۰ نفر
۱۸ مهر ۱۳۹۱ - ۱۰:۵۵

طبق اساسنامه بنیاد نوبل، حداکثر 3 شخص حقیقی می‌توانند جایزه نوبل را دریافت کنند. در دنیای امروز که تحقیقات تاثیرگذار را گروه‌های تحقیقاتی و نه اشخاص انجام می‌دهند، بنیاد نوبل باید رویکرد خود را در اهدای جایزه نوبل تغییر دهد.

محمود حاج‌زمان: دو گروه به صورت هم‌زمان خبر از کشف بزرگ تمام عمر خود داده‌اند؛ پیشرفتی که عمیقا نگاه ما را به دنیا تغییر خواهد داد. مطمئنا دریافت جایزه نوبل دور از دسترس نیست، اما اساسنامه بنیاد نوبل بیان می‌کند که این افتخار را نمی‌توان میان «بیش از سه نفر تقسیم کرد.» کمیته انتخاب جایزه نوبل در سوئد اکنون با انتخاب غامضی روبه‌رو است: کدام‌یک از دانشمندان ارزشمند گروه‌ها استحقاق این را دارند که معتبرترین مدال علمی جهان را تصاحب کنند؟ اتفاقی که اگر قرار باشد جایزه نوبل فیزیک به تحقیقاتی که منجر به کشف ذره بوزون هیگز شد اعطا شود (سناریویی که به هیچ وجه دور از انتظار نیست) به راحتی رخ خواهد داد.
به گزارش ساینتیفیک‌آمریکن، این موضوع همچنین ماجرای اهدای جایزه نوبل فیزیک سال قبل را توصیف می‌کند که طی آن، جایزه نوبل به سه محققی اهدا شد که نماینده دو گروه متشکل از 51 دانشمند بودند که انبساط تندشونده عالم را کشف کرده بودند. این سه برنده مستحق دریافت جایزه بودند، با این وجود آنها این کار را به تنهایی انجام ندادند. محققان دیگر نیز مشارکتی به همان اندازه مهم داشتند، اما ستاره مخصوصی را که نشان‌دهنده دریافت جایزه نوبل است در کنار نام خود ندارند.
مطمئنا سرزنش‌ها موضوع جدیدی برای جایزه نوبل نیست. نیکلا کابیبو، ماکوتو کوبایاشی و توشی‌هیده ماسکاوا به پیش‌بینی خانواده جدیدی از کوارک‌ها کمک کردند؛ که منجر به خلق «ماتریس CKM» شد که امروزه فیزیک‌دانان برای انجام محاسبات خود از آن استفاده می‌کنند. با این وجود، نیمی از نوبل فیزیک 2008 / 1387 تنها میان کوبایاشی و ماسکاوا تقسیم شد. جایزه نوبل شیمی آن سال نیز به سه محقق برای کارهایشان در خصوص پروتئین فلورسانت سبز (GFP) رسید، پروتئینی که امروزه به طور گسترده برای نشان‌گذاری سلولی از آنها استفاده می‌شود. با این وجود، جایزه شامل حال داگلاس پراشر نشد؛ دانشمندی که برای نخستین بار ژن GFP را تکثیر کرد.
کمیته‌های اهدای جایزه نوبل مسیر اشتباهی را طی می‌کنند: آنها بر اهدای جایزه به چند نفر اصرار می‌ورزند؛ در حالی‌که در واقعیت، طبیعت کارهای مهم علمی تغییر کرده است. امروزه گروه‌ها بخش اعظم کارهای موثر علمی را انجام می‌دهند. در حالی‌که یک قرن قبل، یک کارمند معمولی اداره ثبت اختراعات نظریه نسبیت را در اوقات فراغت خود بسط داد؛ کشف ذره بوزون هیگز نیازمند دهه‌ها برنامه‌ریزی و تلاش 6 هزار محقق است. هیچ فرد و یا حتی هیچ سه نفری نمی‌تواند تمام اعتبار این نحقیقات را برای خود طلب کند. مقالات علمی که در خصوص کشف هیگز منتشر شده‌اند، امضای «گروه همکاری ATLAS» یا « گروه همکاری CMS» را بر خود دارند و نام اعضا در در پیوست، به ترتیب الفبایی و در بیش از 15 صفحه ذکر می‌شود.
بنیاد نوبل دو راه پیش رو دارد. راه نخست این است که روند فعلی «حداکثر سه برنده» را ادامه دهد، اما سازمان‌ها را نیز به عنوان اشخاص در نظر بگیرد. جایزه صلح نوبل مدت‌ها است که این رویکرد را در پیش گرفته است. کمیته‌هایی که جوایز علمی را انتخاب می‌کنند هرگز سازمان‌ها را به رسمیت نشناخته‌اند، اما هیچ بندی در اساسنامه بنیاد نوبل این امر را منع نمی‌کند. مطمئنا تقسیم جایزه بین ATLAS و CMS می‌تواند یک آغاز ارزشمند باشد.
راه دوم این است که بنیاد نوبل اساسنامه خود را تغییر دهد تا بتواند جایزه را به بیش از سه نفر اهدا کند. این تغییر می‌تواند به حل مشکل غامضی کمک کند که در خصوص اهدای جایزه به کارهای نظری پایه و اساس کشف ذره هیگز ایجاد شده است: 6 محقق در ارائه مکانیزم هیگز در سال 1964 / 1343 مشارکت داشته‌اند؛ پنج نفر آنها هنوز زنده‌اند و بنابراین واجد شرایط هستند تا به افتخار دریافت جایزه نوبل نائل شوند.
از بسیاری جهات، جایزه نوبل یک رویداد تاریخی فریبنده است. اگرچه سایر جوایز علمی فعلی، جوایز نقدی بیشتری اهدا می‌کنند؛ اما جایزه نوبل با تاریخچه 111 ساله خود در معرفی سرمشق‌هایی از زندگی‌های فوق‌العاده‌ای که صرف حقیقت و اکتشاف شده است، به تسخیر کردن اذهان مردم جهان و جامعه علمی ادامه می‌دهد. اما در سال‌های که از نخستین بار اهدا این جایزه گذشته است، طبیعت انجام کارهای علمی عمیقا تغییر کرده است. اکنون زمان آن فرا رسیده است تا نوبل نیز به همان اندازه تغییر کند.

