خاموشی برای فراموشی/ هواپیمای ایران ۱۴۰ سقوط کرد، اما چرا طراح و سازنده آن هیچ واکنشی نداشته است؟

چند هفته از سقوط هواپیمای ایران ۱‍۴۰ و مرگ ۳۹ نفر از مسافران آن می گذرد، اما هنوز طراح و تولیدکننده این هواپیما موضعی درباره آن نگرفت است.

محمدامین آهنگری: طراح، سازنده و شرکت هوایی استفاده کننده هواپیمای ایران ۱۴۰ پس از گذشت چند هفته‌ از سقوط هواپیما، تا کنون به طرز عجیبی درباره این اتفاق تلخ سکوت اختیار کرده‌اند به گونه‌ای که تا به حال حتی این مسئولان از ابراز تاسف برای کشته شدن چندین مسافر بی‌گناه نیز خود داری کرده‌اند. چنین خاموشی هدفمندی در حالی دنبال می‌شود که بسیاری به دنبال ریشه‌های اهمال کاری در موضوع سقوط این هواپیما هستند.


پاسخگویی مسئولان، انتظار مردم است

سقوط یک هواپیما به دلیل حادثه در تمام کشورها همانقدر پذیرفتنی است که هزینه کردن پای توسعه فناوری. اما معمول‌تر از این دو واقعیت، پاسخگویی نهادهای مسئول در قبال اشتباهات خود و ریشه‌یابی آن‌ها از سوی دولت است. ضمن آنکه اگر دلیل بروز اتفاقات ناگوار، قصور فرد یا نهادی تشخیص داده شد مجازات‌های سختی برای مسئولان خاطی در نظر گرفته می‌شود. سقوط هواپیمای ایران ۱۴۰ نیز موضوعی مثتثنی از این قاعده نیست.

بسیاری از کارشناسان و خبرگان صنعت هوایی کشور، از زمان وقوع این سانحه دردناک در انتظار بودند که علاوه بر سازمان هواپیمایی کشوری که معمولا اطلاع رسانی و پاسخگویی سوانح هوایی را بر عهده داشته است از سایر گروه های مرتبط از جمله طراح، سازنده و شرکت هوایی استفاده کننده نیز اطلاع رسانی و حداقل پاسخگویی یا عذرخواهی و یا همدردی با مردم و بازماندگان این سانحه دردناک را داشته باشند.

این عدم پاسخگویی و مسئولیت پذیری در رابطه با این سانحه، از سوی این گروهها رنجی است که بسیاری از کارشناسان و فعالان صنعت از سالهای قبل از زمان تعریف پروژه انتقال فناوری، راه اندازی شرکت هوایی و بسیاری از اتفاقات و رویدادها متحمل شده اند.

 

پاسخگویی یا سیاست ‌بازی

تنها پاسخگویی این گروه‌ها منحصر به انتشار یک شبه جوابیه در زیر لوای نام معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری شد که نقش خاصی در این ماجرا نداشت. سوء استفاده از جایگاه و انتشار پاسخ با عنوان معاونت علمی که توسط کارگروه هوایپمایی ستاد هوایی و هوانوردی این سازمان که رئیس آن همان رئیس سازمان صنایع هوایی، شرکت سازنده و استفاده کننده این هواپیماست نه در راستای پاسخگویی بلکه تنها یک تاکتیک سیاسی است.

 

آنها که پاسخ ندادند

نگاهی به اطلاعات موجود در رسانه‌ها به راحتی نشان می‌دهد که چه کسانی مستقیما به سقوط هواپیمای ایران ۱۴۰ مربوط می‌شوند. در ادامه این مسئولین خاموش معرفی می‌شوند؛

طراحی هواپیمای ایران ۱۴۰ در شرکت اوکراینی آنتونوف انجام شده است ولی بر اساس انتقال فناوری صورت گرفته و توافقات بعمل آمده دفتر طراحی بموازات دفتر طراحی سازنده اوکراینی در کارخانه هسای اصفهان ایجاد شده است.

سازنده این هواپیما کارخانه هسای اصفهان، از زیر مجموعه‌های سازمان صنایع هوایی است.

شرکت هوایی بکارگیرنده این هواپیما، شرکت سپاهان ایر است که این شرکت توسط سازمان صنایع هوایی راه اندازی شده است و با مراجعه به سایت روزنامه رسمی کشور چنین سوابقی از اعضای هیئت مدیره این شرکت به دست می‌آید.

