به گزارش خبرآنلاین،در نگاه نخست برق مصرفی شارژر یک گوشی یا یک مودم کوچک عددی ناچیز به نظر میرسد اما واقعیت این است که همین مقادیر اندک وقتی در مقیاس میلیونها دستگاه محاسبه شوند به رقم قابل توجهی تبدیل میشوند که هم برای شبکه برق ملی هزینهزا است و هم برای محیط زیست تبعاتی دارد در زندگی امروز که ارتباط دائمی با اینترنت و ابزارهای هوشمند به بخش جداییناپذیر آن تبدیل شده است بسیاری از وسایل خانگی بدون وقفه روشن یا در حالت آماده به کار هستند این آماده به کاری ظاهرا بیاهمیت سالانه صدها میلیون کیلووات ساعت برق مصرف میکند.
مهر در خبری نوشت:کشارژرهای تلفن همراه توان مصرفی بین پنج تا بیست وات دارند و معمولا روزانه چند ساعت مشغول شارژ هستند اما اغلب مردم پس از اتمام شارژ نیز آن را در پریز باقی میگذارند در حالی که همان شارژر متصل اما بدون استفاده حدود چند دهم وات برق مصرف میکند در کنار آن مودمهای خانگی یا اداری دائما روشناند چند ساعت قطعی اینترنت در روز را کمتر کسی تحمل میکند لذا این وسایل با توان حدود ده وات به طور بیست و چهار ساعته انرژی میگیرند تلویزیونها همچنین دستگاههای پخش و کنسولهای بازی نیز حتی در حالت خاموش برای دریافت فرمان ریموت یا انجام بهروزرسانی سیستمی برق مصرف میکنند این وضعیت در اصطلاح برق دزد یا مصرف پنهان نامیده میشود.
اگر مصرف مودم را ملاک قرار دهیم توان ده وات در شبانه روز ۲۴۰ وات ساعت مصرف دارد در یک سال این رقم به حدود ۸۷ کیلووات ساعت میرسد شاید برای یک خانواده عدد بزرگی نباشد اما اگر حدود پنج میلیون مودم همزمان در کشور فعال باشند حاصل آن سالانه بیش از ۴۳۰ میلیون کیلووات ساعت انرژی خواهد بود عددی که معادل مصرف برق یک شهر چند صد هزار نفری است و همین وسایل به ظاهر کوچک بار قابل توجهی بر نیروگاهها و شبکه برق تحمیل میکنند حال فرض کنید صدها هزار شارژر همیشه متصل دستگاههای هوشمند صوتی تصویری و تجهیزات اداری را نیز به این مجموعه اضافه کنیم آن زمان ابعاد مصرف واقعی آشکار میشود.
مصرف پنهان فقط مربوط به مودم یا شارژر نیست بسیاری از تلویزیونها و دستگاهها به دلیل قابلیت کنترل از راه دور حتی وقتی خاموشاند بین نیم تا سه وات برق مصرف میکنند اگر یک خانواده چند دستگاه از این نوع داشته باشد در پایان سال دهها کیلووات ساعت برق فقط برای حالت آماده به کار مصرف کرده است در خانهای معمولی با یک مودم سه دستگاه در حالت استندبای و دو شارژر همیشه متصل مجموعاً حدود صد و سی کیلووات ساعت برق در سال صرف همین وسایل کوچک میشود این مقدار گرچه در قبض برق خانگی زیاد به چشم نمیآید اما در سطح ملی دهها میلیون کیلووات ساعت را تشکیل میدهد که بخش قابل توجهی از پیک مصرف برق کشور را هم افزایش میدهد.
افزایش مصرف پنهان علاوه بر هزینه اقتصادی پیامدهای زیست محیطی نیز دارد چون در کشور بخش عمده برق از سوختهای فسیلی تأمین میشود هر کیلووات ساعت برق تولیدی میتواند میانگین حدود پانصد گرم دی اکسیدکربن وارد جو کند بنابراین همان چهارصد و سی میلیون کیلووات ساعت مصرف مودمهای کشور سالانه حدود دویست و نوزده هزار تن گاز گلخانهای تولید میکند که سهم بسیار زیادی در گرمایش زمین دارد این بدان معنی است که رفتارهای کوچک شهروندان در زمینه استفاده از ابزارهای الکتریکی تأثیر مستقیم بر شاخصهای زیستمحیطی دارد.
