پژوهشگران آزمایش اوپرا که شهریورماه گذشته ادعا کردند نشانه‌هایی از حرکت ذرات نوترینو با سرعت بیشتر از سرعت نور را مشاهده کرده‌اند، اعلام کرده‌اند این اندازه‌گیری احتمالا به دلیل خطای انسانی است!

مجید جویا: آشکار ساز OPERA در ماه سپتامبر / شهریور گذشته این ادعای انقلابی را مطرح کرد که توانسته نوترینو‌هایی را با سرعت بالاتر از سرعت نور به دام بیندازد، ادعایی که در صورت اثبات به معنای پایان حکمرانی نظریه نسبیت خاص آلبرت اینشتین بر فیزیک مدرن بود.

اما به گزارش نیوساینتیست، اکنون به نظر می‌رسد که این کشف بزرگ پیش از این که باعث تغییر قوانین فیزیک شود، باعث جدی‌تر شدن نظارت بر تجهیزات خواهد شد، چرا که اکنون سخن از خطای انسانی در این نتیجه عجیب به میان آمده است.
پایان اینشتین!
در ماه سپتامبر / شهریور، پژوهشگران آزمایش OPERA داده‌هایی را گردآوری کرده بود که نشان می‌داد نوترینوهایی که در آزمایشگاه سرن در نزدیکی سوئیس تولید شده بودند و در مسیر 730 کیلومتری به آشکارساز اپرا در آزمایشگاه ملی گران ساسوی ایتالیا فرستاده شده بودند، 60 نانوثانیه سریع‌تر از یک پرتو نور به مقصد رسیده‌اند. یعنی اگر به جای نوترینوها، یک پرتو نور از سرن تابیده می‌شد، زمان رسیدن آن به مقصد 60 نانوثانیه دیرتر از این بود.
برای برخی، این نتیجه سیلی محکمی برای نظریه نسبیت اینشتین بود، که بیان می‌دارد که هیچ ذره‌ای قابلیت حرکت با سرعت بالاتر از سرعت نور را ندارد. اگر یک ذره توانسته باشد از این حد سرعت بگذرد، آنگاه یک قرن گذشته و تمام آزمایش‌های دیگری که صحب بقیه بخش‌های این نظریه را نشان داده بودند، به زیرسوال می‌رفت.

باز هم فیبر نوری
لوکا استانکو، یکی از 15 عضو گروه 160 نفره اپرا است که حاضر به امضای بیانیه اولیه نتایج نشد، چون آن را بیش‌از حد مقدماتی می‌دانست. او می‌گوید:‌«اگر این اشتباه اثبات شود، قطعا به دلیل خطای انسانی است. من سعی کردم بگویم که محتاط‌تر باشید».
خیلی از فیزیکدان‌ها به این نتیجه مشکوک بودند، ولی به نظر می‌رسید که اندازه گیری‌ها به دقت انجام شده و به سطح آماری چشمگیری رسیده است. ولی بر مبنای بیانیه‌ای که اپرا دیروز منتشر کرد، دو مشکل احتمالی در این آزمایش کشف شده است. همان‌گونه که خیلی از فیزیکدان‌ها به نتایج عجیب این آزمایش گمان داشتند، هر دوی این مشکلات به استفاده این آزمایش از سیستم مکان‌یاب جهانی GPS برای هم‌زمان کردن ساعت‌های اتمی هر دو سوی این مسیر برمی‌گشت. اول، گذر زمان در ساعت‌ها بین رسیدن سیگنال سنکرون‌کننده باید در نظر گرفته می‌شد و اپرا اکنون می‌گوید که احتمالا این کار به درستی انجام نشده است. دوم، احتمالا یک اتصال مشکل‌دار بین سیگنال جی‌پی‌اس و ساعت اصلی اپرا وجود داشت.
البته غیر از مسئله اتصال خراب فیبر نوری، یک احتمال دیگر هم وجود دارد: این که احتمالا نوترینوها حتی از آن‌چه در آزمایش قبلی پیش‌بینی شده بود هم، سریع‌تر حرکت می‌کنند!
خطای احتمالی دوم مربوط به نوسان‌سازی است که برای اعمال برچسب‌های زمانی برای سنکرون کردن جی‌پی‌اس به کار می‌رفت. طبق بیانیه اپرا، خطای این نوسان‌ساز می‌تواند منجر به اشتباه در برآورد زمان سفر نوترینوها و اضافه‌تر محاسبه شدن این زمان شده باشد. به عبارت دیگر، در این حالت، نوترینوها در عمل سریع‌تر از آن‌چه در گزارش چند ماه پیش اپرا اعلام شده بود حرکت می‌کنند. استانکو می‌گوید: «ما در مورد پایداری زمان بندی کاملا مطمئن نیستیم».
خبر اشتباه اپرا را اولین بار همین دیروز یک منبع ناشناس به ساینس‌اینسایدر اطلاع داد. بر مبنای این گزارش، شاید اتصال نادرست فیبر نوری، مقصر اصلی در این اثر 60 نانوثانیه‌ای بوده باشد.
بیانیه رسمی اپرا اما به این امر اذعان نمی‌کند و می‌گوید که احتمالا دو منبع برای نقطه خطا در دو سوی این مسیر وجود دارند و هنوز در حال کار بر روی آن است. اولین مورد مربوط به نوسان‌سازی است که برای تولید برچسب‌های زمانی در میان سنکرون سازی جی‌پی‌اس استفاده می‌شود. و نقطه دوم هم مربوط به اتصال فیبر نوری است که سیگنال جی‌پی‌اس خارجی را به ساعت اصلی اپرا متصل می‌کند.
در ادامه بیانیه وعده داده شده که با رفع مشکل، آزمایش در سال 2012 تکرار شود و همچنین گزارش جامعی نیز در مورد خطای آزمایش سال گذشته منتشر شود.
کارن هانتر یکی از اعضای اپرا از دانشگاه هامبورگ آلمان، می‌گوید: «گروه در این زمان تصمیم گرفت که در بیانیه خود به کمیت‌ها اشاره نکند، چون ما باید همه چیز را دوباره بررسی کنیم و یافته‌های خود را کامل‌تر و با دقت بیشتری مورد بحث و بررسی قرار دهیم».
سخنگوی سرن، جیمز گیلیز هم هشدار می‌دهد که پاسخ واقعی هنوز معلوم نیست. «یک توضیح احتمالی وجود دارد، ولی ما تا زمانی که آزمایش‌های بیشتری انجام نشود نمی‌توانیم در مورد پرتو مطمئن باشیم».
آزمایشگاه‌های دیگری هم نوترینوها را خواهند آزمود. آزمایش MINOS در آزمایشگاه فرمی در باتاویای ایلینوز، قرار است که نتایج این آزمایش را با ارسال یک پرتو نوترینو از مینسوتا بیازماید.

