کدام برند برای کدام شرکت است؟ / نقشه کامل مالکیت غول‌های خودروسازی جهان

وقتی به خیابان نگاه می‌کنیم، تصور می‌کنیم با ده‌ها خودروساز مستقل روبه‌رو هستیم؛ از تویوتا و بی‌ام‌و گرفته تا لامبورگینی، جیپ، ولوو و رولزرویس. اما واقعیت این است که بسیاری از این برندهای مشهور، زیر چتر چند ابرگروه خودروسازی فعالیت می‌کنند و تنها نام و هویت متفاوتی دارند.

امیرمسعود عابدین: در نگاه اول، بازار خودرو شباهت زیادی به یک جنگل شلوغ و سردرگم‌کننده دارد؛ ده‌ها نام تجاری، از غول‌های اقتصادی مانند تویوتا و فورد گرفته تا برندهای لوکس و سوپراسپرت نظیر رولزرویس و فراری، همگی برای گرفتن سهم بیشتری از بازار در حال رقابت هستند. اما اگر کمی لایه‌های ظاهری را کنار بزنیم، متوجه می‌شویم که دنیای خودروسازی بسیار کوچک‌تر و متمرکزتر از آن چیزی است که به نظر می‌رسد. در واقع، پشت این همه لوگو و نام متصل به خودروها، تنها حدود دو ابرشرکت بزرگ قرار دارند که نبض صنعت خودروی جهان را در دست گرفته‌اند.

در ادامه، به ساختار مالکیت بزرگترین گروه‌های خودروسازی جهان (به تفکیک مناطق جغرافیایی) نگاهی انداخته‌ایم تا مشخص شود که مالک اصلی هر برند چه کسی است.

ایالات متحده آمریکا

براساس گزارش motor۱، وقتی از بازار آمریکا صحبت می‌شد، از سه غول یا به اصطلاح «The Big Three»، یعنی فورد، جنرال موتورز و کرایسلر یاد می‌شد؛ اما امروز با پیوستن کرایسلر به یک کنسرسیوم اروپایی، میدان اصلی در اختیار دو غول قدیمی فورد و جنرال موتورز افتاده است. در کنار این دو، موج تازه‌ای از شرکت‌های مستقل و عمدتا برقی مانند تسلا، ریویان و لوسید شکل گرفته‌اند که معادلات سنتی را برهم زده‌اند.

کمپانی فورد: فورد، لینکلن
جنرال موتورز: بیوک، کادیلاک، شورولت، جی‌ام‌سی
برندهای مستقل آمریکایی: تسلا، ریویان، لوسید، اسلیت (Slate)

چین

صنعت خودروی چین بدون شک پیچیده‌ترین و متراکم‌ترین بخش این لیست است. با وجود ده‌ها گروه خودروسازی و بیش از ۷۰ برند فعال، چین سریع‌ترین رشد را در بازار جهانی داشته است. زمانی، چهار شرکت دولتی اصلی (سایک، فاو، دانگ‌فنگ و چانگان) تمام بازار را در دست داشتند، اما اکنون برندهای خصوصی بزرگی مانند جیلی و BYD به همراه تازه‌واردهای حوزه فناوری مثل شیائومی و نیو، سهم عظیمی از بازار داخلی و بین‌المللی را فتح کرده‌اند.

گروه جیلی (Geely): جیلی، ولوو، لوتوس، پولستار، زیکر، لینک اند کو، اسمارت (۵۰ درصد با مرسدس بنز)، پروتون، فاریزون، لیوان، جی یوئه، LEVC
گروه BYD: بی‌وای‌دی، دنزا، یانگ‌وانگ، فنگ‌چنگ‌بائو، Linghui
گروه سایک (SAIC): ام‌جی (MG)، مکسوس، رووی، بائوجون، آی‌ام (IM)، رایزینگ، نانجینگ-ایویکو، وولینگ، یوجین، سان‌وین
گروه چانگان: چانگان، اَوِتار، دیپال، Kaicene
گروه دانگ‌فنگ: دانگ‌فنگ، وویا، فورتینگ، نامی، ام-هیرو
گروه FAW: هونگچی، بسترن، جی‌فانگ، یوئه‌یی
گروه چری (Chery): چری، اکسید، جتور، آی‌کار (iCar)
گروه گریت وال (GWM): هاوال، تانک، اورا، وی (Wey)
گروه GAC: ترامپچی، آیون، هایپتک
گروه بایک: آرک‌فاکس، بیجینگ، بیجینگ آفرود، فوتون
گروه سرس (Seres): آیتو (AITO)، سرس، DFSK، فنگون
گروه JAC: جک موتورز، جک رفین، جک یی‌وی
برندهای مستقل چینی: شیائومی، نیو (Nio)، ایکس‌پنگ (Xpeng)، لی‌اتو (Li Auto)، لیپ‌موتور، هواوی، راکس موتور

