضا اصلانی درباره «فضای بسته و باز، سینمای بسته و باز» و محسن اکبرزاده پیرامون «معماری، دموکراسی، سینما» صحبت کردند. عباس ترکاشوند مقاله تهیه شده توسط خود و دو تن از همکارانش را که نتیجه کاربرد سینما در آموزش دانشجویان معماری بود، ارائه داد. مریم باقری همزمان با پخش سکانس‌هایی از فیلم‌های سینماگران موج نو، درباره «معماری در سینمای فیلم‌سازان موج نوی ایران» حرف زد. تهمینه میلانی و محمد نیک‌بین برای درک بهتر «ایجاد فضاهای متنوع سینمایی در یک ساختمان» قسمت‌هایی از طراحی صحنه و ساخت دکور دو فیلم آخرشان ـ آتش‌بس و سوپراستار ـ را نمایش دادند. و در پایان ایرج رامین‌فر که مهمان سرزده همایش بود، درباره نیاز سینما به معماران جوان و خوش‌ذوق برای ارتقای هر چه بیشتر طراحی صحنه در سینما صحبت کرد. آرش خوش‌خو هم مجموعه‌ای از سکانس‌های شهری فیلم‌های برتر سینما را گرد هم آورده بود که پیش از پایان همایش برای حضار نمایش داده شد.
در روزهای دوم و سوم همایش و در قالب «سینمای مستند و معماری» نیز آثار برتر مستند داخلی و خارجی از جمله «باد صبا» (آلبرت لاموریس) و «تازه نفس‌ها» (کیانوش عیاری) نمایش داده شد و بحث‌های کارشناسی روی هر کدام انجام شد.
نظر شما