53271

کد خبر 200442

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
2 + 16 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 30
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • حسین IR ۱۴:۱۳ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
    45 3
    ببخش البرت جان
  • احسان IR ۱۶:۳۵ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
    7 76
    من و انیشتین در خدمت سربازی همدوره بودیم. پسر خوبی بود و اشتباه تو کارش نبود. البته ریا نباشه همه اینا رو من بهش گفته بودم
    • بدون نام IR ۱۷:۴۲ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
      66 4
      خیلی بیمزه هستی خانواده ات چه میکشنداز بیمزه بازیات
  • علی IR ۱۶:۴۱ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
    7 56
    سرعت روح از نور بیشتر است که وارد فرکانس اثیری می شود که نور به گردش هم نمی رسد
    • حمیدرضا IR ۱۷:۴۵ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
      36 3
      بسی باعث انبساط خاطر شدی
    • بدون نام IR ۱۹:۰۱ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
      9 24
      علی منم یه مدت به همین فکر میکردم . به نظر من روح ما توده ی بزرگ انرژیه که فقط با تمرکز میتونیم این نیرو رو ارادی کنیم
    • سینا IR ۱۸:۳۶ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۷
      23 3
      بله ! کاملا حق با شماست ! این اندازگیری به این دقت را در مرکز برخورد دهنده حوزه به دست اومده ! در درستیش شک نکنید !
    • بدون نام IR ۱۱:۳۶ - ۱۳۹۱/۰۲/۲۶
      2 4
      درسته. منم تایید میکنم! ...
  • بدون نام IR ۱۶:۴۶ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
    4 18
    انیشتین جان؟ این ای مساویه ام سی دو چی بود تو اختراع کردی ؟. بخدا موهام شوره میزد .یه شامپوی خوب پیدا کرده بودم خوبش کرد ....
    • بدون نام IR ۲۲:۴۴ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
      12 1
      خبر آنلاین دیگه نمیام ...چرا سخنانمو قیچی میکنی ؟
  • بدون نام IR ۱۶:۵۱ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
    31 12
    خب حالا اینا یعنی چی ؟ بنزین دوباره گرون شده ؟
  • بدون نام IR ۱۷:۴۴ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
    5 9
    نه بابا من مطمئنم آلبرت اشتباه کرده !!!!
  • بدون نام IR ۱۷:۵۶ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
    10 23
    احتمالاً اینشتین اشتباه کرده بوده. هیچ چیز در این دنیا مطلق نیست. سرعت هم نسبی است و قطعاً بیشتر از سرعت نور هم غیر ممکن نیست
    • بدون نام IR ۰۹:۴۷ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۸
      4 4
      خیلی خوبه همین جوری با استدلال های آبکی کل علم رو ببریم زیر سوال! ... با علم چی کار دارین؟؟
  • بدون نام IR ۱۸:۳۰ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
    16 6
    جرا خبر جند ماه قبل را بعنوان خبر جديد جا مي زنيد مگه نگفتند خالي نبنديد.
  • بهی IR ۱۹:۱۹ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۵
    54 3
