۰ نفر
۴ اسفند ۱۳۸۷ - ۱۰:۲۶

اروپایی‌ها برای بردن جایزه ایکس پرایز گوگل و هم‌چنین آزمودن دستگاه‌هایی که به مریخ می‌روند، ماه را هدف قرار داده‌اند.

یک طیف‌سنج که قرار بود در سال 1395 / 2016 در جریان یک ماموریت فضایی اروپایی به مریخ فرستاده شود، قبل از آن به ماه خواهد رفت. گروهی هلندی که مشغول ساخت این دستگاه است، هفته قبل اعلام کرد که یک نمونه بزرگ‌تر از آن طیف‌سنج را که مون‌شات (Moonshot) نام‌گذاری شده، در سال 1390 / 2011 با کمک یک شرکت خصوصی به نام Odyssey Moon به ماه خواهد فرستاد. دفتر مرکزی شرکت اودیسی مون در جزیره‌ آیل‌اف‌من در بریتانیا واقع است.

اگر این ماموریت با موفقیت به انجام برسد، ماه‌نشین خصوصی مون وان لندر و نسل‌های بعدی آن خواهند توانست در کمک به دانشمندان نقشی همانند نقش شرکت‌های حمل‌ونقل برای عمده‌فروشان داشته باشند و به پایگاهی برای حمل ابزارهای علمی و دیگر بارها به فضای ماه تبدیل شوند.

آدام اشترن، مسئول ماموریت‌های علمی اودیسی مون که پیش از این یکی از دانشمندان ارشد ناسا بوده، می‌گوید: «هدف ما ایجاد یک عصر جدید است». این می‌تواند به معنای ایجاد فرصت‌های تازه برای دانشمندانی باشد که دستگاه‌هایشان به دلیل محدودیت‌های بودجه‌ای و یا دلایل دیگر از ماموریت‌های دولتی جا مانده‌اند، یا مجبور به کم کردن و محدود کردن آنها شده‌اند، یا حتی کشورهایی که نمی‌توانند فضاپیما و یا ماه‌پیمای مخصوص خودشان را بسازند. اشترن می‌گوید: «این نقطه شروع یک تجارت رو به رشد است که در سالیان پیش رو جایگاه آن کشف خواهد شد».

در حقیقت مون شات طراحی شده بود تا با یک طیف‌سنج متکی بر دو گونه متفاوت از تابش لیزر در خاک مریخ به دنبال ترکیبات آلی بگردد. ولی طیف‌سنجی که در ماموریت اگزومارس سازمان فضایی اروپا به مریخ خواهد رفت، ناچار خواهد بود که از یکی از دو پرتو لیزر خود چشم بپوشد و تنها متکی به یک طیف‌سنج رامان باشد که از پرتو لیزر برای کشف آثار شیمیایی در نمونه‌های سطحی خاک مریخ استفاده کند که در صورت خوش‌شانسی، این آثار شامل ترکیبات آلی نیز می‌توانند باشند.

ما، نمونه‌ای که توسط فضاپیماهای خصوصی به ماه فرستاده خواهد شد، علاوه بر این طیف‌سنج شامل یک طیف‌سنج تفکیکی لیزری نیز خواهد بود که خواهد توانست خاک ماه را آزمایش کند و فلزات سنگین را نیز تشخیص دهد. به گفته اریک لان، «شما پرتو لیزر را می‌تابانید و بلافاصله خواهید فهمید که چه چیزی آن جا وجود دارد». اریک لان، یکی از مهندسانی است که در شرکت علم و صنعت TNO در دلفت هلند به ساخته شدن این طیف‌سنج کمک کرده است.

مون شات، اولین دستگاه هلندی در فضای ماه خواهد بود. یک کنسرسیوم از کشورهای اروپایی شامل فناوری‌های پذیرفته شده فیلیپس، یک شرکت مشاور هلندی به نام اسپیس هورایزن، دانشگاه آزاد آمستردام و دانشگاه صنعتی دلفت دور هم جمع شده‌اند تا هزینه لازم برای حمل این دستگاه را به کره ماه برای اودیسی مون تامین کنند. رقم دقیق این قرارداد به طور رسمی اعلام نشده، ولی به نظر می‌رسد کمتر از 10 میلیون دلار امریکا باشد.