اروپا

اروپا خانه برخی از قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین امپراتوری‌های خودروسازی جهان است. گروه استلانتیس (حاصل ادغام پژو-سیتروئن و فیات-کرایسلر) با ۱۳ برند فعال، بیشترین تنوع نام تجاری را زیر یک سقف دارد و پس از آن گروه فولکس‌واگن قرار می‌گیرد. ویژگی بارز اروپا، حضور پررونق خودروسازان مستقل و تخصصی نظیر فراری، پاهانی و کونیگزگ است که هر کدام جداگانه و مستقل به ساخت شاهکارهای مهندسی می‌پردازند.

گروه فولکس‌واگن (Volkswagen Group): فولکس‌واگن، آئودی، پورشه، لامبورگینی، بنتلی، اشکودا، سئات، کوپرا، اسکات
گروه استلانتیس (Stellantis): پژو، سیتروئن، فیات، آلفارومئو، مازراتی، دی‌اس، اوپل، واکسهال، آبارث، لانچیا، کرایسلر، دوج، رم، جیپ
گروه بی‌ام‌و (BMW Group): بی‌ام‌و، مینی، رولزرویس
مرسدس بنز: مرسدس بنز، اسمارت (۵۰٪ با جیلی)
گروه رنو (Renault Group): رنو، داچیا، آلپاین، Mobilize
بوگاتی ریماک: بوگاتی، ریماک
برندهای مستقل اروپایی: فراری، استون مارتین، پاگانی، کونیگزگ، اینئوس (گرنادیر)، مورگان، کاترهام، دونکرپورت، آریل، گوردون مورای، زنوو

ژاپن

تویوتا موتورز نه تنها بزرگترین خودروساز ژاپن، بلکه اغلب عنوان پرفروش‌ترین خودروساز جهان را هم در اختیار دارد. در کنار تویوتا، هوندا و نیسان نیز با برندهای لوکس خود (لکسوس، آکورا و اینفینیتی) در بازارهای جهانی می‌درخشند. اکثر خودروسازان ژاپنی رابطه مالکیتی منسجم یا هم‌پیمانی‌های استراتژیک با یکدیگر دارند، اما به عنوان شرکت‌های مستقل عمل می‌کنند.

تویوتا موتور: تویوتا، لکسوس، دایهاتسو، هینو
نیسان موتور: نیسان، اینفینیتی
هوندا موتور: هوندا، آکورا
برندهای مستقل ژاپنی: مزدا، سوبارو، سوزوکی، میتسوبیشی

کره جنوبی

صنعت خودروی کره جنوبی عملا تحت سلطه یک غول بزرگ یعنی «گروه هیوندای موتور» قرار دارد که با زیرمجموعه‌های خود به یکی از سه خودروساز بزرگ دنیا تبدیل شده است. تنها بازیگر مستقل قدیمی دیگر این کشور، سانگ‌یانگ سابق است که تغییر نام داده و به مسیر خود ادامه می‌دهد.

گروه هیوندای (Hyundai Motor Group): هیوندای، کیا، جنسیس
برند مستقل کره‌ای: کی‌جی موبیلیتی (KGM / سانگ‌یانگ سابق)

هند و ویتنام

در جنوب و جنوب شرقی آسیا نیز دو جریان مهم وجود دارد. هند با دو گروه خودروسازی عظیم یعنی تاتا (که مالکیت جگوار و لندروور را در اختیار گرفت) و ماهیندرا حضور پررنگی دارد. از سوی دیگر، ویتنام نیز با برند وین‌فست توانسته خود را به عنوان تنها خودروساز نوآور و جهانی این کشور مطرح کند.