ابن سینا

گزارش «ایران» از مراسم بزرگداشت ابوریحان بیرونی

غلامرضا اعوانی در بیان مهمترین ویژگی ابوریحان بیرونی: دانشمند بدون تعصب/ رحیمی: جامعه‌ با پرسش‌های محدود، توان تولید دانش را از دست می‌دهد

اخبار اندیشهدر بحث «چندجهانی» نیز بیرونی امکان وجود جهان‌های دیگر را از نظر عقلی ممتنع نمی‌دانست، در حالی که ابن‌سینا و ارسطو بر مبنای استدلال فلسفی آن را نمی‌پذیرفتند. اهمیت تاریخی این بحث در این است که «بیرونی حاضر نیست صرفاً به دلیل پذیرفته شدن یک نظریه در سنت علمی زمان خود، پرسش را متوقف کند.» شاید همین نکته، یکی از مهم‌ترین دلایل ضرورت بازخوانی او باشد. جامعه‌ای که پرسش‌هایش را از پیش محدود کند، دیر یا زود توان تولید دانش را نیز از دست می‌دهد.

چرا دانشمندانی چون ابن‌سینا و خواجه نصیر به کفر متهم شدند؟

اخبار دیناستاد شهید مرتضی مطهری با بررسی ریشه‌های تکفیر در تاریخ اسلام، از جریانی سخن می‌گوید که به جای مقابله با صاحبان قدرت، «شمشیر زبان» را علیه دانشمندان و صاحبان فضیلت به کار گرفت؛ جریانی که ابن‌سینا و خواجه نصیر نیز از اتهام‌های آن در امان نماندند.

نوجوانی که به کتابخانه سلطنتی راه پیدا کرد

اخبار دیننسل جدید برای یادگرفتن، امکانات کم ندارد؛ از این کلاس فوق‌برنامه گرفته تا آن یکی. اگر هم چیزی را ندانید، چند ثانیه بعد گوگل یا هوش مصنوعی جواب را جلوتان می‌گذارد.

گفتاری از قاسم پورحسن در نشست «نسبت علم و اخلاق در اندیشه ابن‌سینا»

عبور از هوسرل و هایدگر؛ ابن‌سینا نسخه‌ای متفاوت برای بحران علم مدرن می پیچد/ نسخه حکمت ایرانی برای بحران‌: علم بدون اخلاق «مخرب» می‌شود

اخبار اندیشهاستاد فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی گفت:‌ اندیشه ابن‌سینا پاسخی مهم به مسئله بحران غایت، بحران علم و غفلت از انسان در اختیار ما می‌گذارد؛ پاسخی که بر پیوند میان علم و فلسفه، علم و اخلاق، حقیقت و خیر و در نهایت بر محوریت انسان استوار است. این پاسخ می‌تواند، دست‌کم به‌عنوان یکی از پاسخ‌های ممکن، در گفت‌وگو با مسئله بحران علم در جهان معاصر مورد بازخوانی قرار گیرد.

گزارشی از همایش بزرگداشت حکیم محمد بن زکریای رازی در انجمن آثار و مفاخر فرهنگی

 دانشمندی که هنوز رازهایش کشف نشده است / رازی یک «امکان» برای تاریخ تفکر ماست

اخبار اندیشهمحمد ابراهیم ذاکر گفت: رازی در دانش کیمیاگری دانشمندی نوگرا بود و برخی خاورشناسان او را پدر دانش شیمی نوین دانسته‌اند. او کیمیا را از وابستگی به رمل و اسطرلاب و برخی باورهای متافیزیکی ناشناخته خارج کرد و آن را بر اصول علمی و چارچوبی بنیادین استوار ساخت. 

