به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از روزنامه اعتماد - محمود فاضلی: اخیرا انتشار تصاویری از اعدام دستهجمعی ۲۰۰ نفر از اتباع یونان توسط ارتش اشغالگر نازی در خاک این کشور، واکنشهای گستردهای در این کشور داشته است. عکسها توسط یک فروشنده بلژیکی بدون اینکه عکاس شناختهشدهای باشد یا مدارکی همراه داشته باشد که امکان شناسایی فوری و بدون قید و شرط را فراهم کند در پلتفرم فروش در یونان بارگذاری شده بودند. صاحب کنونی این عکسها تلاش داشته از طریق حراج آنها را به فروش برساند. تاکنون هیچکسی از وجود چنین عکسهایی خبر نداشته است.
به دنبال فضای سنگین به وجود آمده پس از انتشار این عکسها، شخص فروشنده اعلام کرد «تعداد زیادی از مجموعهداران خصوصی با من تماس گرفتهاند و ابراز علاقه شدید خود را برای خرید عکسها ابراز کردهاند. در حالی که از این علاقه قدردانی میکنم، اما تاکنون هیچ تصمیمی برای فروش آنها گرفته نشده. من همچنان آماده گفتوگوی سازنده با مقامات ذیصلاح یونان در مورد آینده این عکسها هستم. شخصا تصمیم گرفتم حراج عکسهای یادشده را متوقف کنم. کاملا درک میکنم که این عکسها از نظر تاریخی بسیار حساس هستند.»
انتشار این عکسها موجب شد که رئیسجمهوری یونان اعلام کند: «تصمیم وزارت فرهنگ برای ادامه جمعآوری عکسها، پس از تأیید اصالت آنها، را بسیار مثبت و شایسته تبریک میدانم. این امر سهم تعیینکنندهای در حافظه تاریخی خواهد داشت.» آقای «دیمیتریس کوتسومباس» دبیرکل کمیته مرکزی حزب کمونیست یونان طی نامهای به رئیس پارلمان و وزرای کشور و فرهنگ درخواست کرد که «تمام اقدامات لازم را برای توقف حراج عکسهای ۲۰۰ مبارز اعدامشده توسط نازیها در یونان انجام گیرد.» از دیدگاه وی «آنها یکی از لحظات برجسته مبارزه ضد اشغال و حماسه مقاومت مردم یونان را ثبت میکنند. بنابراین، جایگاه آنها نه در تجارت، در مجموعههای خصوصی و حراجیهایی با نتیجه نامشخص، بلکه در میهن ما به عنوان شاهدی انکارناپذیر بر مبارزات قهرمانانه و فداکاریهای مردم یونان است.»
روز کارگر ۱۹۴۴ به عنوان یکی از تاریکترین و در عین حال نمادینترین لحظات اشغال بخشی از خاک یونان توسط آلمانیها، به طرز فراموشنشدنی در حافظه جمعی مردم یونان تبدیل شد. در میدان تیر منطقه «کایساریانی»، ۲۰۰ زندانی یونانی توسط نیروهای اشغالگر آلمان، به تلافی قتل ژنرال «فرانتس کرچ» آلمانی در منطقه «لاکونیا»، اعدام شدند. این اعدام یک اقدام تروریستی وحشیانه بود، اما همچنین لحظهای بود که به نمادی از مقاومت و حافظه تاریخی تبدیل شد.
در بهار ۱۹۴۴، یونان در وضعیت بیثباتی عمیقی قرار داشت. نیروهای اشغالگر آلمان، با درک اینکه شکست نظامی آنها مسئله زمان است، سیاست انتقامجویی خود را تشدید کردند. در همان زمان دو گروه یونانی EAM و ELAS به نیروی غالب مقاومت تبدیل شده بودند. برخی از مورخان معتقدند که جنگ داخلی در سطح درگیریهای سیاسی و مسلحانه از قبل آغاز شده بود. مقامات اشغالگر، با همکاری گردانهای امنیتی، موجی از آزار و اذیت و پاکسازی را آغاز کرده بودند که عمدتا کمونیستها و هواداران جبهه آزادیبخش ملی یونان را هدف قرار میداد. در ۲۷ آوریل ۱۹۴۴ [۷ اردیبهشت ۱۳۲۳] بخشی از ارتش آزادیبخش ملی به رهبری ستوان «استاتاکیس» به یک کاروان موتوری آلمانی حمله کردند. در این حمله، سرلشکر «فرانتس کرچ» فرمانده لشکر ۴۱ استحکامات، و همچنین ۳ افسر از اسکورت او کشته شدند. پنج آلمانی دیگر نیز زخمی شدند. پاسخ نیروهای اشغالگر فوری و بیرحمانه بود. سیاست تلافیجویانه، اعدام چندین غیرنظامی را برای هر کشته یک سرباز آلمانی در نظر گرفته بود.
