کارشناس ارشد کیست ؟

رسانه ها در تلقی عامه (و حتی خواص) از عبارات ، صفات و جایگاه ها نقش مهمی دارند و بلکه مسئول اند . یکی از این جایگاه ها ‌، عناوین و رتبه های علمی و دانشگاهی است . رسانه ها از سر ارادت به میهمان برنامه یا طرف گفتگو یا نویسنده یادداشت و شاید هم به دلیل بی اطلاعی نسبت به بار حقوقی و معنوی بعضی اصطلاحات ، سخاوتمندانه عناوین استاد و کارشناس را خرج می کنند . مثلا هم پرفسور و استاد رتبه34 دانشگاه صنعتی شریف را استاد دانشگاه می نامند و هم جوانی را که با درجه فوق لیسانس 3-2 ساعت در هفته در یک موسسه علمی – کاربردی دور افتاده تدریس می کند ، درحالی که باید به رتبه دقیق دانشگاهی فرد اشاره کنیم مثلا ‌استاد ، ‌دانشیار ، استادیار یا مربی و اگر از رتبه دقیق او اطمینان نداریم بهتر است عبارت کلی «‌عضو هیات علمی دانشگاه .... » را برای او به کار ببریم ( با ذکر نام دانشگاهی که حکم استخدامی او را صادر کرده است )

به عبارت بهتر ، هر کسی که در دانشگاه تدریس می کند ضرورتا استاد دانشگاه (و حتی عضو هیات علمی) نیست . درست است که سر کلاس ، دانشجویان به همه مدرسان می گویند «‌استاد ، اجازه! » ولی حق نداریم این تسامح لفظی را به عناوین رسمی نیز تسری دهیم . یادمان باشد « استاد» یک رتبه علمی است و اگر قصدمان بیان نوع اشتغال فرد است باید از عبارت کلی «مدرس دانشگاه» استفاده کنیم . در آن صورت نیاز به مضاف الیه (نام دانشگاه) ندارد .

ضمنا عبارت هایی مثل استاد دانشگاه یا عضو هیات علمی دانشگاه ، ناقص است . حتما باید نام دانشگاهی که حکم کارگزینی و استخدامی فرد از آنجا صادر شده است به عنوان مضاف الیه بیاید . مثلا دانشگاه تهران ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کازرون ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد ، دانشگاه علوم پزشکی یزد . عبارت استاد دانشگاه به تنهایی ناقص است و مثل این است که به یک ورزشکار بگوییم «عضو تیم» . تا نام تیم را در ادامه نگوییم عبارتمان ناقص است و مخاطب، منتظر انعقاد عبارت می ماند ، مگر آن که عبارت کلی «ورزشکار» را به کار ببریم . عین همین ماجرا درباره دانشگاه هاست . اگر بین عضویت در یکی از تیم های صدر نشین لیگ با نیمکت نشینی یکی از تیم های مهجور و گمنام فرق است – که هست - بین استاد دانشگاه صنعتی شریف با استاد دانشگاه پیام نور جاجرود نیز فرق است و بی انصافی است که بدون نامبرد دانشگاه آنها به هر دو بگوییم استاد دانشگاه (این مثال برای قرابت ذهنی مطرح می شود و الا همه می دانیم شأن و محیط معلمی بسیار بالاتر از ورزشکاری است)

رسانه ها باید دقت کنند که هر چیزی که فرد در معرفی خود گفت بلافاصله زیر نویس نکنند . باید از او بپرسند دقیقا عضو هیات علمی کدام دانشگاه است . مثلا ممکن است یک نفر در دانشگاه تهران و فردوسی تدریس داشته باشد اما دانشگاه اصلی او دانشگاه سمنان باشد . در این صورت نمی تواند بگوید من استاد دانشگاه تهران یا عضو هیات علمی این دانشگاه هستم . درست است که در دانشگاه تهران هم تدریس می کند و از آنجا حقوق (حق التدریس) هم دریافت می کند ولی حکم کارگزینی او مربوط به دانشگاهی دیگر است و لذا در پسوند دانشگاه حتما باید به همان نام خوانده شود مگر آن که از عبارت کلی مدرس دانشگاه استفاده کنیم که دیگر نیازی به پسوند ندارد.( هرچند کلی و لذا کم دقت است)

عناوین کارشناس و کارشناس ارشد هم گرفتار همین رفیق بازی یا نا آگاهی ما رسانه ای ها شده اند . ما به اشتباه در معرفی هر فردی که درجه کارشناسی ارشد یا فوق لیسانس دارد (و معمولا هم بتازگی گرفته‌!) عبارت «کارشناس ارشد» را خرج می کنیم در حالی که کارشناس ارشد یک پست بسیار بالا در نظام خبرگی و کارشناسی است . مثلا پیشتر ها ممکن بود فردی با درجه دکتری و چندین سال سابقه کار در سازمان برنامه ، سرانجام به گروه یا رتبه «کارشناس ارشد» دست می یافت . معنایش این بود ( و باید باشد) که او فرد بسیار خبره و صاحب نظری در حوزه تخصصی خود است .