ماه‌نشین مون وان، دو محموله باری دیگر را نیز با خود به ماه خواهد برد. این دو محموله شامل یک قسمت اولیه از رصدخانه بین‌المللی ماه و یک آنتن مخابراتی در قطب جنوب ماه می‌شود که متعلق به سازمانی غیرانتفاعی مستقر در هاوایی است؛ و علاوه بر این‌ها، محموله‌هایی از شرکت سلستیس در تگزاس را نیز حمل می‌کند. سلتیس، یک شرکت کارگزاری است که خاکستر مردگان و دیگر یادگاری‌های آنها را به ماه منتقل می‌کند.

اودیسی مون علاوه بر اینها، پل اسپودیس را نیز به خدمت گرفته است. وی، زمین‌شناس در انستیتوی ماه و سیارات در هوستون تگزاس است و به عنوان رئیس تیم پژوهشگران شرکت مشغول به کار خواهد شد. این شرکت هم‌چنین در یک کار مشترک با ناسا ماه‌نشین خود را از روی اتوبوس معمول فضایی آژانس فضایی امریکا مدل‌سازی خواهد کرد، این فضاپیماها از طراحی مدولاری بهره می‌برند که می‌تواند آنها را هم به یک ماه‌نشین و هم به یک مدارگرد تبدیل کند.

رابرت ریچارد، موسس اودیسی مون، این شرکت را به عنوان یک شرکت حمل‌ونقل با نمونه‌ای تجاری مانند فد اکس تعریف می‌کند: «ما می‌خواهیم که محموله‌های مشتریان را به ماه ببریم. و تا زمانی که حمل محموله‌های ما به ماه در کمال امنیت و به لحاظ اقتصادی مقرون به صرفه باشد، واقعا برای ما مهم نیست که از چه چیزی برای این منظور استفاده می‌کنیم».

نهایتا، چنین پروازهای خصوصی احتمالا به کمک دولت‌ها در ماموریتهای فضایی نیز خواهند آمد، مانند شبکه بین‌المللی ماه که قرار است از ایستگاه‌هایی تشکیل شود که در آنها تجهیزات علمی در نواحی مختلف سطح ماه قرار خواهند گرفت. علاوه بر این، اودیسی مون و 15 گروه دیگر برای دست‌یابی به جایزه X-Prize گوگل تلاش می‌کنند، جایزه‌ای بیست میلیون دلاری که به اولین شرکتی که بتواند مجموعه اطلاعاتی را شامل یک سری اطلاعات، تصاویر و ویدیوهای با کیفیت HD، از یک ماه‌نشین به زمین مخابره کند، تعلق خواهد گرفت.

زمینه‌های کاری، علایق و اهداف بلند مدت تیم‌های شرکت‌کننده در مسابقه با هم متفاوت است. یک گروه که Next Giant Leap (جهش عظیم بعدی) نام دارد، با همکاری آزمایشگاه سیستم‌های فضایی انستیتوی صنعتی ماساچوست، ام.آی.تی و میکروست سیستمز از لیتلتون در کالیفرنیا، روی دست‌یابی به حداقل‌های شرایط جایزه تمرکز کرده است و هیچ برنامه‌ای برای ساخت فضاپیماهایی با کاربری تجاری ندارد. گروه آستروبیوتیک که توسط یک کارشناس روباتیک به نام ویلیام ویتاکر از دانشگاه کارنگی ملون در پیتزبورگ پنسیلوانیا بنیان نهاده شده، قصد دارد ماموریت‌های اکتشافی انجام دهد. هدف این گروه، اول به محل فرود آپولو 11 و بعد از آن، قطب‌های ماه معرفی شده است.

شرکت‌کنندگان در جایزه ایکس پرایز گوگل تنها تا 31 دسامبر سال 2014 فرصت دارند که با موفقیت در آزمون گوگل، این جایزه را ببرند.

نیچر، فوریه 2009 - ترجمه: مجید جویا

کد خبر 4249

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
4 + 2 =