احیای بافت تاریخی شیراز بدون نقشه راه ممکن نیست/آینده گردشگری شیراز در گرو خلق تجربه

معاون اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان فارس با تأکید بر اینکه احیای بافت‌های تاریخی تنها با مرمت کالبدی محقق نمی‌شود، گفت: با وجود ظرفیت‌های گسترده قانونی، مردمی و سرمایه‌گذاری، نبود ضوابط اختصاصی و طرح جامع حفاظت، مهم‌ترین چالش پیش روی احیای بافت تاریخی شیراز است.

به گزارش خبرآنلاین، صادق زارع در آیین گرامیداشت سالروز ثبت ملی بافت تاریخی شیراز، با اشاره به ظرفیت‌های کم‌نظیر استان فارس در حوزه میراث فرهنگی گفت: فارس به معنای واقعی یک موزه روباز است؛ استانی که با بیش از سه هزار و ۳۰۰ اثر ثبت ملی، از بناها و بافت‌های تاریخی گرفته تا محوطه‌ها، کاروانسراها، قلعه‌ها، آتشکده‌ها، قنوات و آثار طبیعی و ناملموس، یکی از غنی‌ترین استان‌های کشور در حوزه میراث فرهنگی به شمار می‌رود.

معاون میراث فرهنگی استان فارس با بیان اینکه حفاظت از این حجم گسترده از آثار، تنها با اتکا به اعتبارات دولتی امکان‌پذیر نیست، افزود: واقعیت این است که امکانات موجود با نیازهای حوزه میراث فرهنگی فاصله زیادی دارد و اگر بخواهیم تنها به بودجه‌های دولتی تکیه کنیم، بخش قابل توجهی از این میراث ارزشمند از دست خواهد رفت. از این رو باید از همه ظرفیت‌های قانونی، اجتماعی و مردمی برای حفاظت و احیای میراث فرهنگی استفاده کنیم.

زارع با تأکید بر اینکه بسیاری از ظرفیت‌های قانونی تاکنون مغفول مانده‌اند، گفت: یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌ها، مشارکت مردم است. تجربه نشان داده هرجا مردم نسبت به ارزش آثار تاریخی آگاه شده‌اند، خود به بهترین حافظان میراث فرهنگی تبدیل شده‌اند و اجازه تعرض و تخریب را نداده‌اند.

او نقش تشکل‌های مردمی و انجمن‌های میراث فرهنگی را نیز بسیار مهم دانست و افزود: استان فارس در ثبت آثار تاریخی، طبیعی و ناملموس جایگاه ممتازی دارد، اما هنوز از ظرفیت انجمن‌ها و تشکل‌های تخصصی به اندازه کافی استفاده نکرده‌ایم. این تشکل‌ها می‌توانند بازوی اجرایی و فرهنگی مهمی برای حفاظت از میراث استان باشند.

معاون میراث فرهنگی استان فارس با اشاره به ظرفیت خیرین در حوزه میراث فرهنگی نیز گفت: همان‌گونه که خیران مدرسه‌ساز و سلامت سال‌هاست در کشور فعالیت می‌کنند، امروز زمان آن رسیده که خیران میراث فرهنگی نیز به صورت سازمان‌یافته وارد میدان شوند. خوشبختانه نمونه‌های موفقی از مشارکت خیران در مرمت و احیای آثار تاریخی استان وجود دارد که باید گسترش یابد.

زارع  ماده ۲۰ قانون برنامه توسعه را یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های قانونی کشور دانست و افزود: این قانون امکان تبدیل مالیات به سرمایه میراثی را فراهم کرده است؛ یعنی فعالان اقتصادی می‌توانند به جای پرداخت بخشی از مالیات، در مرمت و احیای بناهای تاریخی سرمایه‌گذاری کنند. این ظرفیت باید بیش از گذشته معرفی و اجرایی شود.

او آموزش مهارت‌های سنتی مرمت را از دیگر ضرورت‌های حوزه میراث فرهنگی دانست و افزود: باید آموزش‌های تخصصی مرمت در نظام آموزشی و مهارت‌آموزی کشور تقویت شود و فرهنگ حفاظت از میراث فرهنگی از مدارس آغاز شود. همان‌گونه که شعار «هر مدرسه یک موزه» می‌تواند نسل آینده را با ارزش‌های تاریخی و فرهنگی آشنا کند.

معاون میراث فرهنگی استان فارس با اشاره به روند سرمایه‌گذاری بخش خصوصی در بافت تاریخی شیراز بیان کرد: حضور سرمایه‌گذاران طی سال‌های اخیر اتفاق مثبتی بوده و موجب احیای تعدادی از خانه‌های تاریخی شده است، اما این سرمایه‌گذاری‌ها به صورت متوازن در سراسر بافت تاریخی توزیع نشده و هنوز بخش‌هایی از بافت از این روند بی‌بهره مانده‌اند.

معاون میراث فرهنگی استان فارس یکی از مهم‌ترین نیازهای بافت تاریخی شیراز را تدوین ضوابط اختصاصی و طرح جامع حفاظت و احیای بافت دانست و افزود: امروز واقعیت این است که بافت تاریخی شیراز هنوز از نبود یک نقشه راه تخصصی رنج می‌برد. نه ضوابط اختصاصی برای مداخلات در بافت داریم و نه طرح یکپارچه حفاظت و احیا؛ در حالی که بدون چنین اسنادی، مدیریت این میراث ارزشمند با چالش‌های جدی روبه‌رو خواهد بود.

