روایت نهاوندی از خشم شاه در نیاوران؛ وقتی گزارش تورم بوی خیانت داد

یک سال پیش در چنین روزهایی هوشنگ نهاوندی، از چهره‌های کلیدی دانشگاهی و سیاسی عصر پهلوی، در ۹۳ سالگی درگذشت؛ مردی که روایت دیدارش با شاه در بهار ۱۳۵۶، یکی از گویاترین تصویرها از انسداد سیاسی و انکار بحران اقتصادی پیش از سقوط نظام پهلوی را رقم زد.

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، هوشنگ نهاوندی که دانش‌آموخته حقوق دانشگاه پاریس بود، مناصبی چون وزارت آبادانی و مسکن، ریاست دانشگاه‌های شیراز و تهران، وزارت علوم شریف‌امامی و ریاست دفتر مخصوص فرح را در کارنامه داشت. او در مصاحبه با تاریخ شفاهی هاروارد، پرده از دیداری محرمانه با محمدرضاشاه در تالار جهان‌نمای کاخ نیاوران برمی‌دارد؛ دیداری که در آن هشدار درباره جهش قیمت‌ها و نارضایتی شدید مردم از اقدامات اتاق اصناف، با خشم بی‌سابقه شاه روبه‌رو شد.

به روایت نهاوندی، شاه در واکنش به آمارهای هشداردهنده کارشناسان بانک مرکزی، از کوره دررفت، پایش را به زمین کوبید و نهاوندی را «آیه یأس» خواند که دروغ‌های مخالفان را علیه گزارش‌های مثبت دولت هویدا تکرار می‌کند. با این حال، ایستادگی و سکوت چنددقیقه‌ای نهاوندی در تالار، شاه را ناگزیر به پذیرش درخواست گزارش کتبی کرد. نهاوندی با همراهی دو اقتصاددان جوان، گزارشی مستند و فاقد امضا از تورم ۳۴ درصدی آماده ساخت تا از تیغ انتقام نخست‌وزیر در امان بماند.

پس از تحویل این گزارش، شاه آن را بدون ذکر نام نویسنده به هویدا داد؛ واکنشی که به گفته فرح پهلوی، پاسخ تند هویدا را به همراه داشت: «نویسنده این گزارش به جرم خیانت باید تسلیم دادگاه نظامی شود!» محمدرضاشاه برای راستی‌آزمایی، هیئتی از کارشناسان بریتانیایی را با هزینه‌ای گزاف به کار گرفت؛ گروهی که پس از بررسی اسناد بانک مرکزی، صحت ارقام نهاوندی را با خطایی ناچیز تأیید کردند. این رویارویی آماری سرانجام به تضعیف جایگاه هویدا و اندکی بعد، به کناره‌گیری کابینه ۱۳ ساله او و آغاز دولت جمشید آموزگار انجامید.

متن کامل روایت نهاوندی در این باره را از این‌جا بخوانید.

۲۵۹

کد مطلب 2291397

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
7 + 8 =