به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، تصور کنید یک روز شلوغ در خانوادهای مدرن، پدر و مادر هر دو از صبح تا غروب سر کار هستند، دختر بزرگ برای کلاس موسیقی و زبان عجله دارد، پسر کوچکتر باید سر تمرین کاراته حاضر شود، و همه با شکم گرسنه و ذهنی پر از کارهای عقبافتاده به خانه برمیگردند. در چنین شرایطی، نشستن کنار هم برای یک شام ساده و گفتوگوی واقعی تبدیل به یک چالش روزمره شده است. آن لحظههای کوچک خنده، داستان و صحبتهای صمیمانه که زمانی قلب زندگی خانوادگی بودند، کمرنگ و دور از دسترس به نظر میرسند.
حتی وقتی خانوادهای وقت پیدا میکند دور هم بنشیند، خیلی وقتها تمرکز روی غذاست، نه روی گفتگو. همه عجله دارند که زودتر سیر شوند و سراغ گوشی و کارهای بعدی بروند، و این یعنی گفتوگوی واقعی و صمیمانه جایی ندارد.
شام خانوادگی زمانی نهتنها یک وعده غذایی، بلکه سنتی فرهنگی و اجتماعی برای ارتباط اعضای خانواده بود. امروزه، با تغییر سبک زندگی، فناوریهای دیجیتال و مشغلههای روزمره، این سنت ارزشمند بهطور فزایندهای دچار تحلیل و کاهش شده است، در حالی که اشتراک وعدههای غذایی خانواده دارای مزایای علمی برای سلامت، تحصیل و رفتار کودکان و نوجوانان است.
چرا شام خانوادگی در حال فراموشی است؟
زندگی پرمشغله، بچهها از مدرسه به کلاس موسیقی، ورزش، کاراته و هنر میروند، والدین دیر به خانه میرسند، همه عجله دارند و سریع غذایی میخورند تا سراغ سایر کارهایشان بروند. این الگو باعث میشود زمان کنار هم بودن کم و کمتر شود. حتی برنامههای آخر هفته که به نظر میرسد فرصت بیشتری برای در کنار هم بودن باشد، اغلب با رفت و آمد و کارهای ضروری پر میشوند.
فناوری همیشه همراه است، تلویزیون روشن است، تلفن روی میز است، پیامها میآید و میرود، در چنین شرایطی، حتی اگر کنار هم نشسته باشید، حضور واقعی و گفتوگو کمرنگ میشود. بچهها بیشتر به گوشی خود نگاه میکنند و والدین نیز غالباً گرفتار ایمیل یا شبکههای اجتماعی هستند.
تجربه نشان داده وقتی دستگاهها کنار گذاشته میشوند، حتی یک شام کوتاه میتواند به گفتوگوهای عمیق و خندههای واقعی تبدیل شود. تنها کافی است قانون سادهای وضع شود. قانون: تلفنها را کنار بگذاریم و ۳۰ دقیقه فقط با هم باشیم.
نبود مهارت گفتگو، حتی وقتی همه کنار هم هستند، ممکن است فقط جملههایی مثل «مدرسه چطور بود؟» یا «هوا امروز خوبه» رد و بدل شود. بدون یادگیری گفتوگوهای ساده و دلنشین، شام خانوادگی فقط تبدیل به خوردن غذا میشود، نه تجربهای مشترک.
میتوان چند روش ساده برای شروع مکالمه به کار برد: پرسیدن یک سوال روزانه «امروز چه چیزی باعث شد بخندی؟»، تعریف یک خاطره کوتاه از کودکان یا بزرگسالان، یا حتی بازیهای کوتاه که همه را درگیر میکند.
ترس از بحث و اختلاف،شاید بعضی خانوادهها از نشستن با هم میترسند، چون فکر میکنند ممکن است بحثی پیش بیاید. سیاست، مدرسه یا کارها میتواند باعث استرس شود و خانواده ترجیح میدهد شام را کنار هم نخورند. اما تجربه نشان میدهد که گفتگوهای کوتاه، بدون فشار و با حس طنز و صمیمیت، میتواند این ترس را کاهش داده و حتی روابط را مستحکمتر کند.
خانوادههای مدرن و چالشهایشان
خانوادههای دو درآمدی: وقتی هر دو والد بیرون از خانه کار میکنند، انگیزه و انرژی برای تهیه شام خانگی کم میشود. در این شرایط، وعدههای غذایی سریع و ساده میتواند کمککننده باشد. پختن یک غذا در نیم ساعت، کمک گرفتن از بچهها در چیدن میز و تقسیم وظایف. مهم این است که خانواده وقت واقعی کنار هم بودن را از دست ندهد، حتی اگر غذا ساده باشد.
خانوادههای تک والد:فرزندپروری به تنهایی سخت است و برنامهریزی شام برای یک والد تنها کار آسانی نیست. راهکار میتواند این باشد که والدین تکوالد با یکدیگر یک شب شام هفتگی مشترک برنامهریزی کنند و بچه را نیز در آماده کردن و چیدن میز مشارکت دهند.
فعالیتهای بعد از مدرسه و فوق برنامه:فعالیتهای فراوان بعد از مدرسه باعث میشود خانوادهها عجله کنند یا گرسنه به خانه برسند و ترجیح دهند فستفود یا غذای آماده مصرف کنند. راهکار ساده: اجازه دهید بچهها یک فعالیت مهم را انتخاب کنند و باقی برنامهها را در طول فصل مدیریت کنید، تا حداقل یک یا دو شب در هفته زمان کافی برای شام خانوادگی باقی بماند.
راههای بازگرداندن شادی و گفتوگو به میز شام
زمان کوتاه اما بدون حواسپرتی، لازم نیست هر شب باشد، حتی یک یا دو شب در هفته کنار هم بودن اعضای خانواده، ارزشمند است.
خاموش کردن دستگاهها، تلفن و تلویزیون را کنار بگذارید و فقط با هم باشید.
مشارکت همه اعضا، بچهها میتوانند در چیدن میز و آماده کردن غذا کمک کنند.
انعطاف در وعده غذایی، اگر شام ممکن نیست، میتوانید صبحانه یا ناهار آخر هفته را جایگزین کنید.
اضافه کردن سرگرمی کوچک، یک داستان کوتاه، شوخی، یا یک بازی کوچک میتواند تجربه را لذتبخشتر کند.
حتی چند دقیقه گفتوگوی صمیمانه میتواند خاطرهای بسازد که تا سالها با شما بماند و باعث شود اعضای خانواده احساس کنند شنیده میشوند و ارزشمند هستند. این را به یاد داشته باشید، شام خانوادگی فقط خوردن غذا نیست، فرصتی است برای خنده، اشتراک تجربهها و ایجاد خاطراتی که هیچ فستفود یا برنامه تلویزیونی نمیتواند جای آن را بگیرد. حتی اگر یک شب در هفته هم خانواده کنار هم باشند و گفتوگویی معنادار داشته باشند، این سنت مهم میتواند دوباره زنده شود.
منبع:ایرنا
نظر شما