    اگه آلبرت عزیز سرعت اینترنت ما را میدید حتما توی دست یافتنی نبودن سرعت نور تجدید نظر می کرد....
  • بدون نام IR ۰۱:۱۹ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۶
    35 3
    خب حالا خیالمون راحت شد که سرعت رشد قیمتها و گرونی دیگر بیشتر از سرعت نور که نمیتونه بشه/ خدا رو شکر!
  • حامد DE ۰۱:۳۷ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۶
    110 9
    زود قضاوت نکنید اگه متو کامل خونده باشید در مورد اتصال فیبر نوری به دستگاه جی پی اس دچار اشتباه شدن که این در خطا برای پرتو نور هم صدق میکنه یعنی یه همون قدری که سرعت نوترینو رو بیشتر اندازه گیری کردند سرعت نور رو هم بیشتر اندازه گیری کردند ولی نوتریتو همیشه بیشتر بوده
    • بدون نام IR ۱۳:۱۰ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۶
      15 3
      سرعت نور رو که با اون اندازه نگرفتن، سرعت نور رو به عنوان عدد "C" ثابت میگیرن
    • سینا IR ۱۸:۳۹ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۷
      10 1
      سرعت نور قبلا دقیق حساب شده !
    • پوریا IR ۲۰:۵۶ - ۱۳۹۰/۱۲/۱۰
      5 5
      بدون نام اشتباه نکن آدم فضایی ها وجود دارن
  • س IR ۱۳:۳۷ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۶
    19 6
    سرعت تورم از سرعت نور بيشتره
    • بانک ملی و مرکزی ایران PL ۱۵:۱۵ - ۱۳۹۱/۱۰/۰۶
      1 4
      نه یه کوچولو کمتره
  • عباس IR ۱۷:۵۱ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۶
    3 12
    سرعت موتور سوارای شهر ما از همش بیشتره !!!
  • رامین IR ۱۸:۵۵ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۶
    13 1
    البرت خودش اهل شک و تحقیق بود پس نیاز نیست ازش عذر خواهی کرد
  • حامد IR ۲۰:۲۸ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۶
    106 3
    شما را به خدا درست و شرافتمندانه ترجمه کنید! این تیتر اصلی خبر است Was speeding neutrino claim a human error هم در تیتر و هم در متن شک به نتیجه آزمایش مشخصه. اون وقت شما تیتر میزنید: "اینشتین اشتباه نکرده بود، چیزی سریع‌تر از نور حرکت نمی‌کند" اصلا به متن اصلی خبر وفادار نیستید.
  • لولیوش IR ۱۳:۴۰ - ۱۳۹۰/۱۲/۰۸
    3 3
    نظریه نسبت اینشتن درباره گذشت زمانه در سرعتهای مختلف.اگه سرعت نور بیشترین باشه در سرعته نور زمان صفر میشه. اگر نوترینو سرعتش بیشتر باشه در اون سرعت.البته اینها خلاصه ای از فرمایشات یکی از دانشمندان ایرانی در ناسا بود .امیدوارم درست انتقال داده باشم.
  • امید IR ۱۸:۴۱ - ۱۳۹۰/۱۲/۲۶
    1 1
    هر چیزی که نسبیه تا مطلق نشه نمیشه چیزی رو بصورت مطلق نشون داد البته به دلیل برخی از موارد همه چیز رو معمولا" نسبی بیان می کنند
  • بی نام A1 ۱۱:۱۵ - ۱۳۹۳/۰۳/۱۲
    1 1
    برخی واقعا ندانسته سخن می گویند. کاش در حد همان مبحث چند صفحه ای فیزیک مدرن که در کتاب های سال آخر دبیرستان وجود داره در این مورد مطالعه می کریم و بعد می خواستیم نظر بدهیم.
    • بی نام IR ۱۷:۵۴ - ۱۳۹۴/۰۳/۱۷
      0 0
      واقعا درست می گی. کاش همون چند صفحه رو هم درست خونده بودند یا اگر نخوندند نظر نمی دادند.