به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از سرویس دین و اندیشه ایبنا یاسمن غنی نوشت: درحوزه شناخت یهودیت در دهههای اخیر کتابهای متعددی تالیف و ترجمه شده است. هر کتاب ویژگی خاصی در نگاه به یهودیت دارد و معمولا بر یک بعد از آن بیشتر تمرکز کرده، مانند تاریخ، شریعت، عرفان، ادبیات، فلسفه، میراث فرهنگی و غیره. برخی کتب نیز سعی در خلاصهسازی تمام مباحث و ارائه نگاهی مختصر و مفید به کل یهودیت دارند.
کتاب «یهودیت» اثر دن کهن شرباک، از انتشارات راتلج (۲۰۰۳ و ۲۰۱۷) را میتوان جامعترین کتابی دانست که تاکنون در حوزه یهودیت نوشته شده و به تازگی این اثر در دو مجلد به فارسی ترجمه شده است. این کتاب با دربر داشتن ۹۳ فصل در ۱۰۰۰ صفحه، تمام ابعاد دین یهود اعم از تاریخ، الاهیات، شریعت، عرفان، فلسفه، اخلاق، فرهنگ و تحولات عصر مدرن را مورد بررسی و شرح مفصل قرار داده است.
ویژگی مهم این کتاب، ساختار آموزشی آن است که مطالب اصلی را کاملا دستهبندی شده و هدفمند بیان میکند؛ در هر فصل مطالب حاشیهای ذکر و با پیوست کردن جدول، نمودار، گاهشمار، تصویر و نقشه تا حد امکان فهم موضوعات تسهیل شده است. در پایان کتاب، طرح سوالات و ذکر منابع جهت مطالعهی عمیق تر، این اثر را برای تدریس مناسب ساخته است.
کتاب یهودیت همچنین دربردارنده فصولی است که در سایر منابع حوزه یهود کمتر به این موضوعات پرداخته شده؛ مانند: زن در یهودیت مدرن، سامیستیزی، آینده یهودیت، کیشگردانی و...
در هر فصل گزیدههایی از منابع اصلی به روایاتِ نقل شده روح بخشیده و نمونههایی روشن و گویا از تمدن غنی یهودی شامل کتاب مقدس عبری، متون حاخامی، ادبیات عرفانی، فلسفه و الاهیات یهودی را در اختیار خوانندگان قرار داده است. هدف از نگارش این کتاب، به گفته نویسنده در دسترس قرار دادن تصویری جامع از دین یهود (همانگونه که در طول تاریخ چهارهزارسالة یهود نمایان بوده) برای دانشجویان است، صرفنظر از اینکه جهتگیری و پیشینة اعتقادی آنان چه باشد و این هدف خواننده را مجاب میکند تا بدون سوگیری به مطالعه کتاب بپردازد.
مترجم کتاب، خانم دکتر طاهره حاج ابراهیمی، دانشیار رشته ادیان و عرفان و مدیر مسئول پژوهشنامه ادیان، نزدیک به ۳ دهه است که علاوه بر تحقیق به تدریس سرفصلهای تاریخ، فلسفه و عرفان در حوزه یهود میپردازد. این ترجمه با کمک ویراستار علمی آن، استاد آرش آبایی، دینپژوه کلیمی که مسلط به زبان عبری و مفاهیم دینی یهود است و دکتر بهروز حدادی مدرس این حوزه غنی و تکمیل گردیده است.
همچنین خاخام دکتر یونس حمامی لالهزار، رهبر دینی کلیمیان ایران، نیز مقدمهای بر این کتاب نگاشته و در بخشی از یادداشت خود چنین آورده است:
« مسلما این کتاب میتواند به عنوان یک مرجعِ معتبرِ ترجمه شده به فارسی، کمک بسیاری به محققان و دانش پژوهانِ ادیان و افرادی که دغدغة تحقیقاتِ تطبیقی دارند، فراهم آورد».