رئیس هیئت مدیره سپاهان قبلا مدیرعامل شرکت هسا بوده است و همزمان مدیرعامل شرکت پادیکو، سهامدار اصلی سپاهان ایر است.

نایب رئیس هیئت مدیره همزمان مدیر پروژه ساخت این هواپیما در کارخانجات هسای اصفهان است.

سایر اعضای هیئت مدیره و مدیرعامل نیز همگی دارای سابقه فعالیت درکارخانه مذکور بوده و یا هستند.

تمامی گروه های سه گانه فوق دارای مدیریت واحدی بنام سازمان صنایع هوایی هستند که انتظار می رفت طی روزهای بعداز سانحه از سوی گروه های فوق و یا سازمان صنایع هوایی، پاسخگویی و مسئولیت پذیری به بدنه جامعه منتقل شود. جالب این است که رییس این سازمان، در حال حاضر "دبیر ستاد هوایی و هوانوردی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری" است که ستاد مذکور مطابق قانون هیچگونه مسئولیتی در رابطه با سانحه مذکور برعهده ندارد و سؤال این است که چرا بجای جوابگویی از سوی یکی از گروه های سه گانه فوق که دارای مسئولیت هستند، پاسخگویی از این جایگاه (ستاد هوایی و هوانوردی معاونت علمی) صورت گرفته است ؟!

 

پاسخی نه برای پاسخگویی

تحلیل گزارش بسیار سطحی که درباره این سقوط منتشر شده است می تواند در قالب مقاله ای علمی و تحلیلی و یا با برگزاری سمینارهای و میزگردهای تخصصی با حضور کارشناسان بصورت جداگانه انجام گیرد. اما انتقاد اصلی اینجاست که چرا نویسندگان تلاش کرده‌اند با شانه خالی کردن از مسئولیت خود اینگونه القاء کنند که اگر قصور و تخلفی صورت گرفته است ناشی از مجوزها و اختیاراتی بوده است که سازمان هواپیمایی کشور اعطا نموده است نه سایر گروه ها ( طراح ، سازنده و خط هوایی ).

این گزارش همزمان در یک سناریوی تکراری تلاش کرده تا برای مقصر نامیدن خلبان زمینه سازی کند در حالیکه هنوز نتیجه بررسی‌های کمیته بررسی سانحه اعلام نشده است و بعید نیست که چنین اظهاراتی با هدف تحت فشار گذاشتن کمیته بررسی سانحه انجام شده باشد. در نهایت مجددا لازم به یادآوری است که چنین وانمود شده این پاسخ از طرف معاونت علمی منتشر شده است.

استفاده از جایگاهی مانند معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری حتی اگر با نیت دفاع از صنعت هوایی نیز صورت گرفته باشد، کارپسندیده ای نیست و قطعا نتیجه معکوسی بهمراه خواهد داشت، چرا که امروزه، مردم و کارشناسان با نگاه های تیزبین و دقیق خود به تحلیل همه مسایل می پردازند. بهتر بود که گروه های فوق بصورت مستقیم جوابگو باشند. در اینصورت قطعا اعتمادسازی بیشتری صورت می گرفت.

 

فناوری فدای سیاست

سقوط هواپیمای ایران ۱۴۰ هر چند اتفاقی بسیار ناگوار در صنعت هوایی ایران است و تا حدی موجب بی‌اعتمادی به صنعت بومی هوافضای کشور در سطح جامعه شده است اما روی دیگر سکه این است که چنین اتفاقی اگر به درستی و با مسئولیت‌پذیری بررسی شده و مورد نقد قرار گیرد می‌تواند با تغییر نگاه‌ها و رویکردها به این صنعت موجب جهش بزرگی در توسعه فناوری‌های هوایی در کشور شود.

همانگونه که در تمام کشورهای صاحب فناوری اتفاق افتاد. واقعیت این است که دانشمندان کشور ما در توانمندی‌های فنی با وجود تجربه کم از ظرفیت‌های بسیار بالایی برخوردارند و تاسف بار این است که ما در قرن علم و فناوری هنوز باید از حوادث، درس‌های ابتدایی در مدیریت بگیریم.

 

مرهمی سوزناک

مسئولانی که زمانی پروژه ایران ۱۴۰ را به عنوان افتخار مدیریتی خود در بوق و کرنا می‌کردند در این شرایط با خاموش ماندن و عدم پاسخگویی می‌خواهند نامشان مطرح نشود. باید از این مسئولین پرسید آن را که حساب پاک است از محاسبه چه باک است.