از تغذیه سالم تا سلامت سفر؛

انتشار سه رساله طبی از ابن‌سینا و احیای متون کهن پزشکی

اخبار دینکتاب «سه رساله طبی از ابن‌سینا» تازه‌ترین تصحیح و انتشار از آثار طبی شیخ‌الرئیس است که شامل سه رساله مهم «حفظ‌الصحه»، «الفصد» و «تدبیرالمسافرین» می‌شود. این مجموعه از کهن‌ترین متون در حوزه پزشکی پیشگیرانه، سلامت جسم و تدبیر زندگی روزمره به شمار می‌رود و تصویری روشن از دانش، تجربه و نگاه کل‌نگر ابن‌سینا به سلامت انسان ارائه می‌دهد.

حسام‌الدین شریفی و تبیین حکمت عملی ابن‌سینا به مناسبت اول شهریور، روز بزرگداشت ابوعلی سینا

گذر از دانستن به چگونه زیستن / فلسفه ابن‌سینا بدون «حکمت عملی» ناقص می‌ماند/چگونه عقل برهانی و شریعت، «زندگی مطلوب» را می‌سازند؟

اخبار اندیشه شریفی گفت:‌ حکمت عملی ابن‌سینا می‌تواند ما را متوجه این مسئله کند که میان «دانستن» و «چگونه زیستن» فاصله‌ای وجود دارد و فلسفه باید بتواند این فاصله را پر کند. در حوزه فردی، این مسئله به اخلاق و تزکیه نفس مربوط می‌شود؛ در خانواده، به تدبیر منزل؛ و در جامعه، به سیاست مدن. اگر این سه حوزه از یکدیگر جدا شوند، نظام حکمت عملی ناقص می‌شود.

«پزشک آواره»؛ روایت زندگی ابن‌سینا از بخارا تا اصفهان

تاریخ ایرانابن سینا بسیاری از بیماری‌ها را براساس عدم تعادل این اخلاط توضیح می‌داد. پزشکی جدید، با پیشرفت فیزیولوژی، بیوشیمی، آسیب‌شناسی و میکروب‌شناسی، این نظریه‌ها را به عنوان توضیح علمی بیماری به دور ریخته است، زیرا علت واقعی بیماری‌ها را واقعا پیدا کرده است.

«عقل فعال» میراث حل مسائل روز؛ ابن سینا شاخصه عقلانیت در اسلام است

اخبار دینیک استاد دانشگاه گفت:امروز باید از «عقل منفعل» که تنها میراث ابن‌سینا را می‌آموزد، به «عقل فعال» رسید؛ عقلی که بتواند بر آن میراث چیزی بیفزاید و برای مسائل جامعه راه‌حل و اندیشه تازه ارائه کند.

یحیی یثربی در آیین بزرگداشت بوعلی سینا:

نباید از ابن‌سینا انتظار پاسخ به مسائل قرن بیست‌ویکم را داشت

اخبار اندیشهیحیی یثریی گفت: در دقت علمی و قدرت فکری ابن‌سینا تردیدی نیست، اما نباید از اندیشمندانی که در قرن سوم و چهارم می‌زیسته‌اند انتظار داشته باشیم پاسخ مسائل قرن بیست‌ویکم را نیز در اختیار ما قرار داده باشند؛ هر انسان و اندیشه‌ای باید در زمان و زمینه خودش ارزیابی شود.

دست‌نوشته‌های لاریجانی در آخرین سفر کربلا؛ از تاکید بر تاکید بر حق مادر تا تشریح دیدگاه‌های ابن سینا در کتاب شفا و نگاه هایدگر و تفسیر «طریق العلما»

احزاب و شخصیت‌هادست‌نوشته‌های دکتر علی لاریجانی در سفر اربعین سال ۱۴۰۳ هجری شمسی، ۱۴۴۶ هجری قمری در دومین بخش منتشر شد.

«نفس» از کتاب «النجات» ابن‌ سینا با ترجمه و شرح جواد صوفی منتشر شد

اخبار دینکتاب «نفس» گزیده‌ای از بخش طبیعیات کتاب «النجات»، اثر ابوعلی سینا، با ترجمه و شرح جواد صوفی منتشر شده است.

نظریه موجهات از مهمترین یافته‌های منطق اسلامی؛ بازخوانی میراث ابن سینا

اخبار دیناستاد فلسفه و منطق دانشگاه تربیت مدرس نظریه موجهات ابن‌سینا را یکی از مهم‌ترین دستاوردهای تأسیسی منطق اسلامی معرفی کرد.

