چین با رشد اقتصاد خود در حال پشت سر گذاشتن رکود جهانی اقتصاد است ولی همین شکوفایی اقتصادی، ریسکها و نگرانی های جدیدی در خصوص برهم خورد موازنه تجاری، سیاست پولی و نیز پیامدهای ناگوار این مسئله برای اقتصاد داخلی این کشور به وجود آورده است. آنچه در ذیل می آید خلاصه ای از ریسک های جدی است که چین با آنها مواجه خواهد شد.
"مناقشات تجاری و ارزی" اعلان این خبر در ماه ژوئن گذشته که پکن در خصوص ارزش گذاری واحد پول این کشور انعطاف بیشتری از خودنشان خواهد داد، باعث فشارهای آمریکا بر چین برسر یکی از حساسترین مسائل مطرح در روابط دوجانبه پکن و واشنگتن، تشدید شود. ولی حالا روند کُند تغییر ارزش گذاری یوان در برابر دلار آمریکا، مقامات آمریکایی را هر روز عصبانی تر می کند.
تحلیلگران همواره گفته اند پکن احتمالا با افزایش تدریجی نرخ برابر یوان موافقت خواهد کرد. با توجه به نگرانی هر دو کشور از رشد ناگهانی اقتصاد چین، احتمالا مناقشات دو طرف برسر سیاست حمایت از تولیدات داخلی و نیز سیاست ارزی چین بار دیگر شعله ورتر خواهد شد.
قرار است نمایندگان کنگره آمریکا پانزدهم سپتامبر (یازده روز دیگر) گردهم بیایند تا درباره اقدامات لازم برای مقابله با سیاست دولت چین در نرخ گذاری یوان تصمیم گیری کنند.
آنچه اختلافات پکن و واشنگتن را در این زمینه ها تشدید خواهد کرد، تنش دو طرف برسر مسائل تبت و جزیره تایوان و موضوع دریای چین جنوبی است که به نظر می رسد با نزدیک شدن به انتخابات آینده کنگره آمریکا و لفاظی های مرسوم این قبیل انتخابات، دو چندان خواهد شد. سرمایه گذاران خارجی نگران سیاست های حمایتی دولت چین هستند که به گفته آنها به سود صنایع و تولیدات داخلی این کشور است.
با این حال پکن مدعی است برخورد دولت این کشور با شرکت های داخلی و خارجی برابر است و مقرراتی را نیز به منظور رفع نگرانی های آنها تصویب کرده است. "مسائلی که مستلزم مداقه است" ==سرعت افزایش ارزش یوان چین.
کارشناسان مسائل اقتصادی پیش بینی می کنند که تا پایان سال میلادی کنونی، ارزش یوان چین در برابر دلار آمریکا دو و چهار دهم درصد افزایش خواهد یافت.
ولی آیا این موضوع می تواند منتقدان آمریکایی دولت چین را آرام کند؟ ==لفاظی های واشنگتن و پکن.
دو طرف تمایلی به هرگونه مناقشه اقتصادی جدی ندارند ولی در عین حال دوست دارند از صنایع داخلی خود حمایت کنند و محبوبیت خود را نیز از دست ندهند.
ظهور هرگونه علامت که از افزایش نفوذ کنگره آمریکا در روند سیاست گذاری این کشور حکایت داشته باشد و یا هرگونه اقدامات تجاری تلافی جویانه این کشور ممکن است بازارهای جهانی را برهم بزند. ==مباحثات در چین.
وجود نوعی نظام سیاسی خاص در چین مانع از آن می شود که میان مقامات و وزرای دولت که درباره مسئله ارزش گذاری یوان اختلاف نظر دارند، کشمکشی رخ دهد ولی دنبال کردن اظهار نظرهای مردم می تواند در این زمینه موثر باشد.
"دریای چین جنوبی" روابط واشنگتن و پکن پس از یک دوره کوتاه تنش در ابتدای سال میلادی کنونی، بهبود یافته است ولی بیم آن می رود که اختلاف نظر اخیر دو طرف بر سر دریای چین جنوبی به تشدید تنش های موجود بین دو کشور دامن بزند. چین اوایل امسال تصریح کرد که مسئله مالکیت این کشور بر دریای چین جنوبی همانند مسئله تبت و تایوان جزو منافع امنیت ملی پکن محسوب می شود.
بدینسان گمان نمی رود که در مذاکرات دوجانبه، چین نرمشی از خود نشان دهد. ظاهرا آمریکا در پاسخ به این موضعگیری چین، بر حمایتها از دیگر مدعیان مالکیت آبهای دریای چین جنوبی افزوده است.
این منطقه از نظر منابع انرژی بسیار با اهمیت است و از نظر کشتیرانی هم اهمیت زیادی دارد.
پس از آنکه آمریکا و چند کشور دیگر ماه ژوئیه گذشته برای نخستین بار به طور جدی موضوع مالکیت آبهای این منطقه را مطرح کردند، چین به شدت عصبانی شد.
