کاهش ارزش پول ملی در اثر سیاستهای غلط پولی و مالی دولتها در واقع یارانه ای است که مردم به سیاستمداران پرداخت می کنند.

علی پاکزاد: برمبنای نرخ تورم طی یک دهه اخیر ارزش پول ملی 454 درصد کاهش پیدا کرده است، اسکناس های دو هزار تومانی که در سال 82 برای نخستین بار منتشر شدند امروز معادل 361 تومان زمان انتشار قدرت خرید دارد، این وضعیت ناشی از چیست؟

واقعیت اینجاست که دولت در ایران یارانه بگیر است، برخلاف آنچه گفته می شود و براساس آن قوانینی مانند هدفمندی یارانه ها به اجرا گذاشته می شود. دولت به عنوان بزرگترین فعال اقتصادی فضایی انحصاری در اختیار دارد که در این فضا نه تنها امکان فعالیت بخش خصوصی را فراهم نمی کند بلکه با ایجاد فضای رانتی برای مجموعه هایی خاص امکان هر نوع رقابتی را از فعالین اقتصادی غیر دولتی و غیر وابسته به نهاد دولت سلب می کند.

قدرت خرید 2000 تومان طی سالهای 82 تا مرداد 92

در چنین اقتصادی دولت باید هزینه اشتباهات خود را متقبل شود، اما با توجه به آنکه دولت به عنوان تنها متولی اقتصاد کشور در فرادست هر نوع انتقادی قرار می گیرد در عمل فشار ناشی از اشتباهات سیاست گذاری های خود را به جامعه و عامه مردم تحمیل می کند.

این نحوه عملکرد در تمامی دولتهایی که در ایران فعالیت کرده اند مشترک بوده، دولت ها در قبال حق انحصاری که بر مدیریت منابع ملی در اختیار داشته اند باید به دستگاههای نظارتی مانند دیوان محاسبات پاسخگوی باشند ولی هیچ نهاد ناظری وجود ندارد که دولت را در قبال کاهش ارزش پول ملی مواخذه کند.

کاهش ارزش پول ملی در واقع یارانه ای است که دولت از جیب مردم بیرون می کشد تا کسری بودجه خود را جبران کند و این در حالی است که بخش عمده ای کسری بودجه دولتها طی چند دهه اخیر ناشی از عدم تناسب میان اهداف اجرای اعم از عمرانی و غیر عمرانی با توان اجرای دولت بوده است. متاسفانه از همین دست بی برنامگی ها و بی انضباطی ها باعث می شود که پردرآمد ترین دولت تاریخ ایران به مقروض ترین دولت ایران تبدیل شود.

این وضعت دولت را ناچار به استقراض می کند، استقراضی که در عمل با پیش فروش کردن منابع ملی مانند نفت تامین خواهد شد.

برای آنکه نگاهی به کاهش ارزش پول ملی داشته باشیم کافی است قدرت خرید بزرگترین اسکناسهای منتشر شده طی دهه 80 شمسی را برمبنای سال پایه انتشار مورد ارزیابی قراردهیم، قیمت ثابتی که بر مبنای شاخص های کالاهای مصرفی یا همان پایه محاسبه نرخ تورم استخراج شده نشانه میدهد اولین اسناس درشت منتشر شده در دهه اخیر اسکناسهای آبی رنگ 20 هزار ریالی هستند، قدرت خرید این اسکناس ها در مردادماه سال 92 یعنی معادل یک دهه بعد از انتشار به 361 تومان سال انتشار کاهش یافته است.

عدم افزایش توان خرید حداقل دستمزد

نکته قابل تامل آنکه در همین دوره یعنی سال 82 تا 92 حداقل دستمزد به قیمت ثابت سال 82 عملا تغییر نداشته است، قدرت خرید حداقل دستمزد 487 هزار تومانی سال 92 معادل 87 هزار تومان در سال 82 است. در عمل دولت تنها توانسته است حداقل قدرت خرید دستمزد را تا حدی حفظ کند ولی این حفظ ارزش در عمل از محل دارایی های ملی پرداخت شده است، یعنی دولت ها به دلیل ناکارآمدی در ایجاد ارزش افزوده مناسب از منابع ملی مجبور به استقراض شده و از محل همین استقراض تلاش کرده اند هزینه حفظ قدرت خرید را بپردازند. مانند اینکه شخص خانه شخصی شما را به وکالت شما زیر قیمت بفروشد و از محل درآمد حاصل از فروش خانه خود شما ماهانه پولی بپردازد و بگوید که این شما این مبلغ را به او بدهکارید و در ازای همین وام ادعایی از شما کارمزد هم بگیرد.