برخی از مسئولان اعلام کرده‌اند در سقوط ایران ۱۴۰ به دنبال مچ‌ گیری نیستیم. این جمله اگر به معنای رسیدگی به موضوع با هدف پیدا کردن مشکلات واقعی باشد خوب است اما اظهار آن به منظور فراموش کردن مقصران، کمکی به صنعت هوایی کشور نمی‌کند. شاید مجازات خاطیان نشان دهد اهمال کاری، سیاست‌ بازی و خودکامگی ناشی از بی‌توجهی به نظرات کارشناسان که در این مورد به وفور دیده می‌شود، سرنوشت بدی را برای مدیران ضعیف به دنبال می‌آورد.

بررسی و نقد موشکافانه حادثه ایران ۱۴۰ برای دلسوزان این صنعت چون مرهمی سوزناک است که درمان می‌کند و نباید از آن ترسید چرا که در آینده توانمندی‌های ایرانیان نباید فدای سیاست‌های مدیران شود.

۴۷۴۷

کد خبر 372993

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
4 + 5 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 35
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • بی نام IR ۰۳:۳۴ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    244 3
    با سلام ضمن عرض تاسف بابت این سانحه باید عرض کنم که روزانه به طور میانگین 10 الی 15 نفر در سانحه رانندگی به علت کیفیت پایین خودرو داخلی ، نا امن بودن جاده ها و اشتباه فردی کشته می شوند ولی هیچ یک از مسئولین پاسخگو نیستند مگر فقط افرادی که در سقوط هواپیما کشته میشوند انسان هستند؟ چرا از تولید این خودروهای بی کیفیت جلوگیری نمی کنند؟ که فقط جز کشتار مردم و آلوده کردن محیط زیست خاصیت دیگری ندارند بخدا این افرادی که در تصادفات کشته میشوند هم انسانند لطفا مسئولین پاسخگو باشند.
    • بی نام IR ۰۴:۴۵ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      11 1
      پاسخگويي وظيفه اي است بسيار مهم كه متاسفانه در ميان مسئولين ما هيچ جايگاهي ندارد.
    • احمد IR ۰۴:۵۴ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      7 1
      چون تو ایران ساخته شد
    • احمد IR ۰۸:۲۰ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      5 0
      کی به کیه
    • بی نام IR ۰۹:۳۱ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      20 2
      حالا مگه کسی برای سقوط هواپیما پاسخگو بوده که شما می فرمایید که مگر فقط کشته شدگان سقوط هواپیما انسانند اتفاقا مرگ این هموطنان که تا حد ممکن توسط صدا و سیما و سایر رسانه ها بایکوت شد. انگار نه انگار که اصلا اتفاقی افتاده
    • بی نام A1 ۱۱:۱۸ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      7 1
      جواب حرف حساب فقط مثبت زدنه، براش اینقدر مثبت بزنید شاید به گوش مسئولیت برسد.
  • مرتضی EU ۰۳:۳۴ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    6 1
    چرا ما نمی توانیم؟
  • بی نام A1 ۰۳:۴۳ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    6 0
    درست شبیه این میمونه که مسئولین و صاحبان اصلی شرکت سایپا آیا خودشان پراید سوار می شوند ، یا مرگ خوبه ولی برای همسایه .
  • بی نام IR ۰۴:۰۸ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    240 3
    من از بستگان وفات یافته های این حادثه هستم 6 نفر از اعضای خانواده من خصوصاٌ خواهرم و دو بچه پسر 3 ساله و دختر 14 ساله اش کشته شدن آنچه مهم نیست جان افراد است اگر نه در این حادثه که نقص فنی هواپیما مشهود بوده در هر کشور دنیا حداقل رئیس هواپیمایی یا رئیس شرکت استعفا می کرد اینها زحمت یک عذرخواهی را به خود ندادند
    • بی نام A1 ۰۵:۳۰ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      7 0
      هموطن عزیزم ، آرزوی صبر برای شما و خانواده محترم و آرامش برای درگذشتگان را دارم. ما هم در غم شما شریکیم. درد آور است و بسیار پر هزینه
    • رهگذر FI ۰۵:۴۵ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      59 1