زارع در پایان با تأکید بر ضرورت تعریف پروژه‌های محرک توسعه در نقاط کلیدی بافت تاریخی گفت: احیای هدفمند چند پلاک و محور شاخص می‌تواند همانند دومینو، روند باززنده ‌سازی را به سایر بخش‌های بافت تاریخی تسری دهد و شیراز را به الگویی موفق در حفاظت، احیا و بهره‌برداری پایدار از میراث فرهنگی تبدیل کند.

آینده گردشگری شیراز در گرو خلق تجربه فرهنگی است

مدیرکل میراث‌فرهنگی،  گردشگری و صنایع‌دستی استان فارس با تأکید بر ضرورت تغییر رویکرد در معرفی ظرفیت‌های گردشگری شیراز،  گفت: آینده گردشگری این شهر تاریخی در گرو عبور از نمایش صرف آثار و بناها و حرکت به سمت خلق تجربه فرهنگی برای گردشگران است؛  تجربه‌ای که در آن،  گردشگر نه تنها تاریخ را مشاهده،  بلکه فرهنگ،  ادبیات،  عرفان و هویت ایرانی را زندگی کند.

 بهزاد مریدی در آیین افتتاح سازمان متخصصین و مدیران ایران در استان فارس و مراسم رونمایی از پوستر رویدادهای ملی و بین‌المللی گردشگری ادبی،  با اشاره به جایگاه تمدنی شیراز گفت: شیراز صرفاً مجموعه‌ای از بناهای تاریخی و جاذبه‌های گردشگری نیست،  بلکه روایتی زنده از تاریخ،  فرهنگ، ‌اندیشه و هنر ایران است؛  روایتی که در هر گوشه آن می‌توان لایه‌ای از هویت ایرانی را بازخوانی و تجربه کرد.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان فارس با بیان اینکه توسعه گردشگری امروز بر پایه خلق تجربه‌های ماندگار استوار شده است،  افزود: جهان معاصر از گردشگری مبتنی بر بازدید عبور کرده و به سمت گردشگری تجربه‌محور حرکت کرده؛ در چنین شرایطی،چ  مزیت رقابتی شیراز نه صرفاً در آثار ثبت‌شده تاریخی بلکه در ظرفیت بی‌بدیل آن برای ایجاد پیوند عمیق میان انسان، فرهنگ، شعر، عرفان و زیست ایرانی نهفته است.

مریدی با اشاره به جایگاه حافظ و سعدی در شکل‌دهی به هویت فرهنگی شیراز اضافه کرد: وقتی گردشگری در حافظیه قدم می‌زند،  عطر بهارنارنج را استشمام می‌کند،  در باغ‌های تاریخی حضور می‌یابد و با شعر واندیشه بزرگان این سرزمین مواجه می‌شود،  دیگر تنها یک بازدیدکننده نیست؛  او وارد تجربه‌ای فرهنگی می‌شود که تا سال‌ها در ذهن و جانش باقی خواهد ماند.

او رونمایی از رویدادهای «از شیراز تا قونیه؛  از حافظ تا مولانا» و «از سعدی تا فردوسی؛  از شیراز تا توس» را گامی در مسیر توسعه گردشگری ادبی و دیپلماسی فرهنگی دانست و گفت: این رویدادها فراتر از یک برنامه اجرایی،  بستری برای گفت‌وگوی تمدن‌ها،  تقویت پیوندهای فرهنگی میان ملت‌ها و معرفی سرمایه‌های نرم ایران به جهان هستند.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان فارس افزود: گردشگری ادبی یکی از ارزشمندترین شاخه‌های گردشگری فرهنگی است که می‌تواند با بهره‌گیری از ظرفیت‌های ادبیات فارسی زمینه حضور گردشگران علاقه‌مند به فرهنگ واندیشه را از کشورهای مختلف فراهم کند.  فارس،  با پیشینه تاریخی و ادبی خود،  این قابلیت را دارد که به قطب گردشگری ادبی منطقه تبدیل شود.

مریدی همچنین بر نقش هم‌افزایی میان دولت، بخش خصوصی، دانشگاه‌ها،  نخبگان و تشکل‌های تخصصی در تحقق این هدف تأکید کرد و گفت: توسعه پایدار گردشگری بدون مشارکت جامعه تخصصی امکان‌پذیر نیست.  سازمان متخصصین و مدیران ایران می‌تواند با ایجاد شبکه‌ای ازاندیشه،  تجربه و مدیریت، نقش مؤثری در طراحی و اجرای برنامه‌های توسعه‌محور ایفا کند.

او با تأکید بر اینکه شیراز باید بیش از گذشته در عرصه بین‌المللی به عنوان پایتخت فرهنگ و ادب فارسی شناخته شود گفت: رسالت ما آن است که تصویری نو از شیراز به جهان ارائه کنیم؛  شهری که مقصد آن تنها دیدن نیست،  بلکه تجربه کردن، ‌اندیشیدن و زیستن در متن تمدن ایرانی است.  تحقق این چشم‌انداز،  جایگاه شیراز را در نقشه گردشگری فرهنگی جهان ارتقا خواهد داد و زمینه‌ساز توسعه اقتصادی،  فرهنگی و اجتماعی استان فارس خواهد شد.

کد مطلب 2250703

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
7 + 1 =

آخرین اخبار