مقایسه قدرت خرید حداقل دستمزد طی سالهای 82 تا 92

این ادبیات حاکم بر اقتصاد دولتی است و متاسفانه عملکرد غلط دولت ها باعث می شود که گروهی از صاحبنظران اقتصادی با توجه به همین رابه غلط از سوی دیگر بام افتاده مباحث لیبرالیسم اقتصادی را مدنظر قراردهند، آنهم به صورت افراطی، غافل از اینکه در چنین مناسبات غلطی لیبراسیم اقتصادی به پوششی بدل خواهد شد که دولتها با توسل به دست نامرئی بازار و عدم ضرورت دخالت در اقتصاد همین حداقل مستمری که باید مالکان این خانه که اداره اش را وکالتی به دست گرفته اند سر باز بزنند، یعنی همان اندیشه ای که منجر به اجرای سیاست غلط هدفمندی در لفافه شعارهای زیبا شد.

برای حجم عظیم یارانه ای که از محل منابع ملی دولت ها از مردم می گیرند را متوجه شویم کافی است میزان درآمدهای نفتی را براساس نرخ دلار مرجع و نه حتی آزاد با نرخ دلار برمبنای قدرت برابری خرید که هرساله توسط صندوق بین المللی پول محاسبه می شود محاسبه کنیم.

یارانه 389 هزار میلیارد تومانی مردم به دولتها

بر همین اساس میزان یارانه ای که دولت از مردم می گیرد تنها از محل صادرات نفت خام که به وکالت از مردم مدیریت آنرا بر عهده گرفته است طی سالهای 82 تا 91 رقمی معادل 389 هزار میلیارد تومان است، یعنی رقمی چندین برابر میزان یارانه ای که دولتها مدعی هستند از محل هزینه فرصت فروش ارزان سوخت به مردم پرداخته اند.

محاسبه یارانه درآمدهای نفتی حاصل از تفاوت نرخ واقعی دلار و نرخ رسمی

سرجمع ارقامی که مردم به دلیل کاهش ارزش پول ملی به دولت یارانه می دهند به مراتب بش از این ارقام است و متاسفانه دولت ها حاضر نیستند در قبال سوء مدیریت خود بر منابع ملی که در مدیریتشان وکیل مردم محسوب میشوند هیچ پاسخی ارایه دهند و اگر دولت یازدهم بخواهد قدمی جدی در راستای اصلاح مناسبات اقتصادی مردم و دولت ها بردارد بهتر است از همین نقطه آغاز کند، جایی که در آن دیگر رئیس کل بانک مرکزی از ادبیات یک فعال بازار ارز را مورد استفاده قرار نمی دهد و مدیران دولتی در ازای نحوه مدیریتشان بر منابع ملی باید پاسخگو باشند و مانند وزیر محترم اقتصاد بعد از اینهمه تلاطم ایجاد شده در بازارهای پولی سکوت نمی کنند.

/31222 

 