      اظهار همدری و تاسف منو بپذیرید دوست عزیز. اونها که به دیدار حق رفتن خدا به شما بازماندگان صبر بده مرگ عزیزان اونم نه بر اثر عمر طبیعی بلکه بر اثر سانحه خیلی دردناکه و تحمل زیادی میخواد
    • بی نام IR ۰۶:۰۹ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      62 4
      اگه مسوولین ما هم استعفا میدادند که میشدیم مثل بقیه. بالاخره باید یه فرقی بینمون باشه
  • جح IR ۰۴:۲۳ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    58 3
    در بسیاری از موارد هست که مسئولین پاسخگو نیستند زیرا مسئول یعنی کسی که پذیرش مسئولیت میکندو در مقابل کاری که به او محول میشود چه انتصابی چه انتخابی باید خود را درمقابل مردم مسئول بدانند.بنابراین خیلی از مسئولین هستند که جای مسولین را اشغال کرده اند بنابراین پااسخگوئی برای اینها معنی ای ندارد. یادم هست مسئولی بمن گفنه بود اگر یکهفته یا یک ماه صبر کنی آبها از آسیاب میافتند .ومردم قضیه را فراموش میکنند.بنا براین فقط سقوط هواپیما تصادف وسیله نقلیه بی کیفیت غذای غیر استاندارد بنزین بنرن دارساختمان غیر مقاومووووو... . را فراموش نکنید همه این بی توجهی ها آسیب های جدی به جامعه ما میزند که برخاسته از مسئولینی مسئولیت نا پذیر است و اگر مسئول مسئولیت پذیری اعتراض کند به او تهمت های سیاسی میزنند.
  • من A1 ۰۴:۲۶ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    86 3
    کدوم مسئول توی ایران تا حالا به خاطر اتفاقات ناگوار عذر خواهی کرده که این دومیش باشه؟لطفا با ذکر نام وتاریخ عذرخواهی.
    • غلام US ۰۵:۱۷ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      61 9
      بنده مسئول فنی سرویس های بهداشتی پادگان بودم در تاریخ ۱۲ فوریه ۲۰۱۳ ساعت ۹ صبح از تمام پادگان به خاطر اینکه سرویس های بهداشتی رو صبح تمیز نکرده بودم عذر خواهی کردم
  • بی نام A1 ۰۴:۳۹ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    93 4
    صدها و شايد هزاران ميليارد تومان بيت المال در كارخانه مربوطه حيف و ميل شده براي اينكه اين هواپيماي به‌درد نخور را بسازند و جان مردم را بگيرند. آيا كسي هست كه به فساد در اين زمينه رسيدگي كند؟
  • بهروز بهرامی IR ۰۴:۴۶ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    26 2
    واقعاً چرا کسی واکنش نشون نداد. کسی میدونه. اگه کسی فهمید به ما هم بگه ما هم بفهمیم. آخه مگه مسئولین کشور واکنش نشون دادن که طراح و سازنده واکنش نشون بدن.
  • محمد A1 ۰۴:۴۹ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    45 2
    خواستار استعفاو یا بر کناری مسئولین این حادثه هستیم.
  • رضا IR ۰۵:۰۲ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    0 0
    نتيجه اين گونه رفتار مقامات اين خواهد بود كه قانون گريزي و بي توجهي به حقوق ديگران در جامعه نهادينه گردد و هر كس خود به فكر اعاده خقوق خود باشد
  • بی نام A1 ۰۵:۲۸ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    3 3
    ما یک خودورو یا حتی ساده تر یک بادبادک نمیتونیم تو ایران درست کنیم بدون عیب ، اونوقت رفتیم سراغ هواپیما . مگه چند تا کشور تو دنیا فناوری ساخت هواپیما دارند .
  • بی نام A1 ۰۵:۴۵ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    2 1
    روزانه صدها نفر در جاده ها میمیرند،
  • مهدی IR ۰۶:۰۸ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    3 3
    طراح و سازنده هواپیما زمانی که برای افتتاح به اصفهان آمدند با همین هواپیما سقوط کردند و رفتند اون دنیا
  • بی نام IR ۰۶:۲۴ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    13 2
