۹ نفر
۲ آذر ۱۴۰۰ - ۱۳:۱۴
خشکسالی و افزایش جمعیت؛ نگاهی به اصفهان تا ژاپن

نگاهی به آمار و ارقام تولد و ازدواج ۲۰۲۰ در ژاپن باعث حیرت است؛

1- پایین ترین آمار تولد نوزاد از زمان جنگ جهانی دوم تا کنون، در سال ۲۰۲۰ ثبت شده است. 
(این به دلیل کرونا نبوده است چون که از سال ۲۰۱۶ گفته می شود که امسال پایین ترین آمار تولد از زمان جنگ دوم جهانی بود، ولی سال بعد مجددا آمار "کمتر" می شود!)

*کل تعداد نوزادان متولد شده 840,832 بوده (که 24,407 تولد، کمتر از ۲۰۱۹ بوده. یعنی 2.8 درصد کاهش)

در سرتاسر کشور در سال گذشته فقط 525,490 ازدواج ثبت شد (آنهم در شرایطی که 193,251 طلاق هم ثبت شد). پنج سال پی در پی ازدواج روند نزولی دارد و طلاق روند صعودی.

 به دلیل کاهش نرخ ازدواج، انتظار می رود که نرخ تولد در سالهای آینده هم نزولی باشد.

با وجود تمام سیستمهای حمایتی دولت و به رغم تمام مُشوقهایی که دولت‌(های چند سال اخیر) ژاپن برای فرزندآوری قائل شده بودند، سال ۲۰۲۰ بدترین و پایین ترین آمار ازدواج/تولد نوزاد در ژاپن بود.

(چندین سال است که دولت به هرکسی که صاحب فرزند شود ۳۵۰۰ دلار [سیصدوده هزار ین] جایزه می دهد و علاوه بر آن ماهیانه حدود ۱۵۰ دلار کمک هزینه مهدکودک، لباس، تغذیه و ... را "تا هفت سالگیِ" کودک متقبل می شود) 

2- ماجرا، دستوری نیست. "بخشنامه ای" نیست. ابلاغی نیست. چنین نیست که امپراطور (یا نخست وزیر ژاپن یا معاون نخست وزیر) بخواهند و بشود. ماجرا مرتبط با "واقعیتهایِ جامعه ژاپنی" است. 

3- واقعیتهای جامعه ژاپن چیست؟

اقتصاد ژاپن (بدون هیچ منابع نفت یا گازی) بیش از پنج برابر اقتصاد ایران است.
 اشتغال (به دلیل وجود "تولید" و کارخانه های قوی همچون تویوتا، پاناسونیک، هوندا و...) مشکل "نیست".
 در بهداشت و سلامت، یکی از بهترین شاخصهای جهانی را داراست. 
در آموزش، موفق شده ساختار آموزشی متناسب با فرهنگ/ژن/تاریخ ژاپنی را نهادینه کند. 

ولی با وجود همه اینها، میل به "فرزندآوری" عمومیت ندارد. برعکس آنچه عمومیت دارد میل به فرزند نیاوردن است. چرا؟

چون زندگی "پیچیده" شده است. اشتغال هست، درآمد هست، امنیت و بهداشت هست ولی زندگی شاد نیست. لذا جامعه با نوعی "خودآگاهی" در اضافه کردنِ "یک نفر دیگر" به این دنیا "احتیاط" می کند. 

4- اصفهان، خشکسالی زاینده رود و اعتراض ها به آن مجددا باعث شد تا بحث حکمرانی آب و اهمیت "مدیریت منابع آب" مورد توجه اذهان واقع شود. اما این فقط اصفهان نیست که مشکل دارد. دشتهای جنوب و شرق استان فارس، نخلستانهای جهرم و بوشهر، چه خبر است؟ استانهای دیگر چطور؟ 

اصفهان (حسب اتفاق) این شانس را داشته که چندین سال اُستاندار آن یکی از مدیران باسابقه منابع آب کشور بوده (رسول زرگرپور)، ولی مشکل، ریشه دارتر از این حرفهاست. 

در واقع سوال اساسی تر این است که آیا اقلیم ایران زمین ظرفیتِ این میزان بارگذاری روی منابع طبیعی محدود و محیط زیستش را دارد؟ اساسا آیا توصیه به #افزایش_جمعیت و فرزندآوری در چنین اقلیمی صحیح است؟

ممکن است گفته شود: بله اگر که مدیریتِ منابع آب صورت گیرد مشکلی نداریم! ولی "اگر"؟ 

این چه جور اگری است؟! و این چه طور نتیجه گیری بی احتیاط است؟ 

5- ما در بهترین "شرایط تولید" و توسعه (اقتصاد) در کشورمان، حتی تا چند دهه آینده هم به اقتصاد_ژاپن نخواهیم رسید. 
همچنین در اشتغال، بهداشت و آموزش.

