تهران امروز نوشت:

«محمدعلی نجفی»رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری که مهرماه سال‌جاری با حسن روحانی رئیس‌جمهور به نیویورک می‌رود؛ یکی از برنامه‌های اصلی خود در این سفر را ملاقات با رئیس دانشگاه شیکاگو می‌داند. او قصد دارد در این ملاقات درباره بازگشت حدود 30 هزار لوح هخامنشی صحبت کند. نجفی اعتقاد دارد که اگر موضع دانشگاه شیکاگو در مسائل فرهنگی با ما یکسان باشد، قطعا به نتایج خوبی خواهیم رسید.

 

70 سال در شیکاگو

الواح هخامنشی ایران بیش از 70 سال است که به بهانه ترجمه و پژوهش در موسسه شرق‌شناسی شیکاگو باقی‌مانده و سیاست‌های آمریکایی اجازه خروج آنها را نمی‌دهد. این الواح در سال 1316 در حفاری مشترک ایران و موسسه شرق‌شناسی دانشگاه شیکاگو در تخت‌جمشید به دست آمد. طبق قانون مصوب سال 1309 این اموال بین ایران و دانشگاه شیکاگو تقسیم شد.

الواح هخامنشی بخشی از این اموال بود که سهم دولت ایران شد و برای مدت سه سال به منظور انجام پژوهش‌های گسترده به موسسه شرق‌شناسی شیکاگو به امانت داده شد.

این الواح که گل نوشته‌های عصر هخامنشی با خطوط میخی و عیلامی بود نیاز به خوانده شدن توسط خط‌ شناسان و کارشناسان موسسه شرق‌شناسی شیکاگو داشت. 8 هزار و 29 لوح سالم و شکسته که خطوط منقوش آن قابل خواندن بود به موسسه شرق‌شناسی امانت داده شد.

موسسه شرق‌شناسی شیکاگو در سال 1327 تعداد 179 لوح را به ایران پس داد و در سال 1350 نیز 37 هزار و 74 خرده الواح را مسترد کرد. مطالعات موسسه شیکاگو تا پس از سال 1350 نیز ادامه داشت و در سال 1383 نیز 300 لوح دیگر را به موزه ملی ایران ارسال کردند. موسسه شرق‌شناسی شیکاگو وعده داده بود باقی‌مانده الواح را نیز در نوبت‌های بعدی پس از پایان مطالعات پس می‌دهد.

حراج به بهانه تامین غرامت کشته‌شدگان انفجار بیت‌المقدس

سال 1385 بود که وکلای 9 نفر از اتباع ایالات متحده آمریکا با وارد کردن اتهام واهی حمایت از ایران و تامین سلاح حماس در جریان بمب‌گذاری 1997 اسرائیل، نزد یکی از محاکم ایالت شیکاگو در آمریکا طرح دعوی کردند.

دادگاه در غیاب ایران برگزار شد و طرف دعوی پیروز شد. این دادگاه ایران را محکوم به پرداخت مقادیر کلانی غرامت به شاکیان پرونده کرد. وکلای شاکیان پرونده هم برای اجرای این حکم، خواستار صدور حکم حراج اموال فرهنگی تاریخی ایران شدند که در موزه‌ها و موسسات آمریکایی از جمله موسسه شرق‌شناسی شیکاگو نگهداری می‌شدند تا مبلغ حاصل از حراج اشیای تاریخی به شاکیان پرداخت شود. موسسه شرق‌شناسی وارد ماجرا شده و با صرف 400 هزار دلار مانع از صدور حکم حراج الواح شد.دادگاه اما نپذیرفت. به اعتقاد قضات این دادگاه، موسسه شرق‌شناسی در موقعیت دفاع از حقوق ایران نیست و دولت ایران خود باید با ثبت دادخواست اعتراض و با ورود رسمی به روند قضایی از موضع خود دفاع کند.

 

ایران وارد پیگیری‌های قضایی شد

ایران اقدام به استخدام وکیل بومی‌کرد و پس از رایزنی سازمان میراث فرهنگی با وزارت خارجه ومرکز حقوقی ریاست‌جمهوری و البته برگزاری جلسات متعدد با شورای‌عالی امنیت ملی «توماس کورکوران» وکیل آمریکایی انتخاب شد.

