مالویناس، جزایری که هنوز فالکلند خوانده می شود

هادی اعلمی فریمان:

حدود ‪ ۳۰‬ سال است که مجادله بین آرژانتین و انگلیس برسر دراختیار گرفتن کنترل فالکلند، جزایر تحت حکمرانی انگلیس در جریان است. جزایر فالکلند دربرگیرندهٔ دو جزیرهٔ بزرگ و مهم فالکلند شرقی و فالکلند غربی و نزدیک به 776 جزیرهٔ کوچک است، که رویهمرفته ۱۲,۱۷۳ کیلومتر مربع پهناوری دارند و در فاصلهٔ ۴۸۳ کیلومتری کرانههای شرقی آرژانتین قرار گرفته‌اند.

درسال 1982 (1361) انگلیس یک نیروی دریایی و هزاران تن از نظامیانش را برای بازپس گرفتن این مجمع الجزایر از نیروهای آرژانتینی که اقدام به تصرف آن کرده بودند، اعزام کرد به طوریکه طی این نبرد ده هفته‌ای حدود ‪۶۵۰‬ سرباز آرژانتینی و ‪ ۲۵۵‬ سرباز انگلیسی جان باختند.

تنش‌ها در سال جاری میلادی به این دلیل شدت گرفته است که اقدام شرکت‌های انگلیسی برای اکتشاف نفت و گاز در آبهای برون ساحلی این مجمع الجزایر موجب خشم دولت آرژانتین شده است. اما پرسش اساسی این است که آیا تحقیر تاریخی آرژانتینی‌ها به پایان خواهد رسید؟ انگلیسی‌ها نام جزیره را از زمان اشغال در 1833 فالکلند نهاده و بنا را بر مالکیت دایم خود گذاشته‌اند در حالیکه آرژانتینی‌ها به آن مالویناس می گویند و همراه با واژگان اشغال و استعمارگری یا دزدی دریایی،استراتژی خود را همواره تلاش بر بازگرداندن جزیره نهاده‌اند.

قریب به 28 سال از جنگ دو کشور می گذرد؛ یعنی از سال 1982 که آرژانتین وارد جنگی تاریخی با انگلستان شد و شکست ارتش آرژانتین همراه با 74 روز نبرد و650 کشته در مقابل 255 کشته انگلیسی ، تحقیری تاریخی برای این کشور را به همراه داشت و زخم دیرینه‌ای بر پیکره ارتش و در ذهن و روان نظامیان بلندپایه و سربازان و حتی مردم آن کشور پدیدارکرد که از آن سال تا به اکنون همه روابط مختلف دو کشور تحت الشعاع این جزیره کوچک و تاریخی قرار گرفته است.

گرچه انگلستان مدعی مالکیت جزیره است اما واقعیت‌های ژئوپلیتیک و نقشه‌های جغرافیایی را نمی‌توان نادیده گرفت.در راهپیمایی اوایل سال جاری که گاهی شعارهای کهنه سربازان و مردم رنگ و بوی تند و احساسی به خود ‌گرفت، این مطالبه دیرین تاریخی، دولت خانم کریستینا کرچنر را وادار ساخت همراه با ملت خود از بازگرداندن جزایر با ابزارهای صلح‌آمیز سخن بگوید اما وی به نامه‌نگاری با دبیرکل سازمان ملل بسنده کرد که آخرین آن اعتراض رسمی در مهرماه جاری به دبیر کل سازمان ملل بود.

کرچنر در این نامه انگلستان را به انجام تمرین موشکی در جزیره متهم کرده و تصریح کرد که نتیجه کار منتهی به رقابت تسلیحاتی در منطقه خواهد شد.انگلستان نیز متعاقب آن مدعی شد که انجام مانور نظامی تازگی نداشته و آن کشور هر 5 ماه در طول 28 سال گذشته مبادرت به این اقدام کرده است.

در سالهای اخیر اعتراض دولت آرژانتین شدیدتر شده اما کماکان انگلستان از برتری نظامی بالاتری در جنگ جدید برخوردار است و همین موقعیت بالاتر انگلستان، دولت کرچنر را وادار کرده تا از موضعی صلح آمیز در حل و فصل مشکل سخن بگوید.

دولت آرژانتین طی سالهای اخیر هزینه متعارفی را برای امور نظامی خود صرف کرده، اما به دلیل مشکلات ساختاری اقتصادی و تلاش برای ترمیم و بازسازی بحرانهای اقتصادی گذشته کماکان از توان اقتصادی لازم برای تخصیص بودجه لازم برای مسابقه تسلیحاتی برخوردار نیست.

در سال 2009 هزینه نظامی کشور به عنوان پنجاه و دومین کشور بالغ بر 2608000000 دلار بوده است ضمن اینکه دولت هنوز سرگرم محاکمه نظامیان دوران دیکتاتوری گذشته است و این مساله گرچه مانعی جدی در فرایند مداخله مجدد نظامیان در عرصه سیاسی کشوراست،اما با این حال در این جریان تاریخی ریشه‌هایی از حس ناسیونالیستی قوی نیز به چشم می خورد و واضح است که دولت و در صورت لزوم ارتش آرژانتین توان بسیج و هدایت و مدیریت این جریان تاریخی را در دست دارد و نزد افکار عمومی این شکست به آن میزان تحقیرآمیز بوده که آنها بتواند در هرزمان بنا به شرایط و مقتضیات سیاسی آن را به نفع خود به جریان بیندازد.

کارشناس آمریکای جنوبی