گروه اندیشه: دکتر توحید محرمی- عضو هیأت علمی پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات با نگارش مطلبی که در سایت این پژوهشگاه منتشر شده، تحت عنوان «کیفیت زندگی ایرانیان؛ هدف پنهان جنگ ترامپ»، تاکید می کند که جنگ فقط درگیری نظامی نیست، بلکه یک شوک عمیق چند لایه است که مهمترین اثر آن در بخش اقتصادی، فلاکت اجتماعی، و زندگی روزمره مردم تبلور می یابد. این متن به تحلیل حملات نظامی و تهدیدات ترامپ و نتانیاهو علیه زیرساختهای حیاتی ایران میپردازد که با هدف نابودی «کیفیت زندگی» و ضربه به انسجام ملی صورت میگیرد. محرمی جنگ را فراتر از نبرد نظامی، تلاشی برای زوال رفاه، سلامت و مشروعیت دولت میداند و بر ضرورت مدیریت عادلانه، شفافیت رسانهای و حفظ خدمات عمومی برای ارتقای تابآوری اجتماعی تأکید میکند. این مطلب را در ادامه می خوانید:
****
ایرانیان از چند هفته گذشته در معرض حملات دشمن ملعون و متجاوز، ترامپ و نتانیاهوی خبیث بودهاند؛ در این حملات، دانشآموزان مدارس، بیماران بیمارستانها، دانشگاهها، جادهها و بنادر و ... مورد هدف قرار گرفتند. حتی تهدیدات ترامپ و متحدانش به زیرساختها، نیروگاههای برق و دیگر خدمات عمومی هم کشیده شد و برخی از آنها مورد هدف قرار گرفت.
ترامپ تهدید کرد با نابودکردن زیرساختهای خدمات عمومی، ایران را به زندگی عصرحجر بازگرداند. درواقع ترامپ میگفت با هدف قراردادن این تاسیسات قصد دارد شاخصهای کیفی زندگی ایرانیان را به زوال ببرد و آنچه را که کیفیت زندگی بشر امروزی را تضمین میکند، نابود کند. در این مجال سعی داریم به اختصار به کیفیت زندگی ایرانیان بهعنوان هدف جنگی ترامپ بپردازیم.
تهدیدات ترامپ ملعون با حمله به تاسیسات، امکانات و منابع تامینکننده کیفیت زندگی، انسجام ملی ایرانیان را هدف گرفته و میخواهد مشروعیت کارآمدی دولت را به زیرسوال ببرد و مردم را از انتخابشان پشیمان کند
آنچه که مسلم است جنگ، فقط یک درگیری نظامی نیست؛ بلکه یک شوک عمیق و چندلایه به تمام ابعاد زندگی فردی و اجتماعی است. جنگ، درگیری سازمانیافته و خشونتآمیز میان دو یا چند گروه، معمولاً دولت، یا گروه مسلح است که با هدف دستیابی به منافع، قدرت، منابع، یا دفاع از خود انجام میشود. بهطورکلی در علوم سیاسی، جنگ فرایندی است که در آن دو یا چند بازیگر سیاسی برای تحقق اهداف متضاد خود از ابزار خشونت مسلحانه استفاده میکنند. بهنظر کلاوزویتز، نظریهپرداز نظامی آلمانی، جنگ فقط «نبرد نظامی» نیست؛ بلکه تداوم سیاست با ابزار خشونت است. درواقع جنگ گسترش سیاست از راههای دیگر است. هرچه استفاده از خشونت توسط یک طرف کمتر کنترل شود، جنگ طولانیتر میشود. آسیبها وصدمات ناشی از جنگ برسلامت جسمی با افزایش مرگومیر و جراحتها، تخریب بیمارستانها، کاهش دسترسی به خدمات درمانی، کمبود دارو، واکسن و تجهیزات پزشکی و سوءتغذیه بهدلیل کمبود مواد غذایی بیشتر میشود.