در مراسم بزرگداشت ملاصدرای شیرازی مطرح شد

حسین نصر و تبیین قدرت شگرف ملاصدرا در تلفیق چهار سنت مشاء، اشراق، عرفان و کلام/ شناخت فلسفه اسلامی بدون ملاصدرا امکان‌پذیر نیست

اخبار اندیشهفیلسوف معاصر ایرانی در بزرگداشت صدالمتالهین شیرازی با بیان اینکه ملاصدرا وارث چهار سنت بزرگ فکری جهان اسلام است، تصریح کرد: فلسفه مشاء ابن‌سینا، حکمت اشراق سهروردی، عرفان نظری ابن‌عربی و علم کلام، چهار رکن اصلی نظام فکری ملاصدرا را تشکیل می‌دهند و هنر بزرگ او در تلفیق این مکاتب و ارائه نظامی نوین بود.

سنت منطقی اسلامی چگونه پشتوانه مواجهه با منطق ریاضی است؟

اخبار دینمنطق‌های جدید، مانند منطق موجهات، بحث‌هایی چون ضرورت، امکان، امتناع، حمل اولی و شایع و مراتب دلالت را با زبان ریاضی بازسازی کرده‌اند؛ اما ریشه این تفکیک‌ها در سنت منطقی ما وجود داشته است.

نگاه قاسم پورحسن در باره جایگاه ملاصدرا در نظام حکمی ایران

پادزهر «پوپولیسم» و «بحران اخلاق» در دستان ملاصدرا / دعوت صدرالمتالهین به عقلانیت،خردورزی و اخلاق/ شالوده‌شکنی از قدرت بر مدار زور

اخبار اندیشهقاسم پورحسن گفت:‌ملاصدرا مهم‌ترین فیلسوفی است که دست به بازخوانی میراث ایرانی-اسلامی زد. در حکمت متعالیه، فلسفه بدون «معنای زندگی»، «اخلاق»، «فرهنگ» و «سعادت» معنا ندارد. این خرد ایرانی همان نگاه جامع به انسان و زیست اوست که بخشی از آن در ابن‌سینا و بخشی در ملاصدرا تجلی یافته است. به نظر می‌رسد باید ملاصدرا را از «انضمامی‌ترین» حیثِ تفکر، دوباره بازخوانی کرد.

آیین اختتامیه پویش «فارسی، زبان فرهنگ و تمدن ایرانی» برگزار شد:

حدادعادل: ایستادگی امروز ملت ایران، امتداد روحیه حماسی شاهنامه است / صدای فردوسی امروز در میدان‌های رزم طنین‌انداز است

ادبیاترئیس بنیاد سعدی با اشاره به آنچه امروز در خیابان و میدان در برابر دشمن بی‌فرهنگ و کینه‌توز مشاهده می‌شود، گفت: این همان حقیقت والایی است که فردوسی بزرگ بیش از هزار سال پیش در ظرف باشکوه شاهنامه به شعر درآورد و آن را به عنوان سند هویت و اصالت و قدمت این ملت برای مردم ایران به میراث نهاد.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵- یادی دوباره از «عقل و سکون در حکمرانی» نوشته شهید علی لاریجانی

اجتهاد در اندیشه ابن‌سینا و علامه طباطبایی

اخبار اندیشهحامد زارع نوشت: «در یک نگاه کلی باید گفت کتاب «عقل و سکون در حکمرانی» نوشته علی لاریجانی رویکردی فلسفی دارد و اگر چه رجوعاتی به متن و نص دینی دارد، اما برخوردار از رویکرد عمومی کلامی، فقهی و مذهبی نیست. روح حاکم بر مطالب کتاب نیز آزادی‌خواهانه است و خبری از چپ‌گرایی دلخواه هواداران اسلام سیاسی در آن نیست. نویسنده نه تنها تلاش کرده انحصار دولت در جامعه را رد کند، بلکه به نقد مارکس در نظریه ارزش اضافی نیز پرداخته و در پی اجتهاد در باب تبیین طبقه متوسط در اندیشه ابن‌سینا و علامه طباطبایی بوده است.