کد خبر 315638

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
4 + 14 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 27
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • لطفا تاييد كنيد A1 ۰۵:۵۵ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    6 142
    احسنت پاراگراف آخر خيلي خوب بود انشاء ا... مردم 4 سال ديگه باز به اصولگرايان اعتماد كنن و از شر اين مشكلات و گراني راحت ميشن. بعدش 20درصد سود بانكي و 20 درصد افزايش دستمزد خواهند داشت و نرخ دلار ثابت خواهد ماند- بعد از بيست سال درآمدشون بالاترين درآمد سرانه در جهان خواهد شد چرا كه اگر الان دلار 3000 تومن باشد و درآمد فردي الان 500 دلار - بعد از 20 سال افزايش سالانه درآمدشون 38 برابر خواهد شد(1.2 به توان 20) و ميشه ماهانه 19000 دلار! اونوقت تحريمها هم بي اثر ميشه و از درآمد نفت هم كلا بي نياز ميشيم چون قدرت خريد مردم افزايش پيدا كرده
    • بی نام A1 ۰۷:۰۱ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      72 2
      به همين راحتي!!!!! چرا تا حالا به ذهن من نرسيده بود؟ اصلا همه دولتها همين كار كنن و مردمشون رو از فقر نجات بدن اصلا چرا 20 درصد؟ 100 درصد افزايش دستمزد و 1000 درصد بهره بانك! نميدونم چرا اين اروپاييها انقدر كم هوش هستند و دستمزدها و بهره بانكي رو اضافه نميكنن!
    • بی نام A1 ۰۷:۱۱ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      40 3
      عزيزم ثروت خود به خود به وجود نمياد افزايش 20 درصدي دستمزد و سود يعني افزايش نقدينگي و افزايش نقدينگي يعني كاهش ارزش پول ملي پول هممثل هر كالاي ديگري وقتي بي رويه زياد بشه بي ارزش ميشه
    • آرش شمالی IR ۰۸:۱۰ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      25 1
      در اقتصاد بیسواد هستید لطفا بیشتر مطالعه کنید
    • مصلح آخر IR ۰۸:۲۲ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      22 1
      عزیزم شما در مورد علم اقتصاد چه فکری کردین اگر به همین راحتی باشه که شما میفرمایید پس دولت ها به وزارت اقتصاد عملاً نیازی پیدا نمیکنن بیشتر دقت کنید لطفاً چیزی که شما با کمال بی انصافی و بی اطلاعی دارید در موردش نظر میدین پایه گذار بسیاری از مکاتب بوده مانند کومونیسم ،لیبرالیسم و ... وبسیاری از اندیشمندان بر پایه نظریه های اقتصادی منحصر به فرد خودشون منشاء اثر در کل دنیا شدن ساده انگاریه اگر چنین موضوع پیچیده ای رو با چنین راه حل سخیفی مورد تحلیل قرار بدیم.
    • بی نام A1 ۱۳:۳۸ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      7 0
      اشتباهی مثبت دادم.
    • بی نام EU ۱۲:۱۶ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۳
      1 0
      چرا شما نشدی وزیر اقتصاد
  • بی نام A1 ۰۶:۰۸ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    26 3
    ضمن تشكر از مطلبتون من يك سوال برام ايجاد شده كه مثلا الان كه درآمد نفتي گفته ميشه به كمتر از 30 ميليارد دلار در سال رسيده و از طرفي دولت مجبور به پرداخت ماهانه 45500 به مردم است كه اگر دلار مثلا 1000 تومن باشه فقط دولت حدود 40 ميليارد دلار يارانه به مردم ميشه كه از كل درآمد نفتي بيشتر ميشه! حالا چه طوري ميشه اميدوار بود كه دلار خيلي پايين بياد؟ اگه با چاپ اسكناس و نقدينگي ميشه دلار همون 1000 بمونه خوب چرا همه جاي دنيا پول چاپ نميكنن بدن دست مردم و مردم رو از فقر نجات بدن؟
    • بی نام A1 ۰۷:۰۴ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      41 0
      همه چي از همين يارانه ها شروع شد ديگه 45 دادن چند برابرش رو با تورم و گروني و كاهش ارزش پول ملي جبران كردن الان هم نه راه پيش داره و نه راه پس! يعني قفل از اين محكمتر نميشد به اقتصاد زد
  • بی نام A1 ۰۶:۲۳ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    2 61
