سخنی درباره «اساس مشکل حجاب» و نتایج شیوه بیان آیت‌الله استادی

سخنان شب گذشته آیت‌الله رضا استادی درباره «اساس مشکل ما در بحث حجاب، صدا و سیما است...» موجب برخی نتایج و تاثیرات منفی در فضاهای مجازی، رسانه ها و محافل شده است.

محمدرضا امین: در این نوشته ضمن یادآوری به جامعه رسانه ای و روشنفکری نسبت به جایگاه علمی و شخصیت روشنگر آیت الله رضا استادی، چند نکته را  باید در راستای رسالت تحلیلی، دغدغه مندانه درباره سخنان این استاد معزز حوزه علمیه یادآور شویم.

عالمِ مولف و استاد حوزه های علمیه، جناب آیت الله رضا استادی، از جمله محققان علوم دینی با ۱۵۰ جلد کتاب تحقیقی و تالیفی هستند که نباید شخصیت این عالم بزرگوار را با یک تیتر در رسانه ها مورد قضاوت منفی قرار داد. -آن هم تیتری منفی درباره مساله مهمی همچون حجاب-
اما این اندیشمند گرانقدر که خدمات علمی و عملی اش در پنج دهه گذشته، موجب تحولات فکری و تالیفی متعددی در ایران و کشورهای اسلامی شده است، دیروز سخنانی را درباره  موضوع «حجاب در صدا و سیما» بیان داشت که نوع و شیوه بیان ایشان باید با دقت نظر استادانه خودشان، مورد بازنگری قرار بگیرد.

اهل اندیشه می دانند که تالیفات و سخنان و خطابه های این عالم مولف و روحانی محقق گرانقدر، همواره موجب رشد و بازتاب های مثبت در فضای اجتماعی و رسانه ها بوده است. این آیت الله استادی بوده است که همواره به « گرانی ها و وضعیت اقتصادی مردم» اعتراض کرده است. همین استاد حوزه علمیه بوده که در انتقاد از حوزه بیان داشت: « کم‌کاری‌های خود را توجیه نکنیم/ اقدامات روحانیت در بسیاری از موارد، دعوت‌کننده نیست». این آیت الله استادی بوده که بیان کرد: « مشی برخی ائمه جماعات سبب دوری مردم از مسجد شده است». او بوده که درباره « اختلاف‌انگیزی برخی مداحان میان مردم» هشدار داده است.

 او بوده که «خودکفایی مالی حوزه های علمیه» را به حوزه ها تذکر داده. آیت الله استادی بود که از افرادی که برای هر کار استخاره می کنند انتقاد کرده و گفت: « این استخاره‌ها اشتباه است ». این ها نمونه های کوچکی از روشنگری های آیت الله رضا استادی است.

اما این عضو شورای عالی حوزه علمیه دیروز در بیانی تند و بی مجامله اشاره کرده است: « اساس مشکل حجاب از صداوسیما است/ برای تبلیغ رب گوجه‌فرنگی خانمی می‌آورند که لباس زردوسرخ دارد ».

این سخنان جناب آیت الله استادی، گرچه برآمده از روح یک روحانی دغدغه مند برای اصلاح اجتماعی است اما با برخی اشکالات روشی و بیانی روبروست که تاثیرات اینگونه بیان علماء حوزه، در فضای اجتماعی ما، نتایجی عکس و تاثیرات منفی داشته و دارد.

حضرت استاد استادی بی شک با وسعت جغرافیای اندیشه و با تعدد تالیفاتی بیش از ۱۵۰ جلد کتاب مفید در عرصه های علوم اسلامی، باید در کنار دغدغه مندی های عمیق و اصلاحگرانه شان، مستحضر باشند که:

اول: بیان اینگونه مسائل – خصوصا مساله حجاب - با این شیوه بیان در خطابه و امر و نهی به نهادهای کشوری همچون صدا و سیما به صورت عمومی، هیچ دردی را درمان نمی کند و تنها موجب سواستفاده مغرضان و مخالفان حجاب اسلامی در رسانه های داخلی و خارجی خواهد بود. چرا که از آنجا که عموم مدیران سطوح بالا و میانی صدا و سیما همه از چهره های فیلتر شده از نهادهای حراست کننده هستند، دیگر اعتراض عمومی به آنها، جز نتایجی منفی دربر نخواهد داشت. چنانکه رهبر انقلاب نیز در دیدار اخیر خطاب با ائمه جمعه اشاره کردند: « صرفا به نقد دستگاه های دولتی بسنده نکنید/لزومی ندارد تمام تذکرات علنی باشد...»

دوم: حضرت استاد، مستحضر هستند که امروزه آسیب های اجتماعی و مسائلی چون «حجاب»، تک بعدی نیستند که «اساس»شان در یک نهاد یا با تغییر یک روند، تعریف و تفسیر شود. لذا امروز بی شک «اساس» مشکلِ حجاب در «صداوسیما» نیست و به فرض، با حل مساله محتملی همچون پوشش چند مجری زن یا مساله تبلیغات در صدا و سیما، « اساس مساله حجاب در کشور حل نمی شود.» اگرچه نباید نقش بی بدیل صدا و سیما در عرصه تبلیغ آداب دینی و اجتماعی را از نظر دور داشت و باید خطاهای این رسانه را به روش های مناسب یادآور شد.

سوم: این استاد معزز حوزه علمیه، مستحضرند که بیان ایشان که مرجع اجتماعی هستند، در مسائل حساسی مانند «حجاب» باید با توجه به «روان‌شناسی فضای اجتماعی»، «جامعه شناسی ارتباطات اجتماعی» و نیز بهره گرفتن از «مدل های ارتباطی زبان و ادبیات» امروز باشد و اگر چنین دقت نظری را مبذول نفرمایند، سخنان ایشان به تیترهایی منفی در رسانه های معاند حتی رسانه های دغدغه مند، تبدیل می شود که نتایجی جز تخریب اصل موضوع و نیز تخریب شخصیت علمی ایشان توسط افراد بی اطلاع و خصوصا نااهلان، نخواهد داشت.

