۸۱ نفر
۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۸ - ۰۸:۳۶
کنکور؛ زنجیرهٔ معیوب و مشروعیت‌ برباد رفته

سال ۹۸، پنجاه و یکمین سال برگزاری کنکور در ایران است. آزمونی سرنوشت‌ساز برای دانش‌آموزان، قصه‌ای پر غصه برای خانواده‌ها، زخمی کهنه برای متولیان امر آموزش کشور و البته در این آب گل‌آلود، تجارتی پرسود برای امپراطوری‌های خدمات آموزشی.

هر کدام از ما نه یک بار و دو بار، که بارها و بارها داغ شدن موضوع حذف کنکور از نظام آموزشی و بعد ابتر و بی‌نتیجه ماندن تمام بحث‌های کارشناسی و کمیسیون‌های تخصصی را به خاطر می‌آوریم. اما آیا حمله به آخرین حلقۀ یک زنجیره بیمار و معیوب و حذف رادیکال آن، ممکن و اساسا عقلانی است؟

روشن است که کنکور یک بلای آسمانی نازل شده بر سیستم آموزشی کشور نیست، بلکه زاییدۀ ۱۲ سال تکیه و تأکید بر محفوظات، کم‌توجهی به پرورش قدرت تحلیل و حل‌ِ مسئله، رها کردن ظرفیت هوش‌های چندگانه و پرستش بی‌چون و چرای هوش ریاضی، ناچیز انگاشتن تفکر واگرا و خلاقانه، ستایش نمرهٔ ۲۰ و ۱۹ و توقع خروجی‌های شبیه به هم و از دم پزشک و مهندس و وکیل است.

خاتمۀ این سیستم معیوب و پایاترین روش برای ارزش‌یابی و ورود به مرحلۀ بعد چه می‌تواند باشد؟ بله، درود بر کنکور و سوال‌های چندگزینه‌ای! در چنین شرایطی آزمون‌های چندگزینه‌ای از آن‌جا که می‌توانند در مدت زمان کم، هدف‌های متعدد آموزشی را اندازه‌گیری کنند و از آن‌جا که کنکور قصد ارزش‌یابی ۱۲ سال تحصیلی را دارد، حلقۀ نهایی این سیستم بیمار و غربالی برای انتخاب ورودی دانشگاه‌ها می‌شود. سوال‌هایی که از حیث ماهیت غالباً متمرکز بر «دانش»اند و اصولا سطوح بالاتر شناختی را مورد سنجش قرار نمی‌دهند. با این توصیف، چه‌گونه حذف کنکور را منجی نظام آموزشی می‌دانیم و به جای به چالش کشیدن سیستمی که چنین ابزار سنجشی را به ارمغان آورده است، مدام و پی‌درپی برای حذفِ «معلول»، کارگروه و ضرب‌الاجل تعیین می‌کنیم؟

اگر می‌خواهیم کنکور، آن غولِ عذاب‌آورِ ترسناک نباشد، راه‌حل را باید در اصلاح اصولی و تدریجی نظام آموزشی جست‌وجو کنیم. روزی که خلاقیت تنها یک واژه در لغت‌نامه نبوده و آثار آن در برنامۀ درسی و محیط آموزشی قابل مشاهده و ملموس باشد، قدرت تحلیل و حل مسئله از اهداف غایی آموزشی تلقی شود، آموزش‌های فنی و حرفه‌ایِ اثربخش و کارآمد به عنوان مدخلی برای ورود به بازارکار و کاهش متقاضیان ورود به دانشگاه در نظر گرفته شود، می‌توان به پایان سلطۀ کنکور بر نظام آموزشی کشور امیدوار شد.

دانستن این نکته نیز ضروری است که کنکور با ویژگی‌های فعلی، فقط یک نقطۀ پایان برای تحصیل در مدرسه و آزمونی برای ورود به دانشگاه نیست. بلکه میان ویژگی‌های سوالات کنکور (سوالات چندگزینه‌ای)، نتایج آزمون و انتخاب قبول‌شدگان در دانشگاه، با تولید علم و پویایی علمی، رابطه وجود دارد و متداول شدن استفاده از سوالات چندگزینه‌ای می‌تواند مضراتی حتی برای انتخاب افراد برای کارکنان و پست‌های سازمانی داشته باشد.