در ۳۰ آوریل، دستور فرمانده نظامی یونان در مطبوعات اشغالگر یونان منتشر شد: ۲۰۰ «کمونیست» در اول ماه مه اعدام خواهند شد. ۲۰۰ نفری که قرار بود اعدام شوند در اردوگاه نگهداری میشدند. ۱۷۰ نفر از زندانهای آکرونافپلیا -کادرها و اعضای حزب کمونیست یونان که قبلا در دوره بین دو جنگ دستگیر شده بودند- و ۳۰ نفر باقیمانده از تبعیدیان یونانی بودند. دولت وقت یونان به ریاست «ایوانیس رالیس» تلاشهای بیرمقی برای جلوگیری از اعدام انجام داد، اما موفق نشد. در فضایی از قطبی شدن عمومی، بسیاری معتقد بودند که کمونیستها «باید مجازات شوند»، واقعیتی که عمق شکاف داخلی آن زمان را آشکار میکرد.
صبح روز اول مه ۱۹۴۴ [۱۱ اردیبهشت ۱۳۲۳]، پس از احضار این گروه شروع به خواندن اسامی آنها کردند. این ۲۰۰ نفر با کامیون به میدان تیر کایساریانی منتقل شدند. در طول مسیر، بسیاری یادداشتهای کوچکی را که با عجله نوشته شده بودند، با خانوادهها و رفقایشان خداحافظی میکردند. رهگذران آنها را جمعآوری کرده و به بستگان آنها یا سازمانهای مقاومت تحویل میدادند. این نامهها امروزه اسناد گرانبهایی از آخرین ساعات زندگی آنها هستند. کشتهشدگان در گروههای بیستنفره به محل اعدام هدایت شدند.حدود ساعت ۱۰ صبح، رگبار مسلسلها شروع شد. هر گروه بیستنفره بعدی، وظیفه انتقال اجساد بیجان گروههای قبلی را به کامیونهای زباله که منتظر بودند، برعهده گرفتند و سپس خود در مقابل مسلسلها قرار گرفتند. ساعت ۱۲ ظهر همهچیز تمام شد. اجساد آخرین گروه توسط افراد گردانهای امنیتی منتقل شد.
روز بعد از اعدام، ساکنان «کایساریانی» تروریسم آلمانی را به چالش کشیدند و خودجوش خیابان اصلی را به «خیابان قهرمانان» تغییر نام دادند. روی دیوارهای شهر این نوشته دیده بود: «این خیابان، خیابان قهرمانان است. قهرمانان ملت در آن قدم میزنند. دیروز، اول ماه مه، ۲۰۰ مرد جوان در آن قدم زدند».
اعدام ۲۰۰ نفر یک رویداد جداگانه نبود، بلکه بخشی از سیاست سیستماتیک انتقامجویی بود که توسط دولت نازی در سراسر اروپای اشغالی اجرا میشد. با این حال، در یونان، این رویداد اهمیت ویژهای پیدا کرد، زیرا با درگیری سیاسی داخلی و شکاف مدنی متعاقب آن مرتبط بود. فراتر از قرائتهای ایدئولوژیک، اول ماه مه ۱۹۴۴، همچنان یکی از دراماتیکترین لحظات اشغال است. روزی که خشونت جنگ، بیرحمی انتقامجویی و کرامت انسانی در مواجهه با مرگ را در خود جای داد.آقای «یانیس چارالامبیدس» مورخ یونانی اعلام کرده «قربانیان در عکسها، بلند و مغرور ایستادهاند و سرشان را بالا گرفتهاند. شهادتهای آن زمان نشان میدهد که زندانیان از همان لحظه انتخاب ۲۰۰ نفر در اردوگاه آواز میخواندند. جو غالب و روانشناسی در بین زندانیان، این احساسی را که در چهرههایشان میبینید، کاملا توجیه میکند. آنها افرادی هستند که با وجود سختیها، بازداشت طولانی و آثار سوءرفتار، چهرههای خود را در عکسها با غرور نشان میدهند.»
۲۵۹
نظر شما