کیفیت زندگی بهخصوص در میانه جنگ و پس از آن مقولهای است که در آموزههای اسلامی از آن بهعنوان «حیات طیبه» برای انسانها یاد میشود. کیفیت زندگی و بهزیستی اجتماعی در شرایط عادی موجب توسعه همهجانبه جامعه میشود و در مقابل، در زمان جنگ با اشاعه تبعیض و احساس ناکامی و محرومیت، ممکن است که صلح اجتماعی، حمایت از کار و اشتغال، رشد آزاد، هویت و دانش، مشروعیت، وحدت ملی ... و درنهایت تحقق حیات طیبه به مخاطره بیفتد. از طرفی دیگر با اینکه جنگ اساساً پدیدهای مذموم و غیرقابل قبول در زندگی انسانهاست، اما برخی مواقع اجتناب ناپذیراست و تبعات و پیامدهایی دارد که یکی از این تبعات آن در کیفیت زندگی جامعه درحال جنگ عینیت مییابد. با توسعه و گسترش ابعاد مختلف زندگی بشر، کیفیت زندگی در دایره عدالت قابل تعریف است و دیگر ظلم و بیعدالتی به روابط بین فردی محدود نمیشود، بلکه تهدیدات موجودیتی و یا کاستن از کیفیت زندگی افراد جامعه در جنگ، از مصادیق مسلم ظلم و بی عدالتی است.
دولت باید از تصمیماتی اداری و مالی، مالیاتی، تعرفهای و... که منجر به کاهش کیفیت زندگی افراد در زمان حال و در پساجنگ میشود، جدا خودداری نماید. آگاهیبخشی شفاف و بهنگام رسانهها بهویژه صداوسیما، حین جنگ به تابآوری و حفظ کیفیت زندگی کمک شایانی میکند
تحریمهای غیرانسانی آمریکا و غرب هم نوع دیگری از جنگ است که از سالهای قبل علیه ایرانیان بهطور ظالمانه اجرا شده و ادامه دارد؛ این تحریمها از همان ابتدا برای پایمالکردن حقوق بنیادین ایرانیان طراحی شدند. اقداماتی که کیفیت زندگی یعنی تضعیف همزمان ترکیبی از سلامت، امنیت، رفاه اقتصادی، آموزش، رضایت روانی و ... را هدف گرفتهاند. یعنی با از بینرفتن مشاغل و افزایش بیکاری، تورم و کاهش قدرت خرید، تخریب زیرساختها (کارخانهها، جادهها، شبکه برق و آب)، و فرار سرمایه و کاهش سرمایهگذاری، و به زبان ساده، درآمد پایینتر میآید و برعکس هزینههای زندگی بالاتر میرود و در نتیجه جامعه با افت محسوس سطح رفاه مواجه میشود. این موارد را نمیگویم که ناامید و یا دچار اضطراب شویم، بلکه به این دلیل بیان میکنم که واقعبین باشیم و با قبول واقعیت تلخیها و سختیهای جنگ تحمیلی متجاوزان، برای پس از آن و ساختن دوباره کشور و ارتقاء کیفیت زندگی ایرانیان آماده باشیم. در طول تاریخ ایران هم بهلحاظ واقعیتهای ژئوپلتیکی و ژئواکونومیکی جنگها در این سرزمین اغلب برای رقابت بر سر قدرت یا مرزها، تسلط بر منابع طبیعی، مسیرهای تجاری، یا بازارها، اختلاف نژادی، مذهبی یا فرهنگی، تفاوت در دیدگاههای دینی یا سیاسی و یا انتقام یا دفاع، در پاسخ به حمله یا بیعدالتی پیشین بوده است. لذا شایسته است حکمرانی و مدیریت کشور برای حفظ و ارتقاء کیفیت زندگی ایرانیان در میانه جنگ با دشمن متجاوز و پس از آن، نکات ذیل را مدنظر قرار دهد و اجرا کند:
اختلاف نژادی، مذهبی یا فرهنگی، تفاوت در دیدگاههای دینی یا سیاسی و یا انتقام یا دفاع، در پاسخ به حمله یا بیعدالتی پیشین بوده است. لذا شایسته است حکمرانی و مدیریت کشور برای حفظ و ارتقاء کیفیت زندگی ایرانیان در میانه جنگ با دشمن متجاوز و پس از آن، نکات ذیل را مدنظر قرار دهد و اجرا کند:
- بهخاطر داشته باشیم حفظ کیفیت زندگی با رویکرد عدالتمحور در جامعه ممکن خواهد بود.