53275

کد خبر 249419

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
2 + 1 =

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 9
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 0
  • بدون نام IR ۱۱:۲۸ - ۱۳۹۱/۰۷/۱۸
    54 1
    اینم بذارید توی برنامه مدیریت جهانی و نظم نوین جهانی که به دست .... نهادینه و عملیاتی بشه.
  • بدون نام IR ۱۴:۳۸ - ۱۳۹۱/۰۷/۱۸
    9 12
    همواره مطرح می نمایم کار گروهی اشتباه است و ارزش و قابلیت افراد با یکدیگر متفاوت است و باید ارزشها به افراد تعلق گیرد. در یک گروه افرادی بی مسئولیت نیز هستند که از رویه درست و قابلیت مطلوب برخوردار نیستند و بار اضافی اند.
    • بدون نام IR ۲۳:۱۵ - ۱۳۹۱/۰۷/۱۹
      9 1
      عزیزم تفکر شما درباره کشورهای غربی صادق نیست. اما درباره ایران کاملاً درست است
    • داوود IR ۲۰:۳۰ - ۱۳۹۱/۰۷/۲۶
      5 1
      دوست عزیز، اینی که شما می فرمایید مال گروه های مدرسه ای دبستان هاست... نه گروه های علمی در این سطح
  • بهرام IR ۱۶:۳۰ - ۱۳۹۱/۰۷/۱۸
    5 7
    اما من معتقدم کار گروهی اساس موفقیت افرادیست که در گروه فعالیت دارند. بی شک امروزه نمی توان موفقیت یک گروه را به فرد نسبت داد. درست است که هر گروهی سرگروه دارد. اما آن سرگروه نماد گروه است و نه تمام گروه. من هم معتقدم باید در اهدا جایزه تجدید نظر نمود.
  • بدون نام IR ۱۲:۰۴ - ۱۳۹۱/۰۷/۱۹
    2 4
    اعتبار و ارزش نوبل به همین تک بودنشه خب! هر گروه و تیم تحقیقاتی یه سرپرست یه مسئول داره که جواب بودجه ای رو که گرفترو باید پس بده. تو ارتشم همینه جایزه برای یه نفر تنبیه گروهی. اون کارمند ثبت اختراعاتم تو اون مقطع از زندگیش مجبور بود اونجا کار کنه وگرنه بعدش که دیگه ...
    • مهدی GB ۲۱:۵۰ - ۱۳۹۱/۰۷/۱۹
      1 0
      نظرتون درباره گروه هایی که بیش از یک مسئول دارن چیست؟ در حال حاضر چندین گروه تحقیقاتی متشکل از هزاران نفر هستند که چندین مسئول دارند. به این شکل باید به ریاست موسسه نوبل بدهند! اگر به ماهیت کار علمی امروزی نگاه کنید در اکثر مواقع حتی نمیشه بین اهمیت کارهای افراد تفاوت قائل شد! حرف شام با واقعیت کار علمی مخالفه!
  • بدون نام US ۱۸:۳۱ - ۱۳۹۱/۰۷/۱۹
    6 0
    خوب بیان اینجا برن خیابون میرداماد ، اساسنامه شون رو تغییر بدن. بدن یکی از این شرکتهای ثبت شرکت براشون انجام بده. اینجوری دیگه وقت مهم بعضی ها هدر نمی ره می تونن به نظم دادن به مدیریت جهان برسن.
  • کیمیا IR ۱۸:۳۴ - ۱۳۹۱/۰۷/۲۱
    2 7
    نوبل،دیگه نوبل قدیم نیست.خیلی بی خود شده.اون از جایزه شیمی که به جای این که روی یک تحقیق شیمیایی،این جایزه داده بشه،به یک تحقیق بیشتر زیست شناسی داده شده.اون از صلحش که الان دوساله الکی داره داده می شه به اوباما و اتحادیه اروپا که به نظرم فقط واسه اینه که در تاریخ،اسم خوبی ازشون به جای بمونه،اینم از بی قانونی هاش.اصلا معلوم نیست که چه کسانی تعیین می کنند که جایزه باید به کی داده بشه. نوبل هم از پارتی بازی،در امان نبوده و نخواهد بود.من که شخصا دیگه به نوبل اعتقاد ندارم و اگر هم درسی بخونم و به دنبال علمی باشم ،اگر قدیما که بچه بودم،ارزوم بود که جایزه نوبل رو بگیرم،الان دیگه برام خیلی بی تفاوت و بی معنی شده.