به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، آیا تابهحال طعم «زندگی با یک آیه» را چشیدهاید؟ آن لحظهای که در کورانِ یک سختی، آیهای ناگهان در قلبتان مینشیند و تمام اضطرابها را میشوید. یا در میانۀ یک دوراهیِ سرنوشتساز، کلامی از قرآن همچون چراغی پُرنور مسیر پیش رو را روشن میکند؛ آیهای که دیگر فقط متنی بر روی کاغذ نیست، بلکه به یک دوست صمیمی، یک مشاور حکیم و پناهگاهی امن تبدیل میشود. این تجربه همان اِکسیری است که روح را در هیاهوی دنیای امروز زنده نگه میدارد.
بنابر روایت مهر، «نهضتِ زندگی با آیهها» برآمده از همین باور است؛ باوری که میگوید قرآن، کتابِ زندگی در متنِ میدان است، نه صرفاً کتابی برای نهادن در کُنجِ طاقچه. اکنون، برای سومین سالِ پیاپی، این نهضت سی آیۀ منتخب را بهعنوان سی شاهکلید برای گشودنِ قفلهای ذهنی و رفتاریِ جامعۀ امروز، محور حرکت خود قرار داده است و کتابی که پیشِ روی شماست، عصارهای از این حرکت و تلاشی برای تجهیز شما در کارزار بزرگِ امروز است.
این کارزار، میدان نبردش نه فقط خاکریزهای خاکی، که قلبها و ذهنهای ما و اطرافیانمان است. جنگ، جنگ روایتهاست؛ نبردی میان روایتِ امید و یأس، روایتِ عزت و تسلیم. خداوند از همۀ ما که با کتابش آشنا شدهایم، پیمانی گرفته است:لَتُبَیِّنُنَّهُ لِلنَّاسِ وَلَا تَکْتُمُونَهُ؛ «باید آن را برای مردم بیان کنید و کتمانش نکنید». این کتاب به شما کمک میکند تا ابتدا جان خود را از زلال وحی سیراب کنید و سپس، سفیر این آیهها برای اطرافیانتان شوید و این پیامها را به گوش جان دیگران نیز برسانید. این کتاب، یک جعبۀ مهمات فکری و معنوی برای شماست تا در این «جهاد تبیین»، با دلی قرص و بیانی رسا، وارد میدان شوید.
آیه سیزدهم
أَلَا بِذِکْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ/رعد، آیۀ ۲۸
آگاه باشید! دلها فقط با یاد خدا آرام میگیرند.
یاد خدا چهطور به آدم آرامش میدهد؟
تا کِی میخواهی شبها به قرصهای خوابآور پناه ببری و روزها دلشورههایت را با آرامبخشها ساکت کنی؟ گیرم که دردهایت را چند صباحی با قُرصهای رنگارنگ پنهان کردی؛ گیرم که خود واقعیات را چند روزی به لطف خلسۀ سرخوشکنندۀ مسکّنها از یاد بردی، بعدش چی؟ تا کجا قرار است به این خودفراموشیِ خودخواسته ادامه بدهی؟ تا کی میخواهی تسبیح فیروزهای مامان را که از جاکلیدی آویزان است، نادیده بگیری و به یاد خدایی که از همۀ دردهایت بزرگتر است، دو تا «الله اکبر» زیر لب زمزمه نکنی؟
گمشدۀ بزرگِ انسانِ امروز است. از یک مادر خانهدار تا یک کارمند خسته در ترافیک عصرگاهی و یک مدیر پُرمشغله، همه دنبال حال خوب و دلی آرام هستیم. برای پیداکردنش هم به هر دری میزنیم. گاهی با پول، گاهی با سفر، گاهی با سرگرمکردن خودمان؛ اما اینها مُسکّنهای موقتی هستند که مانند هدفونی برای لحظاتی صدای طوفان مشکلات را قطع میکنند، ولی بهمحض برداشتنش، میبینیم طوفان هنوز سر جایش است. راستی پایدارترین راه برای رسیدن به آرامش چیست؟ قرآن پاسخ میدهد: <أَلَا بِذِکْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ> (رعد/۲۸) «بدانید! دلها تنها با یاد خدا آرام میگیرند.»
یاد خدا تنهاوتنها راه آرامکردن این جانهای ناآرام ماست؛ اما این «یاد» چگونه چنین معجزهای میکند؟ «یاد خدا» صرفاً تکرار یک نام نیست، بلکه یک باور و یک اتصال آگاهانه به حقیقت هستی است. هر نام خدا و هر آیۀ قرآن، یک نسخۀ شفابخش برای رفع عوامل اضطراب است:
_ وقتی حس ناتوانی میکنی، یادت باشد <وَاللَّهُ عَلَیٰ کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ> (آلعمران/۱۸۹). به قدرتی تکیه کردهای که همۀ مشکلات عالم در برابرش هیچ است: «وَ مَا أَصْغَرَ کُلَّ عَظِیمَةٍ فِی جَنْبِ قُدْرَتِک»[۱]
_ وقتی حس میکنی تنهایی و بیپناه، به یاد بیاور او همیشه با توست: <وَ هُوَ مَعَکُمْ أَیْنَ مَا کُنْتُمْ>. مثل دست گرم پدری قدرتمند که دست فرزندش را در شلوغترین بازارها گرفته؛ بازار شلوغ است، اما کودک آرام.
