۱ نفر
۲۷ آذر ۱۳۹۲ - ۲۰:۱۷

غلامرضا تاجگردون

ظهور فساد و رانت مسئله تازه ای در اقتصاد ایران نیست. همواره اقتصاد ایران چه در قبل از انقلاب و چه در بعد از انقلاب همواره شاهد این پدیده شوم در اقتصاد بوده است. افرادی که مسبب اصلی این مسئله هستند، ارتباط تنگاتنگی با ساخت قدرت در کشور دارند.
البته این مسئله، یعنی ارتباط افراد با ساخت قدرت به تنهایی نمی تواند عامل این اتفاق در کشور باشد. ظهور این افراد در ساخت اقتصادی کشور علل گوناگونی دارد. اولین دلیل را در این رابطه می توانیم در نحوی تنظیم قوانین جستجو کنیم. متاسفانه در مقاطعی در کشور شاهد بودیم که قوانین در کشور به صورتی تنظیم می شود که اصطلاحا به آن گرد نویسی در قوانین گفته می شود. این شیوه در هنگام تدوین لایحه بودجه بکار می رود. نقطه اوج این اتفاق را در دولت های نهم و دهم شاهد بودیم. اگر نگاهی به بودجه های ارائه شده در این دو دولت بیندازیم، متوجه می شویم که این بودجه ها به شدت تاثیر همان اصلاح گردنویسی قرار دارند. نکته دوم در این زمینه این است که قوانین مورد توجه قرار نمی گیرند.
نگاهی به بودجه های ارائه شده در دولت نهم و دهم، ما را با این واقعی روبرو می کند که ارقام و منابعی در بودجه های ارائه شده توسط این دو دولت وجود دارد که فاقد ردیف و هزینه کرد مشخص است. یعنی منابعی در بودجه وجود داشته است که اختیار هزینه کرد آن ها در اختیار دولت و شخص رییس دولت قرار داشته است. یکی از شیوه هایی که در این دو دولت سبب فساد و رانت شد، شیوهای تهاتری بود که به دلیل شرایط تحریم هال بر اقتصاد کشور تحمیل شد.
هنگامی که مشاهده می کنیم که افراد خود را از قوانین بالاتر می بینند، باید منتظر باشیم تا رانت و فساد در فضای کشور بروز کند. مدیران هرگاه خود را بالاتر از قوانین ببینند، به راحتی قوانین را دور می زنند و هیچ ارزشی برای اجرایی کردن قوانین قائل نیستند. نکته سوم که سبب بروز فساد در عرصه اقتصادی کشور می شود، انتخاب و انتصاب نیروهایی است که بدون هیچ رابطه و تنها از روی ضابطه در راس قرار می گیرند. معمولا باید افرادی که در پست های مختلف قرار می گیرند، سلسله مراتب را در طی کرده باشند.
اما در مواقعی مشاهده می شود که پست های کلیدی بدون توجه به سلسله مراتب ها و گذشتن از فیلترهای مختلف تنها به دلیل ارتباط هایی که با ساخت قدرت دارند در پست های کلیدی و مهم قرار می گیرند. به طور مثال ابتدا باید به یک مدیر اجازه داد تا اجازه امضای یک میلیون تومانی داشته باشد. بعد 10 میلیون تومانی و بعد به وی اختیار امضای 100 میلیونی بدهیم. 
اما هنگامی که این سلسله مراتب را نداریم و ضابطه به جاب رابطه حاکم می شود مشاهده می کنیم که به آن فرد اجازه امضای یک میلیارد تومانی داده می شود. در واقع این افراد به صورت آسانسوری در ساخت قدرت جابه جا می شوند. نکته چهارمی که در این زمینه وجود دارد، عدم نظارت کافی در کشور است.
این عدم نظارت کافی در کشور سبب می شود که این افراد با جرات و جسارت بیشتری به کار و فعالیت های مفسدانه خود بپردازند.
اگر نگاهی به بعد نظارتی برای مقابله با فساد و رانت در کشور بیندازیم متوجه می شویم که زمان بررسی پرونده های از این دست، 2 تا 3 و گاها تا 5 سال به طول می انجامد.
این اتفاق سبب می شود که هم جامعه نسبت به آن مسئله سرد شود و گرد فراموشی بر آن بنشیند و هم با توجه به شرایط اقتصادی کشور، بعد از گذشت این مدت دیگر ابعاد آن فساد و رانت و ضربه ای که از این راه به اقصاد کشور وارد می شود، چندان بزرگ به نظر نمی آید. در مجموعه باید بگویم که مقابله با این پدیده شوم در اقتصاد کشور، نیازمند عزم و اراده جدیدی تمام مسئولان کشور است.