    اينا رو نوشتيد تا دولت احمدي نژاد رو بكوبيد خوبه خودتون گفتيد درآمد از 88 هزار به 487 هزار رسيده يعني بيش از 5.5 برابر شده در حالي كه دلار در اين مدت با اين همه انتقادي كه به دولت قبلي شد از 900 به 3600 رسيد يعني حداكثر 4 برابر يعني اينكه درآمد مردم از افزايش دلار بيشتر بوده و اين به جز اينه كه يارانه نقدي هم پرداخت شد كشورهاي ديگه افزايش دستمزد چنداني ندارن حداكثر 2-3 درصد. سود بانكي حداكثر 1 درصد و ارزش پولشون هم تغيير چنداني نميكنه اگه ما هم بخوايم ميشه اونجوري كرد ولي مردم قبول ميكنن كه يه سال درآمدشون 2 درصد اضافه بشه يا پولشون رو بذارن با سود 2 درصد توي بانك؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟
    • بی نام A1 ۰۶:۵۷ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      29 0
      طبق متن در 10 سال گذشته 454 درصد تورم داشتيم يعني قيمتها 5.5 برابر شده درآمد حداقلي هم همين حدود 5.5 برابر شده يعني افزايش درآمد واقعي نزديك به صفر بوده و قدرت خريد مردم هيچ تغييري نداشته در حالي كه درآمد نفتي در 6 سال از اين ده سال بالاي 60 ميليارد دلار بوده عني اين درآمد هنگفت نبايد كمي قدرت خريد مردم رو افزايش ميداد حداقل 10-20 درصد؟
    • بی نام A1 ۰۷:۰۶ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      25 0
      عزیز من افزایش 5 برابری دستمزد فقط 5 برابر بوده. در حالی که افزایش 4 برابری قیمت دلاری باعث چند ده برابر شدن قیمت برخی کالا و خدمات شده در زمان دولت قبل از احمدی نژاد هر لیتر شیر حداقل 150 تومان بود حالا شده 1250، بهترین برنج ایرانی هر کیلو 1700 تومان بود حالا همان برنج بیش از هرکیلو 9000 تومان است ، هر عدد نان بربری 50 تومان بود حالا 500 تومان در پایان دولت خاتمی قیمت خانه ما 100میلیون بود حالا 800میلیون اجاره خانه را که دیگر نگو . به اینها هزینه های درمانی را هم اضافه کنید مثلا درآن زمان پر کردن دندان سی هزار تومان هزینه داشت حالا 300000 تومان و ... و همچنان افزایش قیمتها ادامه دارد و فروشندگان وعده قیمتهای بالاتری را میدهند که متاسفانه همیشه تحقق میابد . پس خوهشا منت سر مردم نگذارید .
  • ایرانی IR ۰۶:۲۴ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    6 6
    inflation is a taxation without legislation تورم مالیاتی فراقانونی است.
  • بی نام A1 ۰۶:۳۱ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    35 0
    به سختی و مشقت فراوان پول را بدست می اوریم و به سادگی یک تصمیم و بازی با اعداد چنیدین برابرش را باید تاوان بدهیم . آیا این عدالت اسلامی است ؟! میتوانید در جای جای این کشور نقاط سیاه حیف و میل و بالا کشیدن های علنی بیت المال رو ببینیم . اما در اخر مسئولین با استدلال های به ظاهر منطقی مدام فتیله قیمتها را بالا میکشند و منت هم بر سر مردم میگذارند . چرا باید تاوان این بی مسئولتی رو ما بدیم . ما دادمون رو باید به کی بگیم . مسئولین محترم مرد باشید کسری بودجتون رو برید از اون کسایی که چند هزار میلیارد بالا کشیدن پس بگیرید نه اینکه با بال نگه داشتن نرخ ارز و تورم جبرانش کنید .
  • بی نام A1 ۰۶:۴۱ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    40 5
    دولت هيچگاه به مردم يارانه اي نداده و حتي همين بنزين - نفت - نفت گاز را نيز كه مدعي است ارزانتر به مردم ارائه داده دقيق بررسي شود گرانتر از قيمت جهاني در اختيار مردم قرار داده ولي موقع بررسي بايد تمام مشتقات نفت خام مورد بررسي دقيق قرار بگيرند مثل قيمت لاستيك - روغن موتور - مواد پتروشيمي و....
  • زرتشت IR ۰۷:۰۰ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    18 5
    بي ارزش كردن پول ملي راهكار دولت دهم بود براي جمع آوري نقدينگي،با اينكار سرعت كاهش نقدينگي3برابر شد(مهمترين علت نقدينگي مث سال52افزايش بهاي نفت وتزريق آن به جامعه بود)بطور مثال قبلا براي خريد يخچال1ميليون تومان از نقدينگي شخص كم ميشد ولي الان3ميليون كم ميشود،دوستان منتظر كاهش قيمت دلار نباشن چون هدف اصلي دولت جمع آوري نقدينگي و به تبع آن كاهش تورم ميباشد.
  • هادی مولایی A1 ۰۷:۴۰ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    13 0
    یعنی من از حسودی دارم میمیرم یه دو سالی هست زدم تو کار ازاد 1.5پیش اونموقع که 206 13 میلیون بود من حدود 15 ملیون داشتم یکی از دوستام رفت وام گرفت یه دونه206 خرید منم گفتم بزار پس انداز کنم یه زانتیا بخرم الان پس انداز کردم پولم شده 30میلیون اون دوستمم رفته 2 سال گشته و خوابیده اونم قیمت ماشینش شده 40 میلیون.واقعا توقع دارین من حسودی نکنم به خدا دارم دیوونه میشم!