    امیدوارم یک نهضتی در میان مردم شکل بگیرد مانند همین "نخریدن لبنیات کارخانه ای" و مردم واقعا یک جوری اعتراضشون رو به این شرایط غیر قابل قبول نشون بدهند. چند روز قبل همکار میانسال ما در عرض 2 هفته در اثر تومور مغزی خیلی عجیب به رحمت خدا رفت، دیروز خواهر زاده یکی از همکاران ما نیز که هنوز 40 ساله نشده بود در اثر سرطان کبد در گذشت ، واقعا چه کسی میخواهد پاسخگوی این بی مسئولیتی ها باشه. آب آلوده، شیر آلوده، هوا آلوده، میوه ها پر از سم و آلوده، امواج دو رو بر پر از پارازیت، ماشینها نا امن، هواپیماها نا امن، واقعا به کجا می رویم..... ؟ دوم اینکه امیدوارم پرونده هایی در دادگاه ها علیه کارخانجات و یا افراد خاطی شکل بگیره و واقعا و خداوکیلی افراد خطاکار محکوم و مجازات بشند...
  • بی نام IR ۰۷:۲۸ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    6 5
    ظاهرا نویسنده مطلب فراموش کرده که تا قبل از تکمیل بررسی سانحه، نهادهای ذی نفع از ابزار نظر خودداری میکنند. اگر تا الان اظهار نظری از سوی سازنده عنوان نشده به این دلیل است که هنوز گزارش بررسی سانحه به صورت سمی منتشر نشده
  • بی نام IR ۰۷:۳۶ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    7 9
    آنچه توسط معاونت علمی فن آوری منتشر شده گزارش بررسی سانحه نیست. بلکه به صورت کلی مواردی شرح داده شده که صحیح است. متاسفانه آقای آهنگری که مقاله بالا رو نوشته اند عجول هستند . چون هنوز گزارش تیم بررسی سانحه منتشر نشده.
    • بی نام A1 ۱۱:۰۱ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      7 1
      در این مطلب گفته نشده که متن معاونت علمی بررسی سانحه بوده بلکه گفته شده برای پاسخگویی و توجیه افکار عمومی در باره هواپیما و سازنده آن نوشته شده که معاونت علمی در این زمینه مسئولیتی نداشته است.
  • بی نام IR ۰۷:۳۸ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    0 0
    کسی عنایت نمی کند که ذر ایران اصولا هر کاری چند مسول دارد تصمیمات چند لایه گرفته می شود نظارت هم که همه به هم کار دارن پس واقعا معلوم نیست در این مواقع کی مسول است
  • کیوان IR ۰۸:۰۳ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    6 0
    متاسفانه در کشور ما افراد در مسولیتها براساس روابط تعین و گمارده می شوند .بنابراین همه زنجیر بار با هم وصلند و قدرت مادام العمر در ان سمت دارند و هیج موقع اساس خطر نمیکنند.
  • بی نام IR ۰۹:۴۰ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    1 0
    هیچ کسی به فکر جون مردم نیست هر کی به فکر خودشه
  • ندا IR ۱۰:۵۲ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    2 1
    چیزی که فراموش شده وجدان است و بس......
    • بی نام IR ۱۳:۰۰ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
      1 1
      قریب به اتفاق همه موافقند که جای خدا و وجدان وایمان واعتقاد کاملا خالی است
  • بی نام IR ۱۱:۰۵ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    5 2
    مسئولین باید ادب را از مسئولین خارجی بی آموزند هیچکس ابراز تاسفی واعلام عزایی ننمودند مگر سازندگان و مونتاژ کاران این نوع هوا پیما کی هستند
  • بی نام US ۲۱:۰۶ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۱
    7 0
    آقای نخجوانی مدیر قبلی گارخانه اظهار نظر کرده بود. ولی آقای منطقی مدیر قبلی ایران خودرو هنوز صحبتی نکرده.
  • بی نام A1 ۰۸:۰۸ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۴
    1 0
    متاسفانه بزرگترین مشکل پروژه ایران 140 عدم حمایت ملی از آن است. اگر یک درصد سرمایه گذاری که در بحث انرژی هسته ای صورت گرفت به پای صنعت هوایی کشور صرف می شد حداقل با یک اشتغال چند ده هزار نفری مواجه بودیم. هواپیمای ایران140 با حداقل امکانات و حمایت و با همت گروهی متخصص جوان ساخته شد و بعدها افرادی مثل دکتر منطقی سوار موج آن شدند.
  • بی نام A1 ۰۹:۲۴ - ۱۳۹۳/۰۶/۱۴
    0 0
    قبل از اينكه هواپيما سقوط كنه و فاجعه به به بار بياره مى گفته ايران ١٤٠ و كاملا وطنى ولى با سقوط هواپيما حالا ميگن آنتونوف ١٤٠ شانس آورديم نميگن هواپيماى آمريكايى بوينگ140