* روان‌شناس بالینی

کد خبر 1260279

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
5 + 2 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 22
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • IR ۱۰:۵۵ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۸
    3 16
    حذف کنکور یعنی پارتی بازی همه گیر
    • دانشجو IR ۰۲:۱۵ - ۱۳۹۸/۰۲/۳۰
      6 0
      همین الانشم با انواع و اقسام سهمیه ها پارتی بازی در جریانه فقط من و شما خودی نیستیم دوست عزیز. آموزش و پرورش و وزارت علوم خیلی هنر کنن اول یه فکری به حال این سهمیه ها بکنن. از طلا گشتن پشیمان گشته ایم بابا
  • محمد IR ۱۳:۴۷ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۸
    3 15
    اگر کنکور مخزن عیب باشد ولی هیچ جایگزینی ندارد مخصوصا اگر قرار باشد عادلانه باشد... خیلی از بچه‌های روستای‌های فقیر الان مهندس و دکتر شدند چون یک مداد است در دست و یک برگه امتحان و هیچکس جز خودتان به دردتان نمی‌خورد. حتی در جلسه کنکور اجازه تقلب هم دهند باز تقلب کننده بازنده است چون وقت کم می‌آورد... ولی همین که کنکور را بردارید بساط رشوه و عددسازی رفتن بچه‌های خنگ پولدارها به دانشگاه.... برای حرف‌هایم یک دلیل ساده می‌آورم تا حالا شنیده‌اید بگویند فلان آقا با پارتی‌بازی زاده رفته دانشگاه شریف. و در ضمن دیده‌اید که آقازاده‌‌ای که به دانشگاه شریف رفته چقدر باباشان با افتخار می‌گوید دانش‌آموخته شریف است و شنیده‌اید که به این افتخار کسی اعتراض کند... پس کنکور عادلانه‌ترین است
  • IR ۱۳:۵۶ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۸
    2 4
    معیوب تر از زنجیره کنکور، زنجیره انتقادات به سیستم کنکور و همین‌طور ادامه سلطنت سازمان سنجش -همزمان با این حجم انتقادات- هستش! پنجاه و یکساله داره کنکور برگزار می‌شه پنجاه ساله هم که نزدیکای کنکور که می‌شه همه میان می‌گن کنکور سیستم معیوب و فلان! والا دیگه تمام انتقادات از صدر تا ذیل این سیستم رو حفظ شدیم اما یک گروه پژوهشی نیامد یه آلترناتیو درست ارائه بده تو این همه سال.
  • سید صدرا حسینی IR ۱۹:۴۵ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۸
    6 1
    با سلام، شورای سنجش و پذیرش دانشجو به ریاست وزیر علوم، با تغییر بلاوجه مصوبات سیزدهمین جلسه این شورا پس از ۶ ماه، آن هم بدون در نظر گرفتن افرادی که به استناد و اعتماد به مصوبه قبلی و پایبندی و احترام به قانون، ۸ ماه زمان و میلیونها تومان هزینه خود را صرف تهیه و مطالعه منابع نظام جدید نموده اند، اکنون ۲ ماه است که تعدادی زیادی از داوطلبان نظام قدیم را در برزخ بلاتکلیفی قرار داده است و علیرغم اعتراضات مکرر، از جمله ثبت پویش و امضای بیش از ۱۱۶۵ نفری طومار «حق انتخاب کنکور سراسری ۹۹ در خبرگزاری فارس»، ثبت بیش از ۳۴۷۵ نفری امضا مطالبه «به داوطلبان آزمون سراسری سال ۹۹ حق انتخاب بدهید» دیده بان شفافیت و عدالت و همچنین ارسال نامه مکتوب به دیده بان، هیچکدام از مسئولان ذیربط حاضر به پاسخگویی نبوده و داوطلبان و خانواده هایشان کماکان در وضعیتی مبهم بسر می‌برند. لذا از شما خواهشمندیم تا مراتب فوق را به صورت جدی از وزیر محترم علوم بعنوان ریاست این شورا پیگیری و مطالبه قانونی و بحق جمع کثیری از فرزندان این ملت یعنی دادن هرچه سریع‌تر «حق انتخاب در کنکور سراسری ۹۹» را از ایشان مؤکدا مطالبه و پیگیری نمایید.
  • IR ۰۹:۴۴ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    1 5
    کسانی که خودشان نتوانسته‌اند از دیوار عدالت کنکور رد شوند آن را می‌کوبند ... پول و گردش مالی و ... درست است ... اما همین افراد با گردش مالی فوتبال یا حتی گردش مالی شرط‌بندی در فوتبال مشکلی ندارند