اما فرض کنیم که با یک معجزه ناگهانی از "ابلاغیه ها" (ی اسحق جهانگیری و محمد مُخبر) ظرف یک دهه ژاپن شویم و هیچ مشکلی برای اشتغال و اقتصاد نداشته باشیم (فرض!)، اما آیا افزودنِ جمعیت به این فلات خشک (با زمینهای محدودش برای آمایش سرزمین و زیست) صحیح است؟
چرا وقتی واقعیتها اینقدر عریان است، احتیاط نمی کنیم؟ 
چرا به تجربه دیگر جوامع انسانی احترام نمی گذاریم؟

آیا وقت آن نیست که باور کنیم باید برای حفظ تمدن ایرانی (یا همانکه محسن رنانی "گوهر ایران" خطابش می کند) به خانواده های کوچک ولی با کیفیت فکر کنیم؟

مساله فقط آب نیست.‌ مساله کیفیت_زندگی است. مساله سعادتمندی نسل است. (ایرادی نیست اگر کسی در حوزه شخصی اش گمان می کند امکانِ سعادتمند کردن یک خانواده بزرگ را داراست ولی) به شکل عمومی وقتی که با این میزان محدودیت آب، هوای مناسب، اشتغال پایدار، برق... (و اساسا "منابع") مواجهیم، توجه به کیفیت بخشیدن به خانواده کوچک ضروری است. 

مشکلِ آب اصفهان، تلنگری است که قدری به "واقعیت"ها و "محدودیت"هایمان بیاندیشیم.

* پژوهشگر مهندسی سازه در مرکز مطالعات زلزله دانشگاه برکلی

کد خبر 1575828

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
9 + 2 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 14
  • نظرات در صف انتشار: 2
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • ص IR ۱۸:۰۶ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۲
    6 7
    برای آباد کردن کویر آنقدر تونل انتقال آب احداث کردند که سرچشمه ها را در چهارمحال خشکاندند بطوریکه مردم چهارمحال امروزه برای تأمین آب شرب خود هم دچار مشکل اند آن وقت استان همجوار آب برای کشاورزی و صنعت طلب میکند.با چ منطقی در کویر برنج میکارند؟ چرا صنایع آب بر باید در کویر اصفهان ایجاد شده باشد؟
  • رحمانی IR ۰۶:۳۴ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۳
    4 4
    سپاسگزارم از مطلب مفیدتون
  • فهیمه IR ۰۶:۴۸ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۳
    2 12
    خوب این به خاطر این هست که نگارنده هنوز متوجه نیست که خزائن اسمانها وزمین دست خداست
    • IR ۰۸:۳۶ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۴
      2 0
      مثل اینه که طرف بنزین تو ماشین نزنه بگه همه چی دست خداست اگر نخواد خاموش نمیشه،اونایی هم که خیلی ادعای نزدیکی به خدا دارند در عمل هر کاری از دست خودشان بر می اید انجام میدهند،ممنون از نویسنده بابت مطلب عقلانی ومنطقیش.
  • IR ۰۷:۵۱ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۳
    6 4
    مسئولین طمعکار و بی کافیت اصفهان با زدن صنایع آب بر و هم‌اصفهان رو نابود کردن هم مردم خورستان رو .‌مردم خوزساان در گرمای بالای ۵۰ درجه و هوای شرجی و الوده باید بی آبی رو هم تحمل کنن. این راهکار که از سر جشمه های خوزستان آب رو به استان اصفهان و یزد... ببرن اینکار بسیار اشتباه و احمقانه است. مردم خوزستان با دبه محبورن بر خوردنشون آب میبرن.
    • IR ۱۳:۱۰ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۴
      2 0
      با دبه آب میبرین چون لوله کشی ندارین. همونطور که سالهای قبل که داشتین تو سیل غرق میشدین بازم با دبه آب میبردین
  • IR ۰۸:۰۹ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۳
    4 5
    کاملا،موافقم
  • IR ۰۹:۳۴ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۳
    4 4
    عالی بود ولی حیف ایران بی کس است
  • IR ۰۹:۳۸ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۳
    6 3
    اینها گوشت دم توپ میخوان
  • محمد کریمی IR ۱۴:۳۴ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۳
    7 4
    خداوکیلی عین حقیقته / ماکه پابه سال گذاشتیم توی الفبای زندگی بدجور گیر کردیم مگر دیوانه ایی پسرانم یا دخترم بگم ازدواج کنید / با این گرانی زندگی تبدیل به جهنم شده کاش زوتر فرشته مرگ میرسید تا راحت میشدیم
  • م IR ۱۰:۰۰ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۴
    1 2
    کاملا مشخص است که شما از دوستان عزیز آقای حسن روحانی و غرب پرستان هستید که بر ضد برنامه های جمعیتی کشور ایران عزیز مطالب بیجا می نویسید از خدا بترسید
  • Ali IR ۱۱:۵۳ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۴
    0 0
    به جای حرف زدن و اطلاعاتی که همه میدانند راهکار عملی بدهید حرف زدن و تحقیق از کشور های دیگر هیچ سودی ندارد دکتر
  • حافظ IR ۱۲:۰۴ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۴
    1 1
    مطالب خیلی مفید بود و قابل تامل
  • ایرانیم IR ۱۲:۰۸ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۴
    2 0
    کار هر بز نیست خرمن کوفتن گاو نر می خواهدو مرد کهن.هر کاری کاردان می خواهد و تدبر و اندیشه و عمل و پشتکار و عمل به قوانین .تا بی عدالتی هست ازاین وضع رهایی پیدا نمی کنیم.وسلام.