کوکوران در دادگاه شیکاگو لایحه مخالفت ایران با توقیف الواح را در حدود قانون مصونیت‌های حکومت‌های خارجی ایالت متحده آمریکا مصوب 1976 میلادی نزد دادگاه مربوطه در ایلینتویز شیکاگو را تنظیم کرد و رسما ایران وارد روند قضایی بازگشت الواح ایرانی شد و بارها جلسه استماع دادگاه برگزار شد بدون آنکه هیچ تصمیم یا حکمی از سوی قاضی صادر شود.

تا اینکه بالاخره پس از فراز و نشیب‌های بسیار، فروردین ماه 1390 دادگاه حوزه هفت ایالات متحده آمریکا حکم عدم حراج الواح را صادر کرد و آنها را مصون از هرگونه ضبط در دادگاه‌ها دانست. اما این مسئله همانطور که امید غنمی کارشناس حقوقی سازمان توضیح می‌دهد و برخلاف آنچه همگان انتظار داشتند، به معنای بازگرداندن الواح به ایران نبود. بلکه حکم دادگاه از حراج الواح ایرانی جلوگیری می‌کرد.

دانشگاه شیکاگو نتایج مطالعات را هم نداد

مسئله دیگری که وجود دارد این است که دانشگاه شیکاگو باید نتایج مطالعات خود را روی الواح به ایران بدهد اما این اتفاق هم نیفتاده است. البته عبدالمجید ارفعی زبان‌شناس و پژوهشگر می‌گوید که ترجمه متون الواح ایرانی از سال 1980 در آمریکا متوقف شده است. او علت این وقفه را فوت هلک مترجم این الواح بوده می‌داند: «موضوع مشکلات مالی هم دخیل بوده است.» اما مسئله آنجاست که دانشگاه قطعا از تمام الواح عکسبرداری کرده است بنابراین عدم استرداد الواح به بهانه عدم پایان ترجمه نکته‌ای است که نه ایران و نه افکارعمومی داخلی وخارجی قبول می‌کنند.

این لوح‌ها بر خلاف دیگر کتیبه‌های هخامنشی تخت‌جمشید که بیانیه‌ها و گفتارهایی رسمی برای همگان و برای آیندگان بوده برای خواندن عموم نوشته و عرضه نشده‌ بوده‌ و در واقع اسناد داخلی و حسابداری کارکنان تخت‌جمشید و یک بایگانی اداری بوده‌اند.

الواح بازگوکننده رویدادهای رسمی و حکومتی و سیاسی نیستند بلکه در کنار آگاهی‌های فراوان دیوانی و اداری، اطلاعات فراوانی از زندگی روزمره و روزگار مردمان عصر هخامنشی در اختیار ما می‌گذارند.

حال باید منتظر ماند و دید که مذاکرات نجفی با دانشگاه شیکاگو پس از 70 سال به کدام سو می‌رود.