امروز کوچکترین اظهارات و اقدامات روحانیت خصوصا اگر همچون شخصیت ایشان در قامت مرجع و مقام مراجعات اجتماعی و فرهنگی باشند، مورد توجه جدی رسانه هاست. لذا عدم توجه به تاثیرات روان شناسی اجتماعی در شیوه بیان و ادبیات علماء و روحانیت محترم حوزه های علمیه، گاهی موجب سوء برداشت های جدی و گاهی موجب وهن موضوعات مهم و عموما موجب سواستفاده نااهلان و مغرضان در فضای کنونی درون جامعه و فضاهای رسانه های خارجی قرار می گیرد.

چهارم: جامعه امروز ایران نسبت به دو دهه گذشته بسیار با سوادتر، تیزبین تر و پرسشگرتر شده است. امروز مستدل سخن گفتن و رعایت شیوه های بیانی زیبا و ظریف و ادیبانه، نیازی ست که بیشتر از دیروز برای ارتباط بین علماء حوزه های علمیه با مردم و نخبگان جامعه، به آن نیازمندیم. این همان نکته ای ست که رهبری گرامی انقلاب در دیدار اخیر با امامان جمعه به آن یادآور شدند.

بی شک  کسانی چون آیت الله استادی که همواره چون عالمی روشنگر از پنج دهه گذشته تاکنون، پیشرو در پاسخگویی به مسائل و شبهات دینی و اجتماعی بوده اند، امروزه رسالتی سخت تر دارند و توقع می رود، مروج ادبیاتی استدلالی و بیانی ظریف و دلنشین و محققانه برای امر به معروف و نهی از منکر خطاب به نهادها و افراد در رسانه ها و خطبه ها و سخنرانی ها باشند. ان شاء الله.


/۶۲۶۲

کد خبر 1283608

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
5 + 9 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 6
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 5
  • IR ۱۶:۵۸ - ۱۳۹۸/۰۵/۰۴
    62 6
    در مقاله بجای نقد سخنان ایشان در مورد حجاب ۹۰ درصد آن شده تعریف و تمجید و یکی از مشکلات ما همین است در حالی که هر کس با هر درجه ای از سواد میتواند در یک مورد یا موارد مختلف سخنانش مورد نقد قرار گیرد . مورد مهمتر این است درک تحولات اجتماعی و اتقلابی که تکنو لوژی و فتاوری اطلاعات بوجود آورده و سرعت تحولات برای خیلی ها که اتفاقا تصمیم گیر هم هستند مشکل است و خیلی از آقایان غرق کتابهایشان هستند بدون توجه به اقتضای زمان به همین خاطر بجز حرفهای تکراراری هیچ معضل اجتماعی را حل نکرده اند و وضعیت جامعه گواه روشن همه چیز است .
    • شمس تبریزی IR ۲۰:۱۵ - ۱۳۹۸/۰۵/۰۴
      14 31
      متاسفانه به رغم تحولات اجتماعی و انقلاب در عرصه علم و فناوری، هنوز مرد و زن امروز مثل انسان عصر حجری عاشق هم می شوند و روش شان برای تکثیر نسل هم مانند آدم نئاندرتال است. متاسفانه من در این عرصه شاهد هیچ پیشرفتی نبودم. تا در این عرصه شاهد تغییر و تحول نباشیم در موضوعی مثل حجاب هم در بر همین پاشنه خواهد چرخید
  • IR ۲۲:۴۸ - ۱۳۹۸/۰۵/۰۴
    22 31
    به جای اینکه از این عالم خداشناس انتقاد کنید بگید تابحال در چند مقاله به موضوع بی حیایی و بی حجابی پرداخته اید ایشان بسیار بجا به صدا وسیما انتقاد کرده اند. صدا و سیما تنها مرجع فرهنگ سازی برای 90 درصد جامعه است و خود مروج بی حجابی است و تا امثال شما در این مملکتید و در صدا وسیما این بی حجابی درست نخواهد شد
    • BR ۰۰:۱۴ - ۱۳۹۸/۰۵/۰۵
      1 0
      به نظر من نقطه مثبت صدا و سیما همین رفتار میانه گرانه اش در مورد حجاب است.
  • محمد غیاثی IR ۰۱:۴۸ - ۱۳۹۸/۰۵/۰۵
    0 0
    مقصود این عالم بزرگواری آن بود که جذابیتی که صدا و سیما برای یک خانم در یک تبلیغ ساده به کار میگیرد موجب انحرافات بعدی است. خود ما مشاهده می کنیم که وضعیت حجاب در برنامه های صدا و سیما هر سال بدتر از سال قبل میشود و این انحرافات به طور درصدی خود را نشان میدهد. شاید صدا و سینما به خود اجازه نمی داد که برخی از فیلمهای سینمایی دهه هفتاد و هشتاد را در همان زمان پخش کند ولی امروز به راحتی این کار را میکند.
  • US ۱۰:۱۸ - ۱۳۹۸/۰۵/۰۵
    0 0
    صحبتهای ایشون نشان داد به عنوان یک مدرس حوزه، چقدر از واقعیتهای جامعه دور هستند. ص و س در بهترین شرایط 40 تا 50 درصد بیننده داره. سبک کارهاش هم طوریه که عملا برای کسانی که بی حجاب هستند نمی تونه الگوی پوشش تحویل بده. جناب استادی باید به متن جامعه تشریف بیارن.