نویسنده کتاب، پروفسور حاخام دَن کُهِن شِرباک، زاده ی ۱۹۴۵م در دنور در ایالت کلرادو، با اصالت مجارستانی، تحصیلکرده در آتن یونان و دارای مدرک دکتری فلسفه و الهیات تطبیقی از کمبریج، حاخام اصلاح طلب، استاد برجسته دانشگاههایی چون کنت و ولز و مولف بیش از ۹۰ عنوان مقاله و کتاب در حوزه یهود است.
تدریس و تعمق او در این حوزه موجب شده که فارغ از تعصب دینی، نگاهی جامع و تخصصی به یهودیت داشته باشد و مباحث را بدون سوگیری بیان نماید. شرباک آن زمان که مجموعهای از خطوط قرمز درون یهودیت معاصر را زیر سؤال برد به چهرهای بحث برانگیز بدل شد: دفاع از مشروعیت یهودیت مسیحایی، طرح برابری یهودیت اومانیستی با سایر شاخههای یهودی، و سخن گفتن از «مزایای ادعایی یهودستیزی» به عنوان محرکی برای تداوم هویت یهودی، شرباک را در موقعیتی قرار داد که آثارش نه به عنوان تولید دانش بیطرف، بلکه به مثابه کنشی در دل نبرد میان گفتمانهای هویت، دین، قدرت و سیاست خوانده شد.
امروزه آثار شرباک تنها بهعنوان نوشتههایی درباره یهودیت خوانده نمیشوند؛ بلکه اسنادی از تحول تاریخی «یهودیت در جهان مدرن» است. گذار از نهاد حاخامی سنتی به الهیات دانشگاهی، از روایت یگانگی قومیت به تکثر هویت های فردی، و از سرسپردگی محض به گفتوگویی چندصدایی میان دین، علم و سیاست از ویژگیهایی است که در آثار او هویداست. کتابشناسی آثار او موضوعات مختلفی در حوزه یهود را در بر میگیرد:
فرهنگ، آیین، الاهیات و تاریخ یهود (۳۷ عنوان)، عرفان و فلسفه (۴ عنوان)، هولوکاست (۴ عنوان)، یهودستیزی (۶ عنوان)، مناقشات فلسطین و اسرائیل (۶ عنوان)، روابط بینادیان (۱۸ عنوان) و چندین موضوع دیگر همچون فرهنگ واژگان زبان عبری و غیره.
گزیدهای از کتابهای او عبارتند از:
-روی زمین همانطور که در بهشت است: یهودیان، مسیحیان و الهیات رهاییبخش (۱۹۸۷)
-میراث یهودی (۱۹۸۹).
-الهیات هولوکاست؛ خدا و هولوکاست (۱۹۸۹)
-دیدگاههای خاخامها در مورد عهد جدید (۱۹۹۰)
-اسلام در جهانی از ادیان متنوع (۱۹۹۱)
-مسائل الهیات معاصر یهودی؛ مسائل یهودیت معاصر (۱۹۹۱)
-ادیان جهانی و آزادی بشر (۱۹۹۲)
-یهودیت و سایر ادیان (۱۹۹۴)
-یهودیت: تاریخ کوتاه؛ اطلس تاریخ یهود (۱۹۹۴)
-یهودیت مدرن: از تنوع یهودی تا فلسفه جدید یهودیت (۱۹۹۶)
-مقدمهای بر فلسفه یهودی قرون وسطی (۱۹۹۶)
-پنجاه متفکر کلیدی یهودی (۱۹۹۷)
-پارادوکس یهودستیزی (۲۰۰۶)
همچنین دو کتاب دیگر از این نویسنده در سالهای گذشته به فارسی منتشر شده است:
۱-دین یهود (مجموعه ادیان جهان)، دان کوهن شربوک، ترجمه حسن افشار، نشر مرکز، ۱۳۹۴(۱۴۲صفحه)
۲- یهودیت مدرن، دن کوهن شرباک، ترجمه علی شهبازی، انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب، ۱۴۰۳
گزیدهای از عناوین فصول کتاب «یهودیت: تاریخ، باورها و آیینها» که در ترجمه فارسی به منظور سهولت در مطالعه و تقسیمبندی موضوعی به دو جلد تقسیم شده به این شرح است:
بخش(جلد) نخست: تاریخ
این بخش در ۵۷ فصل با تمدن بینالنهرینِ باستان آغاز شده و با شرح یکتاپرستی و قانون شرع پیش از تورات ادامه مییابد. تاریخ مشایخ (ابراهیم، اسحاق و یعقوب)، شکلگیری بنیاسرائیل و خروج آنها از مصر موضوع فصول بعدی است و در ادامه به ورود بنیاسرائیل به سرزمین مقدس، ظهور سلطنت، تجزیة پادشاهی پس از سلیمان تا سرنگونی سلطنت شمالی، سقوط دولت جنوبی یهودا تا اسارت بابلی و بازگشت و بازسازی معبد بیتالمقدس پرداخته میشود. سلطه هِلِنیسم بر یهودیان، جنگ یهودیان و رومیان و ویرانی مجدد معبد اورشلیم در سال ۷۰ م، پایان بخش تاریخ یهودیان در سرزمین مقدس است. موضوع سایر فصول جلد اول عبارت است از: تفسیر حاخامها از متون مقدس و الاهیات حاخامی، یهودیان در حکومت و کشورهای اسلامی، یهودیان و تفکر یهودی در اروپای مسیحی در قرون وسطی، فلسفه هودی، عرفان یهودی و ظهور قبالا، یهودیان در امپراتوری عثمانی، ظهور تفکر یهودی در عصر روشنگری، هولوکاست، درگیری فلسطینیها واسرائیلیها، زنان در یهودیت مدرن، یهودیان در فرهنگ، پزشکی و علوم. آیندة یهودیت عنوان آخرین فصل بخش تاریخ است:
«یهودیت در دنیای مدرن بسیار متحول شده است. دیگر، دین یهود ساختاری واحد با تفسیرهای متفاوت از یک سنت نیست؛ بلکه امروزه جامعة یهودی به گروههای کوچکتری تقسیم شده است که از حسیدیهای فوق ارتدوکس تا یهودیت اصلاحطلب مترقی را در بر میگیرد. افزون بر این، وقایع قرن اخیر- شامل هولوکاست، ظهور کشور صهیونیستی، آزار و شکنجه یهودیان در اتحاد جماهیر شوروی، و نزاع مداوم در خاورمیانه- پیچیدگیهای آینده یهودیت و قوم یهود را شدت بخشیده است. امروزه قوم یهود با قدمت حدود چهارهزار سال با دشواریهای تازهای روبروست».
بخش(جلد) دوم: باورها و آیین ها
این بخش از فصل ۸۵ با عناوین یگانگی، فراباشندگی و درونماندگاری، جاودانگی و خیریت خداوند آغاز شده و در ادامه به احکام تورات، احکام مربوط به غذا، نماز و عبادتگاه، سرزمین موعود، مسیحا (ماشیَح)، مرگ و سوگواری و زندگی پس از مرگ، آموزش دینی، گاهشمار یهودی، اعیاد و روزهها، ازدواج و طلاق میپردازد. اخلاق یهودی و کیش گردانی عناوین فصول ۹۲ و ۹۳ این کتاب است.
درج یک واژه نامه شامل توضیح معانی کلمات تخصصی به غنای کتاب افزوده است. در نهایت به نظر میرسد که این کتاب جامع، همزمان میتواند به عنوان یک دانشنامه فشرده، مرجعی برای سرفصلهای مهم یهودیت در دسترس دانشجویان و محققان این حوزه باشد.
کتاب یهودیت: تاریخ، باورها و آیینها نوشته دن کهن شرباک با ترجمه طاهره حاج ابراهیمی و با ویراستار علمی آرش آبایی و بهروز حدادی توسط انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب در پاییز ۱۴۰۴ در دو جلد منتشر شده است.
۲۱۶۲۱۶
نظر شما