47301

کد خبر 312518

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
3 + 0 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 16
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • علی اصغر A1 ۰۴:۰۴ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    189 3
    بدون شک میراث فرهنگی شناسنامه و اصالت یک کشوره و باید به مام وطن بازگردانده بشه .نجفی جان حداکثر سعیت رو بکن .
    • رضا A1 ۰۵:۳۵ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
      34 68
      آمريكايي جماعت چيزي به راحتي به كسي نميده حتي اگه دزديده باشدش. نمونه اش هم ميلياردها دلاري كه شاه داشت تو بانك ها و هيچوقت به ايران ندادند.
    • ا|مسعود|ا A1 ۰۶:۲۷ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
      68 6
      البته نفس کار خوبه،ولی کی از 4 سال دیگه ایران خبرداره؟؟؟؟اونجا جاش امن تره.ما همین جا تو نگهداری از بناهای باستانی ضعف داریم.
    • بی نام A1 ۰۹:۰۵ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
      9 0
      به نظر من همانجا باشند که بهتر است.........اینجا باشند قطعا آسیب های بیشتری می بینند ،!! این سال ها قراره یه ذره وضعیت میراث فرهنگی بهتر بشه چون که آقای نجفی میان ولی اون موقع که ایشون برن چی ؟؟؟؟ میشه یه چیزی شبیه به وضعیت دولت آقای احمدی نژاد که واضحه که اصلا قابل دفاع نبود......
    • بی نام IR ۰۹:۲۴ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
      0 10
      چه خبره آمريكا؟ با بودجه ملت؟!!!
  • حمید IR ۰۴:۱۱ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    49 1
    جایی هم برای نگهداری و نمایششان داریم؟؟؟
  • حقیقت گو A1 ۰۴:۳۸ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    39 13
    دو نکته در رابطه با این مطلب وجود دارد، اول خطاب من با اونهایی است که نسبت به غربی ها خصوصا آمریکا حسن ظن دارند!!!! 30 هزار لوح مربوط به میراث ملی ما در آمریکا در 70 سال گذشته برای کار مطالعاتی نگه داشته شده و بعد از این همه مدت نه نتایج تحقیقات را به ما می دهند و نه آثار ملی مان را!!! حداقل سودی هم که برای اونها داره (حتی اگر بعد از پیگیری های قضایی مجبور به استرداد بشوند) این است که ایران هزینه ی هنگفتی را برای پیگیری قضایی با استفاده از یک وکیل آمریکایی پرداخت کرده است!!! با این حال، سازمان میراث فرهنگی ما در دوران هشت سال گذشته به آثار و مرمت آنها خیلی کم توجهی کرد و شاید از سوی دیگر باید خوشحال باشیم که تعداد قابل توجهی از آثار ملی ما در جایی با امکانات و دانش روز محافظت می شوند!!!!
  • بی نام IR ۰۵:۲۹ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    45 1
    امیدوارم مسأله بازگرداندن سنگواره های مراغه را هم در شیکاگو پیگری کند.
  • بی نام A1 ۰۵:۳۵ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    46 4
    بابا برین نزارین این کشورهای کوچولو موچولو تازه بقیه اثارمونو ببرن اینا پیش کش هر روز خبر میاد یه کشوری یه آثارمونو به اسمه خودش زد و مسئولینه ماهم غرق در خوابن
  • بی نام IR ۰۶:۳۳ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    34 4
    ترجمه این الواح و انتشار آن جزئیاتی را از زندگی ایرانیان در 2500 سال قبل روشن خواهد ساخت که بعید است در هیچ تمدن و فرهنگ دیگری وجود داشته باشد.این امر انقلابی در شناخت تمدن ایران در آن زمان و زندگی بشری در این قسمت از دنیا خواهد بود.
    • سعید IR ۰۶:۵۸ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
      1 3
      دست از این کارها وردارید !!! آقا ما تمدن 100000 ساله نخوایم کی رو باید ببینیم ، بهتره سرمون رو برگردونیم رو به جلو و آینده رو ببینیم! آمریکا 400 سال تاریخ داره ، سوئیس 1000 سال و استرالیا 200 سال ، مگه پیشرفت نکردن!! اون شاه احمق هم هی میگفت جشن 2500 ساله ! تمدن 2500 ساله !! پیشرفت کنین؛ رتبه علمی و تکنولوژی بیاریم ؛ آره بعد بگیم : تازه ما 2500 سال هم تمدن داریم .
    • بی نام IR ۰۹:۱۶ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
      4 0
      موافقم.این لوح ها بسیار مهم هستند.چون زندگی و روابط اجتماعی آن زمان را روشن خواهند ساخت.
  • بی نام IR ۰۷:۴۶ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    3 2
    همین که یک چنین شخصی بره آمریکا میشه کلی روش مانور داد که ایران در حال نزدیکی به آمریکا هست. اما من راضی نیستم این ها برگردند به ایران چون ما نمی تونیم از اونها مراقبت کنیم! در ضمن مردم جهان که به آمریکا مسافرت می کنند و این الواح رو می بینند با تمدن ایران آشنا می شن
  • بی نام A1 ۰۸:۴۶ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    2 0
    اين الواح متعلق به بوميان اصلي ايران يعني ايلامي ها هستند ترجمه اين اسناد تاريخ سازي يهودي را زير سوال مي برد بنابراين چه بمانند چه برگدند ترجمه درستي نخواهند شد.
  • کمیل A1 ۰۸:۴۹ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    6 0
    بهتر الواح اونجا بمونن و فقط بحث تملک و اجاره اونها پیگیری بشه
  • بی نام A1 ۰۹:۱۹ - ۱۳۹۲/۰۶/۲۰
    3 0
    تاسف به حال خود باید خورد...