کسانی که مجاهدت کنند،بی‌تردید به راه‌های پیروزی راهنمایی می شوند

اخبار دینابن‌سینا، فیلسوف و پزشک بزرگ جهان اسلام، هرگاه در مسئله‌ای علمی یا فلسفی به بن‌بست می‌رسید و ذهنش قفل می‌شد، وضو می‌گرفت، به مسجد می‌رفت و دو رکعت نماز می‌خواند.

بزرگداشت خواجه نصیرالدین طوسی در انجمن آثار و مفاخر فرهنگی

خواجه فارسی را به زبان علم بدل کرد/ حکیمی که از دُرج عاج بیرون آمد

اخبار اندیشهمنوچهر صدوقی سها گفت: معروف است که فلاسفه در «دُرج عاج» زندگی می‌کنند، یعنی از مسائل اجتماعی پیرامون خود غافل‌اند؛ شاید این سخن چندان دور از واقعیت نباشد، اما در تاریخ فلسفه ما دو حکیم تراز اول از این درج عاج بیرون آمده‌اند: نخست ابن سینا و دوم خواجه نصیرالدین طوسی که هر دو به صدارت رسیدند.

در آیین پایانی جشنواره بین‌المللی فارابی مطرح شد

غلامرضا اعوانی ویژگی ممتاز فرهنگ ایرانی را چه می داند؟ / آکویناس بارها به آثار ابن سینا رجوع کرده است

اخبار اندیشهغلامرضا اعوانی گفت:‌ هیچ‌گاه علمی در سنت ایرانی از حکمت الهی جدا نبوده و همین پیوستگی، راز ماندگاری و اثرگذاری فرهنگ ایرانی در جهان است.

کتاب «تقویم بی‌هدفی» منتشر شد / درباره‌ی سرگردانی خلاقانه، و فرا رفتن از راه های طی شده / ما آدم های جدی کم محتوا

اخبار اندیشهکتاب «تقویم بی‌هدفی» که درباره‌ی سرگردانی خلاقانه، زیبایی‌شناسی پراکندگی و کلاژ تجربه است نوشته تام لاتس، و با ترجمه حمیدرضا کیانی در ۱۹۲ از سوی نشر اطراف روانه بازار کتاب شد. 

نگاهی به جایگاه کتاب النجاة در آثار ابن‌سینا

نجات از گمراهی

اخبار اندیشهتصحیح انتقادی حاضر، با استناد به سیزده نسخه معتبر خطی و ارائه مقدمه‌ای روشنگر، زمینه را برای فهم دقیق‌تر این اثر فراهم می‌کند. انتشار این تصحیح، فرصتی مغتنم برای پژوهشگران فلسفه و منطق اسلامی است تا بار دیگر با ژرفای اندیشه ابن‌سینا و نقش‌آفرینی او در تکامل علوم عقلی آشنا شوند.

تصحیح آثار فلسفی بوعلی در نگاه سید محمود یوسف‌ثانی

انتشار ۵۰ جلد آثار فلسفی ابن سینا در آینده / بوعلی آمیزه‌ای از عقلانیت و روحانیت به یادگار گذاشته است

اخبار اندیشه یوسف‌ثانی گفت:‌ در فلسفه اسلامی، ابن‌سینا شاغول و شاخصه عقلانیت است و خیلی تلاش و سعی وافری دارد که مطلبی را که نمی‌توان از آن دفاع عقلانی کرد، مورد پذیرش قرار ندهد. این نکته‌ای است که مرحوم استاد ما مهدی حائری یزدی بسیار بر این نکته تاکید داشت و همیشه می‌گفت به نظر من در بین فلاسفه اسلامی بزرگترین فیلسوف ابن‌سیناست که به قاعده خردمندی و قاعده عقلانیت بسیار پایدار بود.