به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، «صله رحم» یکی از آموزههای اخلاقی مهم در اسلام است که بر حفظ ارتباط با خویشاوندان، دیدار آنان و کمک به بستگان تأکید دارد. قرآن کریم و روایات اسلامی اهمیت ویژهای برای این عمل قائل شدهاند؛ تا جایی که در قرآن، ترککنندگان صله رحم در شمار زیانکاران و لعنتشدگان قرار گرفتهاند.
در روایات نیز صله رحم از جمله بهترین اعمال پس از ایمان، بهترین خصلت مؤمن و یکی از مهمترین عوامل افزایش طول عمر معرفی شده است. همچنین در حدیثی قدسی، صله رحم از رحمت الهی دانسته شده و درباره کسی که آن را ترک کند، محرومیت از رحمت خداوند بیان شده است.
صله رحم در برخی موارد واجب و در برخی شرایط مستحب است. قطع رحم، یعنی ترک ارتباطی که با خویشاوندان واجب است، از گناهان کبیره به شمار میرود و حتی درباره خویشاوندانی که بدخلق یا گناهکار هستند نیز ترک کامل ارتباط مجاز دانسته نشده است.
صله رحم در فرهنگ ایرانی نیز از گذشته جایگاه ویژهای داشته و در مناسبتهایی مانند نوروز، ماه رمضان و اعیاد ملی و مذهبی نمود بیشتری پیدا کرده است.
امام صادق(ع): مرگ هم چاره دارد
در زمان امام صادق(ع)، گروهی دور هم نشسته بودند و درباره این موضوع صحبت میکردند که در دنیا برای همه چیز جز مرگ راه چارهای وجود دارد و مرگ تنها چیزی است که درمان و چارهای برای آن نیست.
در همین هنگام امام صادق(ع) وارد شدند و خطاب به آن جمع فرمودند: «مرگ هم چاره دارد.»
صله رحم؛ چاره مرگ
اعضای آن جمع با تعجب از امام صادق(ع) پرسیدند چاره مرگ چیست؟ امام(ع) در پاسخ فرمودند: «صله رحم، چاره مرگ است.»
با استناد به روایات صله رحم یکی از مهمترین عواملی است که میتواند موجب افزایش عمر، افزایش رزق و روزی و همچنین دور شدن مرگ بد از انسان شود.
مفهوم رزق و روزی تنها به مسائل مادی و مالی محدود نمیشود، در گذشته صله رحم بسیار بیشتر از امروز انجام میشد و آثار و برکات آن نیز در زندگی مردم بیشتر دیده میشد.
برای مثال، معرفی دختر و پسرهای جوان به یکدیگر برای ازدواج، یکی از برکاتی بود که در گذشته از همین رفتوآمدهای خانوادگی و صله رحم شکل میگرفت؛ موضوعی که امروز کمتر از گذشته دیده میشود.
وقتی سادگی و صمیمیت از دید و بازدیدها فاصله گرفت
ایام نوروز به عنوان یکی از بهترین فرصتها برای انجام صله رحم؛ دید و بازدید و رفتوآمد با اقوام یکی از ویژگیهای مهم نوروز است، اما متأسفانه در سالهای اخیر از سادگی و صمیمیت این دیدارها کاسته شده و در برخی موارد، تجملگرایی جای آن را گرفته است.
در گذشته بسیاری از دشمنیها، قهرها و اختلافات خانوادگی به بهانه دید و بازدید و صله رحم در ایام نوروز برطرف میشد؛ اما متأسفانه این سنت حسنه امروز آنگونه که باید پررنگ نیست.
در برخی موارد حتی چشموهمچشمی، حسادت و برخی رفتارهای مشابه به نتیجه رفتوآمدهای خانوادگی تبدیل شده است؛ در حالی که هدف اصلی صله رحم و دید و بازدید باید برطرف کردن کدورتها، افزایش صمیمیت و نزدیکتر شدن اعضای خانواده باشد.
وعده بهشت برای کسانی که پیوندها را برقرار میکنند
با اشاره به آموزههای قرآن کریم، خداوند برای افرادی که موجب برقراری ارتباط میان دو نفر یا دو گروه میشوند، وعده بهشت داده است.
در مقابل، برای کسانی که موجب قطع ارتباط میان افراد میشوند و پیوندهایی را که خداوند به حفظ آنها تأکید کرده است، قطع میکنند، وعده عذاب داده شده است.
چشموهمچشمی؛ آسیب پنهان برخی رفتوآمدهای فامیلی
کاهش اختلافات خانوادگی، فراهم شدن زمینه ازدواج و وصلت میان خانوادهها، از بین رفتن کدورتها، افزایش صمیمیت، دفع مرگ بد، افزایش طول عمر و افزوده شدن برکت در رزق و روزی، از جمله آثار و فواید صله رحم است.
همانطور که گفته شد، افزایش تجملات و شکلگیری چشموهمچشمی از آسیبهایی است که امروز میتواند این سنت حسنه را تحت تأثیر قرار دهد.
صله رحم و دید و بازدیدهای نوروزی قرار است موجب شادی و کاهش غم و ناراحتی شود، اما متأسفانه افزایش تجملات و چشموهمچشمی در برخی موارد باعث شده رفتوآمدهای فامیلی به جای کاهش اختلافات، زمینه افزایش ناراحتی و غم و غصه را فراهم کند.
بسیاری از زرقوبرقها و تجملاتی که امروز به اصطلاح دستوپاگیر شدهاند، بدون ضرورت و صرفاً به دست خود انسان ایجاد شدهاند و از نظر عقلی و شرعی نیز توجیهی برای آنها وجود ندارد؛ با این حال، متأسفانه این مسئله بر بخشهای مختلف زندگی افراد اثر گذاشته است.
نظر شما