_ وقتی تلاشت را کردی ولی برنامهریزیهایت به هم میریزد، بدان که او «حکیم» است و هیچ کارش بیهدف نیست. به منطق قرآن اعتماد کن که: <عَسَیٰ أَنْ تَکْرَهُوا شَیْئًا وَهُوَ خَیْرٌ لَکُمْ> او بهترین کارگردان داستان زندگی توست؛ به تدبیرش اعتماد کن که <وَاللَّهُ یَعْلَمُ وَأَنْتُمْ لَا تَعْلَمُونَ> (بقره/۲۱۶)
_ وقتی نگرانی نان و معیشت و چک و اجاره، خواب را از چشمانت ربوده، به خودت یادآوری کن <إِنَّ اللَّهَ هُوَ الرَّزَّاقُ> (ذاریات/۵۸) آن خدایی که روزیِ میلیاردها موجود، از کوچکترین حشره تا بزرگترین کهکشان را میدهد، هرگز تو را فراموش نخواهد کرد.
و یاد کن هزاران نام دیگر خدا که در آیههای کتابش آمده تا نسخۀ آرامبخشی برای هزار درد و اضطراب ما باشد. یک بار دیگر جوشن کبیر را با این نگاه بخوان تا بهتر بفهمی که تکیهگاهت کیست.
آرامش در قلب طوفان
وقتی مثل روحاللّهها و سیدحسنها و یحیی سنوارها با این آیهها زندگی کرده باشی، تازه طعم واقعی آرامش را خواهی چشید. «امروز جامعۀ انقلابی ما، مردم مؤمن ما، نیاز به این دارند که این آرامش را، ...در خودشان هرچه بیشتر به وجود بیاورند... یاد خداست که دلها را در ماجراهای طوفانی دنیا و زندگی حفظ میکند.»[۲] مثل حاج قاسم که وقتی با نیروهایش در محاصرۀ کامل دشمن قرار گرفتند و همه مضطرب بودند، آرام بود و به بقیه روحیه میداد. اگر نبود آن آرامش، کی آن محاصرهها شکسته میشد و آن قلهها فتح؟
_ وقتی از چیزی ترسیدی به <حَسْبُنَا اَللّٰه وَ نِعْمَ اَلْوَکِیلُ> پناه ببر که خداوند بعد از این آیه فرمود: <فَانْقَلَبُوا بِنِعْمَةٍ مِنَ اَللّٰهِ وَ فَضْلٍ لَمْ یَمْسَسْهُمْ سُوءٌ> (آلعمران/۱۷۳و۱۷۴) وقتی دچار مشکلی شدی ذکر یونسیه را بخوان: <لاٰ إِلٰهَ إِلاّٰ أَنْتَ سُبْحٰانَکَ إِنِّی کُنْتُ مِنَ اَلظّٰالِمِینَ> که در آیۀ بعدی فرمود: <فَاسْتَجَبْنٰا لَهُ وَ نَجَّیْنٰاهُ مِنَ اَلْغَمِّ وَ کَذٰلِکَ نُنْجِی اَلْمُؤْمِنِینَ> (انبیاء/۸۷و۸۸). وقتی دچار مکر و حیلۀ دیگران شدی، به <وَ أُفَوِّضُ أَمْرِی إِلَی اَللّٰهِ إِنَّ اَللّٰهَ بَصِیرٌ بِالْعِبٰادِ> پناه ببر که خداوند بهدنبال آن میگوید: <فَوَقٰاهُ اَللّٰه سَیِّئٰاتِ مٰا مَکَرُوا> (غافر/۴۴و۴۵) و وقتی دنیا و زینت آن را میخواهی به این آیه پناهنده شو: <مٰا شٰاءَ اَللّٰه لاٰ قُوَّةَ إِلاّٰ بِاللّٰهِ> که خداوند بعدش فرموده:<...فَعَسیٰ رَبِّی أَنْ یُؤْتِیَنِ خَیْراً مِنْ جَنَّتِکَ.> (کهف/۳۹تا۴۱)[۳]
_ کاسب هستی و فکروخیال چک و اجاره و بازار بیرونق، خواب را از چشمت گرفته؟ بهجای حسابکتابکردنهای بینتیجه، چند بار بگو «یا رزّاق». یاد بیاور کسی که روزیِ کل کهکشانها را میدهد، حواسش به تو هم هست.
_ عصر جمعه است و تنهایی در خانه دلت گرفته؟ بهجای چرخیدن بیهدف در اینستاگرام، قرآن را باز کن. انگار خدا دارد مستقیماً با خودت حرف میزند. این گفتوگو، هر حس تنهایی را از بین میبرد.
_ قرار است بروی روی صحنه حرف بزنی و اضطراب نفست را بریده؟ همان لحظۀ آخر، دستت را بگذار روی سینهات و زیر لب دعای حضرت موسی را بخوان: <رَبِّ اشْرَحْ لِی صَدْرِی وَیَسِّرْ لِی أَمْرِی> (طه/ ۲۵ و ۲۶)
[۱]. نهج البلاغه، خطبۀ ۱۰: «و چه کوچک است هر بزرگی در برابر قدرت تو.»
[۲]. «بیانات مقاممعظمرهبری در خطبههای نماز جمعۀ تهران»، ۲۹/۰۳/۱۳۸۸.
[۳]. براساس حدیثی از امام صادق؟ع؟، کتاب من لا یحضره الفقیه، الجزء۴، الصفحة ۳۹۲: «عَجِبْتُ لِمَنْ فَزِعَ مِنْ أَرْبَعٍ کَیْفَ لاَ یَفْزَعُ إِلَی أَرْبَعٍ...»
نظر شما