چرا که چین برای مدت پانزده سال توانسته است موضوع مالکیت دریای چین جنوبی را از دستور کار اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا خارج نگهدارد.
پکن اصرار دارد که باید به ادعاهای مالکیت این دریا یک به یک رسیدگی شود.
ولی برخی معتقدند هدف از طرح این مسئله به نوعی سیاست "تفرقه بینداز و حکومت کن" می باشد.
زیرا چین قویترین مدعی است. چین از چندین دهه پیش بر سر حاکمیت این دریا با کشورهای برونئی، مالزی، تایوان، فیلیپین و ویتنام اختلاف نظر دارد.
برای واشنگتن، اتخاذ موضعی درباره مناقشه دریای چین جنوبی نوعی قمار است.
از یک طرف، چنین کاری به وزارت دفاع آمریکا پنتاگون اجازه می دهد بار دیگر در منطقه ای دور دست ولی کلیدی عرض اندام کند.
با این حال، آمریکا هدف مشخصی را از این کار دنبال نمی کند و خود را در برابر چین مصمم و صبور قرار خواهد داد. "مسائلی که مستلزم مداقه است" ==چین شرکت های نفتی خارجی را تحت فشار قرار داده است تا در این منطقه مورد اختلاف با هیچیک از طرفهای مدعی قرار داد فعالیت امضا نکنند. == هرگونه رویارویی احتمالی چین با کشتیهای آمریکایی و هواپیماهای جاسوسی و یا درگیری نیروهای چینی و ارتش دیگر کشورهای مدعی مالکیت این آبها. ==تمرینات نظامی بیشتر چین در آبهای مورد مناقشه ==موضع گیری های تهاجمی و اظهار نظرهای علنی تر چین درباره دریای چین جنوبی مبنی بر اینکه این منطقه جزو منافع کلیدی این کشور است.
"ناآرامی های شغلی و بی ثباتی اجتماعی" در چند هفته اخیر، دولت چین شاهد اعتصابهایی به ویژه از طرف کارگران منطقه صنعتی جنوبی این کشور مواجه بوده است.
کارخانجات این مناطق تولیدات متنوعی از قطعات خودرو گرفته تا دستگاه های تهویه مطبوع دارند.
اکثر این اعتصابها با افزایش قابل توجه حقوق و مزایای کارگران پایان یافته است. نارضایتی گسترده میان یکصد و پنجاه میلیون کارگر مهاجر شاغل در این مناطق، می تواند اقتدار دولت را تضعیف و یا قدرت رقابت این کشور را از بین ببرد. ولی این ناآرامی ها به سود یکی از سیاست های اقتصادی مهم چین هم هست.
چرا که چین سعی دارد با بالابردن سهم درآمد ملی کارگران چینی از کارخانجات تولیدی خارجی، فاصله طبقه فقیر و ثروتمند را کاهش دهد. حزب کمونیست چین تاکنون توانسته است امور را کنترل کند.
زیرا نارضایتی های مذکور مختصر و منطقه ای بوده است.
از طرفی، مسئولان توانسته اند با کشاندن اتحادیه های صنفی نه چندان قوی به میز مذاکرات، این مسائل را حل و فصل کنند. بااین حال با توجه به این که حزب کمونیست چین به موضوع ثبات اجتماعی به عنوان مسئله ای حساس و جدی نگاه می کند، حتی چالش های محدودی از این دست نیز ممکن است، واکنش های سیاسی گسترده ای به همراه داشته باشد. اگر پکن احساس کند که اعتصابها درحال خارج شدن از کنترل دولت است، احتمال هرگونه سرکوب فوری دور از انتظار نیست. تنش ها بر سر ضبط اراضی و اخراج اجباری مردم یکی دیگر از موضوعات حساس است.
به طوری که طی چند ماه گذشته تعدادی از مالکان مایوس خودکشی کرده اند.
انی موضوع هم با عصبانیت عمومی همراه بوده است.
به همین علت، دولت مقررات جدیدی را در خصوص مالکیت منازل مسکونی و زمین داران اتخاذ کرده است.
البته هنوز معلوم نیست که آیا این قوانین اجرا خواهند شد یا خیر. تنش های قومی در تبت و سین کیانگ (شین جیانگ) ضمن سردرگم کردن دولت مرکزی، باعث نگرانی های بین المللی نیز شده است.
با این حال هنوز به طور جدی ثبات ملی چین را تهدید نکرده است. "مسائلی که مستلزم مداقه است" ==بروز هرگونه تحرکات منطقه ای، و یا اعتراضات در سطح ملی در چین.
تاکنون اعتراضات در سطح کارخانه ها محدود بوده و یا متوجه مقامات محلی بوده است.
کنترلهای دولتی شدید مانع از آن شده است تحرکات ملی سازمان یافته ای شکل گیرد.
ولی اینترنت در گسترش ناآرامی های شغلی نقش به سزایی داشته است.