راهکارهای کاهش مصرف پنهان پیچیده نیست تنها کمی توجه و تغییر رفتار لازم است استفاده از چندراهیهای کلیددار کمک میکند مجموعهای از دستگاهها را در مواقع غیرضروری با یک کلید از مدار خارج کنیم جدا کردن شارژر از پریز پس از اتمام شارژ یکی از سادهترین اقدامات برای کاهش هدررفت انرژی است خاموش کردن مودم در زمانهایی چون شب یا هنگامی که خانه خالی است اگر امکانپذیر باشد نهتنها برق بلکه طول عمر دستگاه را نیز افزایش میدهد خرید وسایل دارای برچسب انرژی مناسب هم به طور مستقیم باعث کاهش توان مصرفی آنها میشود در کنار این توصیهها استفاده از پریزهای هوشمند یا تایمرهای تنظیم زمان روشن و خاموش شدن دستگاه میتواند بدون زحمت اضافی صرفهجویی موثری به همراه آورد.
کارشناسان حوزه انرژی میگویند در سالهای اخیر بخش خانگی سهم قابل توجهی از مصرف برق کشور را به خود اختصاص داده است و رشد وسایل الکترونیکی هوشمند این سهم را هر سال بالا میبرد در گذشته وسایل خانگی محدود به یخچال ماشین لباسشویی و تلویزیون بود اما امروز هر خانه دهها وسیله با منبع تغذیه دائم دارد از دوربینهای نظارتی گرفته تا اسپیکرهای بلوتوثی و گیرندههای دیجیتال در نتیجه مصرف پایه برق خانهها رشد کرده حتی اگر مصرف کنندگان متوجه آن نباشند.
به گفته یکی از متخصصان مدیریت انرژی اگر هر خانوار تنها بتواند پنج درصد از مصرف برق خود را با خاموش کردن وسایل آماده منظور کاهش دهد در مقیاس ملی حداقل چند صد مگاوات صرفهجویی ایجاد میشود که معادل ظرفیتتولید یک نیروگاه متوسط است او تأکید دارد فرهنگ صرفهجویی دیگر فقط به فصل تابستان و جلوگیری از خاموشی مربوط نمیشود بلکه به کاهش هزینه سوخت و حفظ محیط زیست نیز پیوند خورده است.
در بخشی از سیاستهای جدید صنعت برق نیز به شناسایی و کنترل مصرفهای غیرضروری توجه شده است طرحهایی همچون مدیریت هوشمند مصرف خانگی و نصب کنتورهای جدید این امکان را فراهم میکند که میزان و الگوی دقیق مصرف هر وسیله شناسایی و بررسی شود تا شهروندان بتوانند تصمیم هوشمندانهتری برای کاهش هزینه کنند بسیاری از کشورهای پیشرفته نیز کمپینهایی تحت عنوان خاموشی هوشمند راهاندازی کردهاند که هدف آن تغییر عادتهای روزمره مردم در استفاده از برق است مثلاً در برخی کشورها شهروندان تشویق شدهاند مودم خود را شبها خاموش کنند یا برای شارژ گوشی تایمر بگذارند.
با توجه به روند رشد وسایل هوشمند در ایران پیشبینی میشود تا چند سال آینده تعداد دستگاههای متصل به برق چند برابر شود از آنجا که هر وسیله جدید هرچند کوچک مصرفی به شبکه اضافه میکند لازم است سیاستهای آموزشی و اطلاعرسانی عمومی در این زمینه تقویت شود زیرا کاهش مصرف پنهان علاوه بر صرفهجویی در هزینه خانوار میتواند به پایداری شبکه برق و کاهش آلودگی هوا کمک کند.
در نهایت مصرف انرژی وسایل کوچک را نباید بیاهمیت دانست هرچند توان آنها پایین است اما اثر تجمعی در مقیاس ملی و جهانی بسیار چشمگیر است این وسایل بخش آرام و خاموش شبکه مصرف برق را تشکیل میدهند بخشی که با چند اقدام ساده قابل کنترل است از خاموش کردن مودم گرفته تا جدا کردن شارژر اضافی هر عمل کوچک در این چرخه نتیجهای بزرگ دارد این روزها صرفهجویی واقعی نه در خاموشی وسایل بزرگ بلکه در توجه به همین مصرفهای پنهان آغاز میشود عددهای کوچک اما با اثری بزرگ و ماندگار بر اقتصاد و محیط زیست کشور.
۲۱۷
نظر شما