به گزارش خبرآنلاین، دنی سیترینوویچ، تحلیلگر مسائل امنیتی و خاورمیانه و پژوهشگر پیشین اطلاعاتی اسرائیل است که به‌طور تخصصی تحولات ایران، راهبردهای منطقه‌ای تهران و مناسبات امنیتی خاورمیانه را دنبال می‌کند در یادداشتی در شبکه اجتماعی ایکس، در واکنش به اخبار منتشره از شینده شدن آژیر هشدار در بحرین، با هشدار درباره شکنندگی وضعیت کنونی در تنگه هرمز، نوشت که ادامه محاصره دریایی آمریکا و تلاش واشنگتن برای وادار کردن نفتکش‌ها به عبور از مسیر جنوبی تنگه، می‌تواند به دور تازه‌ای از تنش و درگیری میان ایران و آمریکا منجر شود. او معتقد است هیچ‌یک از دو طرف لزوماً خواهان جنگی گسترده‌تر نیستند، اما روند تحولات به‌گونه‌ای است که خطر تشدید درگیری را افزایش می‌دهد.
بیشتر بخوانید:
انفجارهای شدید در بحرین؛ آژیرهای هشدار فعال شدند/ آسمان بحرین بسته شد؛ پروازهای ورودی به منامه دچار اختلال شده‌اند
در مشروح این یادداشت می‌خوانیم: همان‌طور که بارها هشدار داده‌ام، وضعیت کنونی در تنگه هرمز ذاتاً بی‌ثبات است و نمی‌توان آن را برای مدتی نامحدود حفظ کرد.
تا زمانی که ایالات متحده به محاصره دریایی خود ادامه دهد و تلاش کند نفتکش‌ها را به عبور از مسیر کشتیرانی جنوبی تنگه وادار کند، تهران این اقدامات را همچنان مصداق اقدام جنگی تلقی خواهد کرد. بعید است ایران برای همیشه این وضعیت را بپذیرد. در عوض، تهران تلاش خواهد کرد با حملات بیشتر به نفتکش‌ها و احتمالاً اهداف دیگر، هزینه‌های محاصره را افزایش دهد؛ به‌ویژه اگر عملیات نظامی آمریکا در اطراف بندرعباس ادامه پیدا کند.
میان واشنگتن و تهران یک عدم تقارن بنیادین وجود دارد. ایالات متحده ممکن است تصور کند که می‌تواند محاصره را برای مدتی طولانی ادامه دهد، اما ایران این اقدام را تهدیدی مستقیم علیه اقتصاد، حاکمیت و امنیت ملی خود می‌بیند. از نگاه رهبران ایران، پذیرفتن محاصره بدون واکنش، به معنای قبول واقعیت راهبردی تازه‌ای است که واشنگتن بر تهران تحمیل کرده است. چنین رویکردی اساساً با شیوه عملکرد نظام سیاسی ایران سازگار نیست. حتی اگر هیچ‌یک از دو طرف خواهان رویارویی گسترده‌تر نباشند، پویایی‌های کنونی هر دو را به سمت تشدید تنش سوق می‌دهد.
حمله گزارش‌شده در بحرین دقیقاً نمونه‌ای از همین خطر است. واشنگتن اکنون با دوراهی آشنایی روبه‌روست: برای احیای بازدارندگی دست به اقدام تلافی‌جویانه بزند و خطر واکنش دوباره ایران را بپذیرد، یا خویشتن‌داری کند و این تصور را در تهران تقویت کند که می‌توان تشدید بیشتر تنش را تحمل کرد.
مشکل اینجاست که دو طرف بازدارندگی را به شکل متفاوتی تفسیر می‌کنند. واشنگتن ممکن است تصور کند اقدام نظامی تلافی‌جویانه ایران را وادار به عقب‌نشینی خواهد کرد. اما تهران ممکن است به این نتیجه برسد که پاسخ ندادن، تنها فشار بیشتر آمریکا را به دنبال خواهد داشت. نتیجه، شکل‌گیری چرخه خطرناکی است که در آن هر تلاش برای احیای بازدارندگی می‌تواند نتیجه‌ای معکوس به بار آورد.
پیامدهای این وضعیت نیز بسیار فراتر از آمریکا و ایران خواهد رفت. تشدید بیشتر تنش می‌تواند قیمت نفت را افزایش دهد، هزینه بیمه حمل‌ونقل دریایی را بالا ببرد، تجارت بین‌المللی را مختل کند و کشورهای حاشیه خلیج فارس را در معرض تهدید قرار دهد؛ کشورهایی که بارها مخالفت خود را با وقوع جنگی دیگر در منطقه اعلام کرده‌اند.
این موضوع ما را به ضعف اساسی راهبرد کنونی آمریکا می‌رساند. محاصره ابزاری برای دستیابی به یک هدف سیاسی است، نه هدفی مستقل و فی‌نفسه. اگر این محاصره نتواند امتیازهای معناداری از ایران بگیرد و در عین حال هزینه‌های اقتصادی و نظامی رویارویی را به‌طور مستمر افزایش دهد، هدف نهایی راهبردی واشنگتن دقیقاً چیست؟
مسئله دیگر، فقدان یک راهبرد خروج از بحران است. اگر ایران از تسلیم شدن خودداری کند و واشنگتن نیز لغو محاصره بدون دریافت امتیازهای عمده را شکست تلقی کند، هر دو طرف ممکن است درگیر رویارویی‌ای شوند که هیچ‌کدام در ابتدا قصد تشدید آن را نداشته‌اند.
ایالات متحده نمی‌تواند فرض کند که گذشت زمان به‌تنهایی تهران را به تسلیم وادار خواهد کرد. ایران بارها نشان داده است که حاضر است هزینه‌های اقتصادی سنگینی را تحمل کند، اما از آنچه رهبرانش منافع بنیادین ملی می‌دانند، دست نکشد.
جمع‌بندی ساده است: هیچ چشم‌انداز واقع‌بینانه‌ای برای ادامه نامحدود وضعیت کنونی یا تبدیل آن به یک وضعیت عادی و پایدار در تنگه هرمز وجود ندارد.
این واقعیت که نه واشنگتن و نه تهران خواهان جنگی دیگر نیستند، به این معنا نیست که حتماً از وقوع آن جلوگیری خواهند کرد. هرچه وضعیت کنونی بدون وجود یک مسیر دیپلماتیک معتبر برای خروج از بحران طولانی‌تر شود، خطر آنکه یک رویارویی محدود به درگیری بسیار گسترده‌تری تبدیل شود، بیشتر خواهد شد.
315
نظر شما