- اجرای فعالیتهای مناسب فرهنگی هدفمند حین جنگ برای استقرار مدیریت صحیح و عادلانه در بخشهای مختلف جامعه در راستای حفظ کیفیت زندگی و جلوگیری از کاهش شاخصهای آن.
- انقلاب مردمی ۵۷ مطالبه عدالت بوده است؛ بیتوجهی به فعالیتهای فرهنگی برای حفظ و ارتقاء کیفیت زندگی بهویژه در زمان جنگ، اهداف و گفتمان انقلاب اسلامی را به مخاطره میاندازد.
- با افزایش حمایت از تشکلها و جریانهای عدالتخواه در زمان جنگ، خیرعمومی افزایش یافته و کیفیت زندگی حفظ میشود.
- چهبسا با عدم اتخاذ تدابیر لازم برای حفظ کیفیت زندگی، جریانهای فرصتطلب در جامعه شکل بگیرند و موجبات تضعیف روحیه و تابآوری مردم شود.
- دولت باید از تصمیماتی اداری و مالی، مالیاتی، تعرفهای و... که منجر به کاهش کیفیت زندگی افراد در زمان حال و در پساجنگ میشود، جدا خودداری نماید.
- حملونقل و ارتباطات و پشتیبانی، ضرورت زندگی امروزی است؛ لذا نظارت بر دایربودن گذرگاههای مرزی، فرودگاهها، ترمینالها، ایستگاههای قطار و بنادر ضروری است. تعطیلبودن ۵۰ روزه پروازها اتفاق ناگواری بوده است.
- آگاهیبخشی شفاف و بهنگام رسانهها بهویژه صداوسیما، حین جنگ به تابآوری و حفظ کیفیت زندگی کمک شایانی میکند.
- مراقبت و جلوگیری از انتشار هر نوع اخبار آزاردهنده مربوط به معیشت مردم در حال و آینده، که اضطراب، خشم و افسردگی و... جامعه را فراهم میکند.
- عدم قطع اینترنت و برقراری آن با تدابیر امنیتی لازم از سوی سازمانهای مسئول، جریان زندگی مرتبط با دنیای دیجیتال را حفظ میکند و از افت روحیه وکاهش کیفیت زندگی جامعه جلوگیری میکند.
- حتیالامکان دایربودن ۲۴ ساعته مراکز خدمات درمانی اجتماعی و مدیریت بحران
- اجتناب دستگاههای دولتی از افزایش قیمتهای خدمات دولتی و عمومی؛ آب ، برق ، گاز و...
کیفیت زندگی در زمان جنگ با اشاعه تبعیض و احساس ناکامی و محرومیت، ممکن است که صلح اجتماعی، حمایت از کار و اشتغال، رشد آزاد، هویت و دانش، مشروعیت، وحدت ملی ... و درنهایت تحقق حیات طیبه به مخاطره بیفتد
تهدیدات ترامپ ملعون با حمله به تاسیسات، امکانات و منابع تامینکننده کیفیت زندگی، انسجام ملی ایرانیان را هدف گرفته و میخواهد مشروعیت کارآمدی دولت را به زیرسوال ببرد و مردم را از انتخابشان پشیمان کند. پس نباید اجازه داد حقایق و اصل اعتباریات مقتدرانه جنگ تحمیلی فریبکار آمریکایی و اسرائیلی صهیونیستی علیه ایرانیان با تصورات برساخته غلط دشمن در مدیریت عادلانه و زندگی شرافتمندانه جامعه ایرانی اشتباه گرفته شود. همچنین در این مقطع زمانی سرنوشتساز، ساختن تصویری صحیح و حاکمکردن روایتی توانا و باشکوه از تمدن ایران و ایرانی در مقابل دشمن متجاوز آمریکایی- صهیونیستی، میتواند آینده امیدبخشی را برای ایرانیان ترسیم کند.
و سخن آخر اینکه؛ پیگیری مستمر، منسجم و سازمانیافته، «خیرعمومی» و حفظ و ارتقاء کیفیت آن ضرورت دوران این دفاع مقدس است؛ لذا توصیه می شود قرارگاه اقتصادی خاتمالانبیاء تشکیل شود. به امید پیروزی رزمندگان ایران اسلامی
۲۱۶۲۱۶
نظر شما