با فردی که به‌تازگی عزیزی را از دست داده چگونه صحبت کنیم؟

نادیا زکالوند: ممکن است بارها برایتان پیش آمده باشد به دیدن فردی بروید که تازه عزیز خود را از دست داده است. در اینگونه مواقع معمولا گفتگو با فرد عزادار بسیار سخت می‌شود و حتی گاهی نمی‌دانید باید به او چه بگویید؟ افراد در مواجهه با مرگ عزیز خود رفتارهای متفاوتی از خود بروز می‌دهند و عزاداری‌هایشان با یکدیگر فرق دارد و همین حقیقت، رفتار و گفتگو با فرد عزادار را سخت می‌کند.

دیدار با فرد عزادار

وقتی مصیبت فرد داغدیده هنوز تازه و در مراحل حساس اولیه است، فقط کنار او بنشینید و به‌جای سخن گفتن، محبت و وقت‌تان را، که بیش از همه به آنها نیاز دارد، در اختیار او قرار دهید. اما بنابه گفته روانشناسان، در این لحظات، همدردی کردن با دیگری و تسلی دادن او، بسیار سخت‌تر از چیزی است که به نظر می‌آید.

اول از همه، فکر نکنید حال فرد ماتم‌زده را کاملا درک می‌کنید و هرگز چنین چیزی را هم عنوان نکنید. فقط با ملایمت حال‌ او را جویا شوید تا اگر چیزی لازم دارد بتوانید به او کمک کنید.

اگر هنوز به دیدن فرد عزادار نرفته‌اید و نمی‌دانید او می‌تواند پذیرای شما باشد یا ترجیح می‌دهد تنها بماند، به‌جای دادن پیام، با او تماس بگیرید و از او بپرسید چه کاری می‌توانید برایش انجام دهید یا اگر لازم است دیرتر به دیدن او بروید. اگر ارتباط نزدیکتری با او دارید، بهترین کار این است برای او غذا درست کنید و کارهایی که مجبور است انجام دهد و شما از عهده آنها به‌درستی برمی‌آیید، به‌جای او انجام دهید.

وقتی به دیدن فرد عزادار می‌روید، به‌جای اینکه شروع به نصیحت او کنید، ابتدا با دقت به صحبت‌های او گوش دهید تا متوجه شوید چه احساسی دارد و برمبنای آن کاری را که لازم است انجام دهید و از نظر عاطفی او را حمایت کنید.

یکی از روش‌های شنیدن فعال در روانشناسی، تکرار هرازگاهی حرف‌های اوست تا او را مطمئن کنید به حرف‌هایش به‌خوبی گوش می‌دهید.

نصیحت شناختی

درد عاطفی ناشی از مرگ عزیز، با گذشت زمان اندکی کمتر می‌شود. بنابراین هر وقت متوجه شدید، فرد عزادار آرام‌تر از روزهای اولیه است، به سراغ کاری بروید که روانشناسان آن را «نصیحت شناختی» می‌گویند. درواقع به او کمک کنید تا به زندگی حال و آینده‌ او توجه کنند و دوباره با روش‌هایی مثبت خود را با زندگی روزمره جدیدش وفق دهد و به آینده امید بیشتری پیدا کند.

درضمن اگر فرد عزادار در ابتدا و روزهای اولیه داغدیدگی، می‌خواست تنها بماند، تصور نکنید این خواست او همیشگی است. در این روزها، هرازگاهی به او سر بزنید و بدون اینکه او را قضاوت کنید، مطمئن شوید او می‌خواهد باز هم تنها بماند یا خیر.

گاهی‌اوقات افراد مصیبت‌دیده در ابتدا نمی‌توانند به‌راحتی با دیگران ارتباط برقرار کنند و دیدار کوتاه اما مرتب شما به آنها کمک می‌کند با دیگران راحت‌تر دوباره ارتباط بگیرند. در این زمان می‌توانید به فرد عزادار نزدیک‌تر شده و با او به مکان‌های آرامش‌بخش مانند سرزدن به آرامگاه عزیز فوت‌شده‌اش یا هر جای دیگر که احساس آرامش می‌کرد بروید. با این روش به او کمک می‌کنید به‌تدریج به زندگی عادی خود برگردد.  

درنهایت، یادتان باشد اگر فرد عزادار پس از ۶ ماه به زندگی عادی بازنگشت و همچنان افسرده و غمگین بود، بهتر است او را به روانشناس ارجاع دهید. البته این کار را با ملایمت و با فکر انجام دهید و او را تشویق کنید نزد روانشناس برود.

منبع:

نشریه BBC Science Focus