به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، عباسعلی کدخدایی، عضو حقوقدان شورای نگهبان، در همایش ملی «قانون و قانونگذاری در منظومه فکری رهبر شهید» با اشاره به ایام پایانی ماه صفر گفت: ما در واپسین ایام ماه صفر هستیم و مناسبتهایی چون رحلت جانگداز پیامبر عظیمالشأن اسلام(ص) را خدمت همه عزیزان تعزیت و تسلیت عرض میکنم. شهادت حضرت امام حسن مجتبی(ع) و شهادت حضرت امام رضا(ع) را پیش رو داریم و این ایام همچنان پیوسته است به ایام عزای رهبر شهیدمان؛ رهبر فرزانهای که در واقع از نعم بیبدیل الهی در زمان ما بود.
وی ادامه داد: جنایتی که رژیم صهیونیستی و آمریکای جهانخوار نسبت به مردم عادی ما انجام داد و موجب شد کثیری از مردم ما به خیل شهدا بپیوندند، همچنین شهادت دانشمندان، فرماندهان و در رأس آنها رهبر شهید ما که به همراه خانواده معزز و مکرمشان به جمع شهدای انقلاب اسلامی پیوستند، بسیار سنگین و جانکاه است. واقعاً سخت است که بخواهیم درباره این غم بزرگ صحبت کنیم. بعید میدانم این غم به این زودیها از دلهای ما زدوده شود. البته افسوس برای ما جاماندگان است. شهدا یک حقیقت زنده هستند و ما در دنیای مجاز زندگی میکنیم. آنها به فوز عظیم رسیدند و خسران برای ماست که از این خیل شهدای عزیز جاماندهایم و عقب ماندهایم.
کدخدایی گفت: درباره رهبر شهیدمان هرچه بگوییم کم گفتهایم و زبان از توصیف واقعی شخصیت و صفات ایشان قاصر است. رهبر شهید ما اندیشمندی توانمند، عالمی برجسته، روشنفکری عالیمقام و سیاستمداری عادل و البته شهیدی کریم بود.
عضو حقوقدان شورای نگهبان گفت: به تعبیر قرآن، مصداق «ائمه یهدون بأمرنا» بود؛ از رهبرانی بود که به امر الهی برای هدایت جامعه دینی و جامعه ما برانگیخته شدند. حضرت امام(رضوانالله تعالی علیه) نیز از همین قبیل بودند. ما خداوند بزرگ را شاکریم که در دوره حیات خود این نعمت بیبدیل الهی را درک کردیم و از محضر ایشان فیض بردیم؛ اما همچنان افسوس میخوریم از اینکه آنها رفتند و ما ماندیم. شخصیت رهبر شهید ما، شخصیتی علمی و اندیشمندی بزرگ بود که با کولهباری از تجربه، پس از پیروزی انقلاب اسلامی در مقامات عالی نظام حضور داشتند و پس از آن نیز بهعنوان رهبر سیاسی و دینی ما در این جایگاه قرار گرفتند.
وی عنوان کرد: ما حدود ۳۸ سال از وجود پربرکت ایشان بهره بردیم و در این مدت، تجربهها و اندیشههای ایشان در مسیر هدایت جامعه و نظام اسلامی به کار گرفته شد.
کدخدایی ادامه داد: ما همایش اندیشههای فکری رهبر شهید را برگزار کردیم و تصمیم بر این بود که هر سال در ۱۲ آذرماه، این همایش در یکی از بخشهای حقوق عمومی ادامه پیدا کند. امسال متأسفانه این همایش را در شرایطی برگزار میکنیم که همراه با فراغ جانکاه رهبر شهیدمان هستیم.
وی گفت: امروز افتتاحیه همایش «قانون و قانونگذاری» را داریم که در واقع بخشی از همایش بزرگ بینالمللی «امام مجاهدین شهید» است که انشاءالله در اسفندماه برگزار خواهد شد. ما نیز توفیق داریم در کنار عزیزانمان در مؤسسه فرهنگی انقلاب اسلامی، بخشی از وظیفه خودمان را در این زمینه انجام دهیم.
عضو حقوقدان شورای نگهبان گفت: قطعاً وظیفه همه صاحبنظران، بهویژه حقوقدانان و سیاسیون، این است که برای ماندگاری و نهادینه شدن اندیشههای سترگ رهبری گام بردارند و اندیشههای آن بزرگمرد تاریخ را به جهانیان و مردم خودمان معرفی کنند.
وی عنوان کرد: نگاههای بلندی که رهبر شهید ما در حوزههای مختلف، بهخصوص در مباحث حقوقی و سیاسی داشتند، موضوعاتی است که هنوز بهخوبی باز نشده و شکوفا نشده است. ما باید بهعنوان حقوقدان، دانشجوی حقوق و پژوهشگر حقوق بتوانیم این اندیشهها را تبیین کنیم، در جامعه ترویج دهیم و در نهایت در دستگاههای مختلف اجرایی و تصمیمگیری کشور مورد استفاده قرار دهیم.
کدخدایی گفت: رهبر شهید ما اصولاً یک نگاه بلند تمدنی داشتند. ایشان قانون اساسی را قاعدهای میدانستند که بر اساس آن تمدن عظیم اسلامی برپا خواهد شد. این نگاه را میتوان در مقدمه قانون اساسی نیز مشاهده کرد؛ قانون اساسی ما مقدمهای برای شکلگیری آن تمدن عظیم اسلامی خواهد بود.