*نایب رییس کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس نهم

31222

کد خبر 328207

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
8 + 5 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 10
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • بی نام A1 ۲۰:۳۳ - ۱۳۹۲/۰۹/۲۷
    19 0
    افراد ی که خود را بالاتر از قانون حس می کنند بالاتر از قانون هستند یعنی هم قانون گذارند هم مجری قانون . تا حال هم کسی پیدا نشده دزدان فاسد را مجازات کند . هر کی هم اشاره ای به ان ها کرده خودش نابود شده است
  • موحدی IR ۲۱:۰۴ - ۱۳۹۲/۰۹/۲۷
    26 1
    مشکل این است که مبارزه با فساد اقتصادی در کشور ما همیشه به مصلحت نیست
  • بی نام IR ۲۱:۵۴ - ۱۳۹۲/۰۹/۲۷
    23 2
    دلایل بروزفساد فقط یک عامله: نبود آزادی بیان وبعد ازبیان. وگرنه اگه باشه روزنامه ها، سایتها .برخی ازمسولان خداترس خیلی از مطالب رو میتونند افشا کنند
  • بی نام A1 ۰۰:۵۹ - ۱۳۹۲/۰۹/۲۸
    13 1
    گر گدا معتبر شود زخدابی خبر شود. دلیل اصلی
  • فواد IR ۰۴:۳۶ - ۱۳۹۲/۰۹/۲۸
    9 0
    خوب شما ها که اینها رو می دونید چرا مانع نمی شید.اونوقت آقای مرتضوی ...
  • بی نام IR ۰۶:۴۹ - ۱۳۹۲/۰۹/۲۸
    9 0
    صرفا دادن انحصار به دست بعضی ها و از بین بردن رقابت ودیگرهیچ.
  • عطا IR ۱۵:۲۲ - ۱۳۹۲/۰۹/۲۹
    5 1
    وقتی آقایان مالیات نمیدهند و یک کم خمس میدهند باید منتظر این سو استفاده باشیم
  • احمد A1 ۱۵:۲۶ - ۱۳۹۲/۰۹/۲۹
    6 0
    اینکه رانت خواری باشد به مصلحت است. ما اگر احزاب قدرتمند وآزادی بیان داشته باشیم -میدانی که در این مملکت سنگ روی سنگ بند نمیشود.اگر چوپان وبچه نانوا را رییس جمهور میکنیم دلیلش اینست که حرف شنوی دارد وقدر دان بزرگتراست.مهم نیست اقتصاد مملکت به کجا میرود. مهم این است که ما بر خر مراد سوار بمانیم. ما قرار نبود آدم دانایی را به مسند امور بنشانیم چون اینان یک مجموعه از خدا بی خبر
  • بی نام A1 ۰۶:۴۹ - ۱۳۹۲/۱۰/۰۲
    4 0
    با رابطه آمده اند مشکل دارند . نه ضابطه. اشکال نوشتاری دارد. نظارت، نظارت ، نظارت .... حرف آخر را می زند که اصلا در بعد اقتصادی در سطوح کلان وجود ندارد. متاسفانه سپس این پولها هم از کشور خارج می شوند.
  • بی نام IR ۰۵:۲۳ - ۱۳۹۲/۱۰/۰۸
    2 4
    آمریکا یک مطلب کلیدی را فهمیده است واین نسخه کلیدی را چندین دوره است که برای تمامی انقلابات جهان می پیچد و خوب هم نتیجه میدهد. آن نسخه این است: فاسد کردن انقلاب از درون.