فکت‌چک| آیا کوکوریا برای پسر مبتلا به اوتیسمش موهایش را بلند کرده؟ / حقیقت ویدئوی وایرال که هزاران ایرانی را فریب داد

به گزارش خبرآنلاین، همزمان با انتشار گسترده ویدئویی از مارک کوکوریا، مدافع تیم ملی اسپانیا، در شبکه‌های اجتماعی، ادعایی احساسی نیز بارها تکرار شده است؛ اینکه این فوتبالیست گفته: «مردم مرا به خاطر موهایم مسخره می‌کنند، اما موهایم را بلند نگه داشته‌ام تا پسرم که مبتلا به اوتیسم است بتواند مرا از روی موهایم تشخیص دهد.»

این روایت میلیون‌ها بار در اینستاگرام، ایکس و تیک‌تاک بازنشر شده و بسیاری آن را بدون بررسی به عنوان یک واقعیت پذیرفته‌اند. اما آیا این ادعا درست است؟

واقعیت چیست؟

بررسی منابع معتبر نشان می‌دهد بخشی از این روایت درست و بخش مهمی از آن نادرست یا دست‌کم بدون سند است.

واقعیت این است که پسر بزرگ مارک کوکوریا، «ماتئو»، مبتلا به اختلال طیف اوتیسم است. خود کوکوریا و همسرش پیش از این در مستندی درباره روند تشخیص بیماری فرزندشان و چالش‌های زندگی با او صحبت کرده‌اند و این موضوع از سوی رسانه‌های معتبر نیز تأیید شده است.

اما بخشی که در فضای مجازی به این روایت اضافه شده، یعنی اینکه کوکوریا موهایش را به خاطر پسرش بلند نگه داشته یا در مصاحبه‌ای گفته است «پسرم از روی موهایم مرا تشخیص می‌دهد»، تاکنون در هیچ مصاحبه، گفت‌وگو یا ویدئوی معتبر از او یافت نشده است.

رسانه‌های فکت‌چک که این ادعا را بررسی کرده‌اند نیز اعلام کرده‌اند هیچ سند معتبری برای این نقل‌قول وجود ندارد و به نظر می‌رسد کاربران شبکه‌های اجتماعی، واقعیت ابتلای فرزند او به اوتیسم را با داستانی احساسی ترکیب کرده‌اند.

در مقابل، کوکوریا پیش‌تر در گفت‌وگوهای مختلف توضیح داده بود که موهای بلندش ریشه در دوران کودکی دارد. او گفته بود مادرش برای اینکه هنگام مسابقات بتواند او را راحت‌تر میان سایر کودکان تشخیص دهد، اجازه داد موهایش را بلند نگه دارد و همین مدل مو بعدها به امضای ظاهری او تبدیل شد.

چرا کوکوریا گریه می‌کند؟

گریه او به خاطر مسخره شدن موهایش یا سؤال درباره موهای بلندش نیست.

او هنگام گریه می‌گوید: «من پسری مبتلا به اوتیسم دارم. حاضر بودم هیچ پولی نداشته باشم، فقط پسرم سالم باشد.

موهایم را بلند نگه می‌دارم، چون او آن را دوست دارد... تا اگر روزی مرا فراموش کرد، دست‌کم بتواند از روی موهایم مرا بشناسد.»

آیا کودک مبتلا به اوتیسم می‌تواند افراد را از روی موهایشان تشخیص دهد؟

این بخش از روایت نیز نیاز به توضیح علمی دارد.

متخصصان اختلال طیف اوتیسم می‌گویند برخی کودکان اوتیستیک برای شناسایی افراد به ویژگی‌های ثابت ظاهری مانند مدل مو، رنگ لباس، عینک، صدا یا حتی شیوه راه رفتن توجه بیشتری نشان می‌دهند. به همین دلیل، تغییر ناگهانی ظاهر یکی از والدین ممکن است باعث سردرگمی برخی از این کودکان شود.

اما این ویژگی مختص همه افراد مبتلا به اوتیسم نیست و نمی‌توان آن را به عنوان یک ویژگی عمومی این اختلال مطرح کرد. طیف اوتیسم بسیار متنوع است و هر کودک الگوی رفتاری و شناختی متفاوتی دارد. بنابراین از نظر علمی، ممکن است برخی کودکان از مدل مو برای شناسایی والدین استفاده کنند، اما این موضوع نه یک قانون کلی است و نه دلیلی برای اثبات ادعای مطرح‌شده درباره کوکوریا.

راستی‌آزمایی نهایی

اینکه پسر مارک کوکوریا مبتلا به اوتیسم است، درست است.

 اینکه او موهایش را برای پسرش بلند نگه داشته یا چنین جمله‌ای را در مصاحبه‌ای گفته باشد، هیچ سند معتبری ندارد.

 از نظر علمی نیز هرچند برخی کودکان مبتلا به اوتیسم ممکن است افراد را از روی ویژگی‌هایی مانند مدل مو راحت‌تر تشخیص دهند، اما این موضوع یک ویژگی عمومی همه افراد مبتلا به اوتیسم محسوب نمی‌شود.

در نتیجه، روایت وایرال‌شده با کنار هم قرار دادن یک واقعیت و یک ادعای اثبات‌نشده، تصویری احساسی اما گمراه‌کننده ساخته است؛ تصویری که تاکنون هیچ مدرک معتبری برای تأیید آن منتشر نشده است.

۴۷۴۷