زیرا کارگران در جریان فعالیت و موفقیت دیگر گروههای کارگری قرار می گیرند. ==هر نشانه ای از نگرانی عمومی از تورم و یا قیمت مسکن که ممکن است به گسترش نارضایتی عمومی بینجامد. "نگرانی از رکود" بدنبال نگرانی ها از رکود بخش مسکن و افزایش بدهی های دولت های محلی در نیمه نخست امسال، حال برخی از سرمایه گذاران از آن بیم دارند که تلاشهای دولت برای جلوگیری از هرگونه شوک در بازار ممکن است بر اقتصاد این کشور تاثیر نامطلوبی بگذارد. ماه گذشته و پس از آنکه دولت چین اعطای اعتبارات را به این بخش متوقف کرد تا بتواند تلاش های خود را در بخش مسکن و املاک دوچندان کند، بخش صنایع تولیدی چین از جوش و خروش معمول افتاد. شاخص رسمی مدیریت خرید در چین در ماه ژوئیه به پایین ترین حد در هفده ماه گذشته سقوط کرد و از پنجاه و دو ممیز یک دهم در ماه ژوئن به پنجاه و یک ممیز دو دهم واحد رسید.
زیربنای رشد اقتصادی چین را ، افزایش درآمدها و هزینه های گسترده در امور زیربنایی تشکیل میدهد.
لذا هرچند کنترلهای شدید دولتی تا پیش از این نوعی مشکل به شمار می رفت، بیشتر کارشناسان اقتصادی پیش بینی می کنند با ورود سیاستگزاران باتجربه تر ، اقتصاد چین امسال به رشدی حدود نه درصد دست خواهد یافت. سیاست های دولت در بخش مسکن و املاک تاکنون موفقیت اندکی داشته است ولی پکن تلویحا اعلام کرده مصمم است به این سیاست ها ادامه دهد تا زمانی که قیمت ها به سطح معقولانه تری کاهش یابد. این مسئله هم نگران کننده است زیرا رشد اقتصادی مهمترین ابزار حزب کمونیست چین برای اطمینان از ثبات سیاسی و بقای این حزب است. "مسائلی که مستلزم مداقه است" ==هرگونه اظهار نظر یا اشاره مقامات چین و یا رسانه های دولتی این کشور مبنی بر اینکه پکن ممکن است از سیاست های کنترلی خود در بخش مسکن و املاک دست بردارد.
چنین کاری بار دیگر به بروز نگرانی های گذشته منجرخواهد شد.
==انتشار هرگونه اطلاعات و آمار رسمی چین از مسکن گرفته تا تولید کارخانجات و قیمت اجناس مختلف.
هرچند که گاهی اوقات این اطلاعات درست نیست ولی بهترین علامت از روند اقتصاد چین ارائه خواهند داد. "تنش برسر کره شمالی" مناسبات پکن و پیونگ یانگ، ماه مارس گذشته و بدنبال غرق شدن ناو کره جنوبی و کشته شدن چهل و شش خدمه آن، در بوته آزمون جدیدی قرار گرفت. سئول، توکیو و واشنگتن، پیونگ یانگ را مسئول این حادثه معرفی کردند.
ولی چین به عنوان تنها متحد مهم کره شمالی، از محکوم کردن این اقدام خودداری کرد و همچنان بر بررسی تحقیقات سئول درباره این حادثه اصرار دارد. شورای امنیت سازمان ملل متحد ماه گذشته حمله به این ناو را محکوم کرد ولی مستقیما کره شمالی را متهم نکرد.
چین از اینکه بخواهد روزی کره شمالی را تنها بگذارد، نگران است؛ چرا که این کار ممکن است به تضعیف نفوذ پکن بینجامد.
درنتیجه، چین نمی خواهد شاهد سرنگونی کیم جونگ ایل رهبر کره شمالی باشدد زیرا در این صورت صدها هزار نفر از مردم کره شمالی به چین خواهند گریخت. روابط چین با همسایگان نزدیکش به مخاطره افتاده است.
آمریکا بر لزوم پاسخ قاطع و محکم به موضوع غرق ناو کره جنوبی تاکید دارد ولی هیچ علامتی از امکان تغییر موضع پکن در قبال پیونگ یانگ مشاهده نشده است.
رهبر کره شمالی به تازگی از چین دیدن کرد.
در این سفر جوانترین پسر کیم جونگ ایل هم او را همراه می کرد. با این حال اختلافات چین و آمریکا برسر چگونگی مهار کردن بلند پروازی های هسته ای ایران کمتر شده است؛ به طوری که چین از دور جدید تحریم های سازمان ملل متحد علیه ایران حمایت می کند. "مسائلی که مستلزم مداقه است" ==ظاهرا پکن و پیونگ یانگ مایلند مذاکرات شش جانبه از سر گرفته شود.
ولی سئول و واشنگتن اعلام کرده اند پیش از هر چیز، پیونگ یانگ باید مسئولیت حمله به ناو کره جنوبی را بپذیرد. ==هر علامت از تجاوزگری های کره شمالی.
کره شمالی تهدید کرده است در پاسخ به هرگونه تمرینات نظامی آمریکا و کره جنوبی ، "جنگ مقدس" را آغاز خواهد کرد.






نظر شما