  • بی نام EU ۰۷:۴۷ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    17 1
    به آقای احمدی نژاد جایز بدهید
  • علی A1 ۰۷:۴۸ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    6 7
    اگر اموال بلوکه شده ی ایران در امریکا ازاد شود مشکلات دولت اقای روحانی حل خواهد شد و سومدیریت دولت قبلی جبران خواهد شد باتوجه به وجود افراد تیزهوشی مانند اقای ظریف در حکومت فکر میکنم این کار عملی خواهد بود زیرا این اموال از سال 1358 بلوکه شده و مربوط به حکومت پهلوی بود و سر به دهها میلیارد دلار میکشد البته بدون احتساب بهره ی ان در این 34 سال. دولت باید از این موقعیت طلایی حداکثر استفاده کند.
  • بی نام IR ۰۸:۱۰ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    12 0
    گزارش بسیار پر محتوا و جالبی بود که حرف دل خیلی از مردم را به گوش همگان رساند. از نویسنده این مقاله تشکر می کنم.
  • بی نام A1 ۰۸:۲۰ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    9 5
    دائم میگن کاهش نقدینگی !! من که پولی نمیبینم دست مردم . اگر نقدینگی مردم بالا بود پس الان فقیر نداشتیم . دوستان دارید راه رو اشتباه تنها دلیل این فشار روی مردم سیاست غلط دولیت قبلی در روابط بین الملل و به طبع قطع کردن تنها راه درآمدی کشور که نفت بود . و اما راه حل چیه ؟ 1 - اعتراف به اشتباه در رسانه ملی توسط دولت مردان که باعث دل گرمی مردم میشه 2 - فکر کردن به منافع کشور و برقراری ارتباط با تمام دنیا با هدف فروش نفت 3 - قطع یارانه که عملا به هیچ دردی نمیخوره فقط فشاری مالی روی دوش دولت گذاشته 4 - کمک گرفت از کار آفرینهای تحصیل کرده و دادن وامهای موردنیاز به آن ها برای راه انداخت چرخه تولید و به طور کلی کوتاه کردن دست دولت از پروژهای بزرگ و فروش آن ها به عنوان اوراق مشارکت به مردم
  • بی نام IR ۰۹:۵۰ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    19 0
    درود به شرف نویسنده مطلب وتحریریه اقتصادی خبرآنلاین.
  • پژمان A1 ۰۹:۵۷ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
    4 22
    جناب پاکزاد عزیز این تحلیل را بنده به عنوان یک فعال اقتصادی وتحصیل کرده علم اقتصاد قبول ندارم، خیلی از کشورها به جهت رقابتهای اقتصادی بین المللی ارزش پول ملی را پائین آورده تا در صادرات محصولات تولیدی توان رقابت را با سایر کشورها ایجاد نمایند .
    • زرتشت IR ۱۳:۲۲ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      9 0
      اون كشورها شرايط توليد رو دارن ولي در كشور ما افزايش نقدينگي منجر به تورم وتورم هم غول نقدينگي رو بسمت واسطه گري و دلالي سوق داده و ميدهد،مشكل دوم:كشورهايي تو صادرات موفق هستن كه با همه دنيا ارتباط مناسب دارن مث چين.
    • بی نام A1 ۱۴:۵۷ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۱
      17 1
      پژمان جان دلبندم ما تحصیلکرده اقتصاد نیستیم ولی در حد دو دو تا میشه 96 تا به دوش ده بر یک بلدیم! میشه بفرمایید در شرابط تحریم و عقب بودن تکنولوژی از دنیا (ساده ترین مثالش صنعت خودرو) چی رو به کجا میخوای صادر کنی؟! صحبت شما در مورد کشورهای صاحب تکنولوژی و دارای ارتباطات گسترده با تمام دنیا کاملاً درسته، مثلاً سوییس و ژاپن از همین تکنیک سالهاست که دارن برای افزایش صادراتشون استفاده می کنن و بعضی وقتا با کاهش بهره ها و ترزیق پول به اقتصاد، ارزش پول ملی کشور رو به طور مصنوعی پایین میارن تا چرخ صادرات بچرخه. یادمون باشه که ساخت کارخانه و بزرگراه و مسکن مهر بدون برگشت سرمایه برای بعضی کشورا به عنوان انعام خوش خدمتی، اسمش صادرات نیست!
  • کسرا EU ۱۸:۳۳ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۲
    5 0
    بسیار سپاسگزار از روشنگری شما نویسنده محترم این مقاله .خیلی مفید و سازنده بود .به امید ارائه مطالبی از این دست از شما در آینده بلکه بفهمیم چه بر سرمان آورده و می آورند.
  • مهردا A1 ۱۸:۱۴ - ۱۳۹۲/۰۷/۱۵
    1 0
    متاسفانه معلوم نیست درامد کشور کجا می رود وگرنه مازاد درامد فروش بنزین از 100 تومان به 400 و 700 و فروش گازوییل کشور برابر کل یارانه دریافتی مردم است بقیه اش کجا می رود الله اعلم