۱- این یادداشت نه تنها ناظر بر کاستن از اهمیت مذاکرات اسلام آباد نیست، بلکه همانطور که در یادداشت «آسیاب به نوبتِ مذاکرات» نوشتم، قدمی در جهت تحکیم و به نتیجه رسیدن آن است.
۲- سالها قبل در آخر مصاحبه ای پیرامون قطعنامه ۵۹۸ از هاشمی پرسیدم: چرا مذاکره در جمهوری اسلامی، متزلزل و بی عاقبت است؟. پاسخ داد؛ «چون با یک بال مذاکره می کنیم!»، بعد هم جمله کوتاهی اضافه کرد:« مذاکرات پایان جنگ به ثمر رسید، چون همه می خواستند، به ثمر برسد!».
۳- با این مقدمه می رسم به سوال اصلی در این مقاله کوتاه که آیا مذاکرات جاری اسلام آباد هم مصداق مذاکره با یک بال است؟!. پاسخم به این سوال مثبت است به ۳ دلیل: اول اینکه بر خلاف زمان مذاکرات قطعنامه ۵۹۸ ما هدفگذاری متعین نظیر تعیین متجاوز و اخذ غرامت نداریم و با اهداف کلان و در پاره ای موارد صعب و ناممکن به میدان مذاکرات اسلام آباد پا گذاشته ایم، در حالیکه می توانستیم با دستور کار قابل حصول تری نظیر طرح پنج ماده ای پاکستان و چین پای میز مذاکره برویم و در رسانه های داخلی هم به عنوان یک طرح سه جانبه از سوی دو کشور دوست به اشتراک افکار عمومی بگذاریم.دلیل دوم فاصله معنادار دیپلماسی و میدان بر خلاف دوران مذاکرات قطعنامه ۵۹۸ است که به دفعات موجب القای دوگانگی تصمیم گیری شده است که اعلام پزشکیان به عنوان رئیس جمهور بر عدم حمله به کشورهای منطقه و توییت عراقچی در جایگاه وزیر امور خارجه از مهم ترین مصادیق آن است.دلیل سوم و مهمترین علت اینکه مذاکرات اسلام آباد با خطر مذاکره با یک بال روبروست، فقدان جمع بندی ملی در پایان جنگ یا تداوم آن است. به عبارت دقیق تر مذاکرات اسلام آباد بر خلاف مذاکرات پایان جنگ در میانه دو دیدگاه مردم قرار گرفته، دیدگاهی که اصولاً هر نوع آتش بس و مذاکره را بر نمی تابند و دیدگاه مردمی که در انتخابات سال ۱۴۰۳ به پزشکیان رای دادند و همچنان از او انتظار دارند، در مقابل سیل ویرانگر جنگ افروزی ناجوانمردانه رژیم صهیونیستی و آمریکای جنایتکار، ساحلی امن برای آینده ایران بسازد. درست شبیه همان کاری که در مذاکرات پایان جنگ با آینده ایران توسط هاشمی انجام شد.
۴- ختم کلام اینکه، همانطور که از هاشمی در ابتدا نقل کردم، مذاکرات اسلام آباد تنها در صورتی به نتیجه خواهد رسید که همه بخواهند به نتیجه برسد، وگرنه اگر فقط مذاکره قالیباف یا عراقچی و یا حتی پزشکیان نامگذاری شود، به هر نتیجه ای برسد، پایدار نخواهد ماند چرا که شرایط خاص و موقعیت خطیر امروز کشور و منطقه، به هیچ عنوان، مجال مناسبی برای تکرار مذاکره با یک بال در ۲۰ سال گذشته نیست!. والسلام.
* فعال رسانه ای دبیر سابق پایگاه اطلاع رسانی آیت الله هاشمی رفسنجانی
نظر شما