  • DE ۱۱:۳۵ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    6 0
    امیدوارم روزی بیاد که کنکور دادن یا ندادن برای بچه‌های ما فقط یک گزینه از میان هزاران گزینه دیگر باشه
  • بیرامی IR ۲۲:۳۳ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    6 0
    آموزش و پرورش هنوز نتوانسته تاثیر سوابق تحصیلی در کنکور رو مدیریت کنه و هر سال ماجرای جدیدی درست میکنه. اونوقت ما توقع حذف کنکور و اصلاح نظام اموزشی داریم؟ امیدوارم بچه های بچه هامون اون روز رو ببینن.
  • محمد IR ۲۲:۳۵ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    7 0
    مملکت فقط دکتر و مهندس و وکیل نمی‌خواد، این همه کار دیگه هم هست که آدم لازم داره. واقعا آدم نه فقط تست بزن خالی...
  • IR ۲۲:۴۱ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    11 0
    بهترین سالهای عمر ما برای کنکور کارشناسی و بعد ارشد و بعدتر دکترا حروم شد که بریم دانشگاه و دوباره همان درس ها را تکرار کنیم.
  • هادوی IR ۲۲:۴۳ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    9 0
    ۱۲ سال حفظیات صرف، تمام خلاقیت را در دانش‌آموز می‌کشه... دانش‌آموز خسته از تست و خالی از خلاقیت تازه می‌شه دانشجوی تازه واردی که فقط از سد کنکور گذشته
  • نامدار IR ۲۲:۵۰ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    9 0
    چرا هیچ وقت آموزش‌های فنی و حرفه‌ای توی این مملکت جدی گرفته نشده و نمی‌شه؟ کسی جوابگو هست؟!
    • عسکری IR ۱۱:۳۸ - ۱۳۹۸/۰۲/۳۰
      5 0
      آموزشای مهارتی برای توازن بازار کار خیلی کارگشاس میتونه حجم ورودی کنکورم کم کنه
  • شاهین IR ۲۲:۵۱ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    6 0
    کو گوش شنوا ... ؟!
  • DE ۲۳:۰۹ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    6 0
    نباید توقع داشته باشیم مسئولای آموزش‌پرورش امر مهم پیدا کردن مدیر مدرسه پخش‌کننده ساسی مانکن رو رها کنن و به اصلاح آموزش‌پرورش بپردازن... .
  • IR ۲۳:۳۵ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    4 0
    اگه قانونه که کنکور حذف بشه چرا این دست و اون دست می‌کنن؟ منافع کیا در خطره؟
  • سارا IR ۲۳:۵۵ - ۱۳۹۸/۰۲/۲۹
    7 0
    بحث کنکور کارشناسی و کارشناسی ارشد یه طرف، کنکور دکترا دیگه واقعا نوبره. هیچ جای دنیا یک استعداد پژوهشی رو لنگ چارتا تست نمیگذارن پشت کنکور .... پذیرش دکترا باید در امتداد دوره ارشد باشه
  • مسعود IR ۲۲:۲۳ - ۱۳۹۸/۰۲/۳۱
    3 0
    تا در بر این پاشنه می‌چرخد و کنکور همین است که هست، امید چندانی نیست که نسیت!
  • بی نام IR ۲۲:۲۹ - ۱۳۹۸/۰۲/۳۱
    3 0
    حالا گیرم از کنکورم گذشتین، مگه توی دانشگاه چه خبره... اگه خلاقیتی هم هست مربوط به جاهای دیگه‌س
  • عزیزی IR ۲۲:۳۸ - ۱۳۹۸/۰۲/۳۱
    3 0
    کنکور یعنی دلهره و اضطراب البته آمیخته به اتلاف عمر و صرف پول و...
  • GB ۰۰:۰۴ - ۱۳۹۸/۰۳/۰۱
    5 0
    به نظرم کارآمد بودن آموزش و پرورش تا مقطع دیپلم مد نطر است . از این نظر در معیوب بودن سیستم شکی نیست که اگر چنین نبود حالا بر سر ضرورت وجود یا عدم وجود کنکور این همه جر و بحث نبود . تا آن وقت تکلیف همه با زندگی و استعدادهایشان مشخص می‌شد و دیگر نیاز نبود تمام جوانها تنها یک گزینه پیش روی خود داشته باشند . آن هم با این همه مکافات و بیچارگی . حیف از جوانی . حیف از جوانی که پای صرف محفوظات از دست برود .
    • IR ۰۰:۴۰ - ۱۳۹۸/۰۳/۰۱
      3 0
      حیف ... واقعن که حیف ... کجای دنیا با ما جوونا اینجوری رفتار میکنن که ما کردیم