رئیس پژوهشکده شورای نگهبان گفت: امام شهید قانون را شرط نظم و ثبات اجتماعی میدانستند و آن را تعیینکننده مسیر حرکت کشور و آینده باثبات کشور تلقی میکردند. ایشان قانون را بهمثابه ریلهایی میدانستند که باید حرکت کشور در مسیر مشخص بر اساس آن انجام شود.
کدخدایی عنوان کرد: به همین خاطر، مصلحتاندیشیهای ضابطهگریز را کنار میگذاشتند و رعایت قانون و ضابطه را بر مصلحتاندیشی ترجیح میدادند. نکاتی که عرض میکنم، برداشتهایی از فرمایشات امام شهید است.
رئیس پژوهشکده شورای نگهبان گفت: ایشان معتقد بودند اگر ما همواره به سمت مصلحتاندیشی حرکت کنیم، در نهایت نوعی بیقانونی و بینظمی را در کشور رقم خواهیم زد. به همین دلیل، قانون را محور و شاخص رعایت و اجرای عدالت نیز میدانستند.
وی عنوان کرد: درباره فرمایشات ایشان در حوزه انقلاب، انقلابی بودن و انقلابی ماندن مطالب زیادی شنیدهاید، اما نکته بسیار مهمتری وجود دارد که کمتر مورد تبیین قرار گرفته است. ایشان قانون اساسی را تجسم و تجسد انقلاب میدانستند.
کدخدایی یادآور شد: یعنی اگر کسی بخواهد انقلاب را بشناسد و شاخص انقلابی بودن را بداند، یکی از مهمترین معیارها قانون اساسی است. رعایت قانون اساسی و الزامات آن، در واقع یکی از شاخصهای اصلی انقلابی بودن است.
کدخدایی گفت: فراتر از اینها، ایشان شاخص عدل و عدالت را رعایت قانون میدانستند. مستحضرید که عدالت از مقولههایی است که نزد فلاسفه و صاحبنظران سیاسی و جامعهشناسی، چه در میان فلاسفه اسلامی و چه غیراسلامی، بسیار مورد بحث قرار گرفته است.
وی ادامه داد: اما در وضعیت موجود، اگر از عدالت و عدل صحبت میکنیم، رعایت قانون در واقع یکی از شاخصهای اصلی عدالت است. نکته دقیقتری که در فرمایشات ایشان، بهویژه در سال ۱۳۸۸، دیدم این است که میفرمایند اگر از قانون انحرافی ایجاد شود، این بیعدالتی است. مهمتر اینکه اگر ما به قانون تن ندهیم، ناچار خواهیم بود هزینه سنگینتری را بپذیریم.
رئیس پژوهشکده شورای نگهبان گفت: بنابراین، رعایت قانون هم از جهت شاخص عدالت، هم از جهت شاخص انقلابی بودن و هم از جهت شاخص ثبات و نظم اجتماعی، دارای اولویت است.
وی ادامه داد: نکته مهم دیگری که در فرمایشات ایشان وجود دارد و سال گذشته نیز درباره آن صحبت کردیم، جایگاه مردمسالاری دینی در منظومه فکری ایشان است. ایشان به مردمسالاری دینی باور داشتند و این موضوع صرفاً یک سخن ظاهری نبود. ایشان در تبیین این موضوع، سخنرانیهای متعددی داشتند و ما نیز تلاش کردیم با کمک دوستان جوانمان، این مباحث را تدوین و به رشته تحریر درآوریم.
وی گفت: یکی از نکات مهمی که ایشان در موضوع قانونگذاری مطرح میکنند، این است که در مکتب دینی و بهویژه مکتب شیعی ما، قانون یک امر الهی است. حضرت امام(رضوانالله تعالی علیه) نیز میفرمودند حکومت ما حکومت قانون و حکومت احکام الهی است و هیچکس نباید از قانون تخطی کند؛ چراکه این حکم، حکم الهی است.
رئیس پژوهشکده شورای نگهبان گفت: ایشان این موضوع را تبیین میکنند که وقتی از مردمسالاری دینی صحبت میکنیم، امر قانونگذاری از طریق مردمسالاری دینی و با نماد مجلس شورای اسلامی انجام میشود و آنگاه قانونی که دارای مبنای دینی است، برای همه الزامآور خواهد بود.
وی ادامه داد: بنابراین، علاوه بر نگاه عمیق دینی که ایشان در حوزه قانون و قانونگذاری داشتند، ریشههای قانون و قانونگذاری را نیز تبیین میکردند. برای ما لازم است که در حوزه تحول در نگاه به قانون، قانونگرایی و قانونگذاری، با نگاه رهبر شهید اقدام کنیم. قانونگذاری قطعاً نیازمند تحول و دگرگونی است.
کدخدایی گفت: در منظومه فکری ایشان، قانون شرط نظم و ثبات اجتماعی و تعیینکننده مسیر حرکت کشور و آینده آن است. البته تفاوت اساسی ما با نظامهای غیردینی این است که ما برای قانون و قانونگذاری، منشأ الهی، دینی و اسلامی قائل هستیم.
رئیس پژوهشکده شورای نگهبان عنوان کرد: اگر چنین نگاهی داشته باشیم، در حوزه قانونگذاری باید مواردی همچون ابتنای قوانین بر احکام اسلامی، که در سیاستهای کلی قانونگذاری نیز مورد تأکید قرار گرفته، انطباق با اسناد بالادستی، جامعیت و ماندگاری قانون، انسجام و همگرایی با سایر قوانین، قابلیت اجرا و همچنین ابتنای قانون بر کار کارشناسی را مورد توجه قرار دهیم. اینها از جمله مباحثی بود که مورد تأکید رهبر شهید ما قرار داشت.
نظر شما