«فتوشاپ نقش جهان»؛ روایتی از ناکامی یک میدان تاریخی در اصفهان

مجموعه‌ای از عوامل درهم‌تنیده، میدان امام علی(ع) اصفهان را به معمایی پیچیده بدل کرده است که انگار کسی قادر به حل آن نیست.

به گزارش خبرآنلاین، میدان امام علی(ع) اصفهان، یکی از بزرگ‌ترین پروژه‌های شهری دهه‌های اخیر این شهر است که با هدف احیای هویت تاریخی و فرهنگی میدان کهن «عتیق» در قلب بافت تاریخی اصفهان اجرا شد، اما با گذشت بیش از یک دهه از بهره‌برداری، همچنان نتوانسته جایگاه اجتماعی و اقتصادی گذشته خود را بازیابد. این میدان که ساخت آن از سال ۱۳۸۸ آغاز و مراحل مختلف آن تا سال ۱۳۹۲ به بهره‌برداری رسید، با وجود قرار گرفتن در مجاورت آثاری چون مسجد جامع عتیق، بازار بزرگ، هارونیه و مناره مسجد علی(ع)، هنوز مورد اقبال عمومی شهروندان و گردشگران قرار نگرفته است.

میدان امام علی(ع) که پیش‌تر با نام‌هایی چون میدان کهنه و سبزه‌میدان یکی از مراکز مهم دادوستد اصفهان بود، پس از اجرای طرحی که بسیاری آن را به «جراحی گسترده شهری» تشبیه می‌کنند، بخش زیادی از رونق خود را از دست داد. در حال حاضر از حدود ۱۴۰ واحد تجاری موجود در این میدان، نزدیک به ۴۰ مغازه همچنان تعطیل است و فضای میدان با نوعی سکوت و بی‌تحرکی مواجه است.

اطلاعات در خبری نوشت:کارشناسان اجتماعی و شهری، مجموعه‌ای از عوامل فرهنگی، اجتماعی و مدیریتی را در شکل‌گیری این وضعیت مؤثر می‌دانند. به گفته دکتر رضا اسماعیلی، جامعه‌شناس، میدان امام علی(ع) نتوانسته پیوندهای اجتماعی لازم را ایجاد کند و کاهش تعاملات اجتماعی، این میدان را از نقش مرکزیت مردمی خود خارج کرده است. به باور او، نارضایتی کسبه از نحوه تملک املاک، بی‌توجهی به باورهای مذهبی و فرهنگی و فقدان تعریف روشن برای کاربری‌های اجتماعی و فرهنگی، از دلایل اصلی کاهش کارکرد این میدان است.

از سوی دیگر، کارشناسان شهرسازی نیز به ضعف‌های جدی در فرایند طراحی و اجرا اشاره می‌کنند. دکتر شیرین طغیانی، عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد نجف‌آباد، میدان امام علی(ع) را طرحی «از بالا به پایین» می‌داند که بدون مطالعات عمیق اجتماعی و فرهنگی اجرا شده است. به گفته او، این میدان بیش از آنکه یک پروژه شهرسازی باشد، تقلیدی سطحی و «فتوشاپ‌گونه» از میدان نقش جهان است؛ تقلیدی که بدون درک منطق فضایی، تاریخی و اجتماعی نمونه اصلی انجام شده و در نتیجه نتوانسته حیات شهری پایداری ایجاد کند.

با این حال، کارشناسان تأکید دارند که میدان امام علی(ع) را نمی‌توان رها کرد. احیای این میدان، نیازمند بازنگری در کاربری‌ها، جلب رضایت کسبه، توجه به حقوق مادی و معنوی ذی‌نفعان و تعریف نقش‌های تازه‌ای مانند میزبانی رویدادهای فرهنگی و مذهبی است؛ رویکردی که می‌تواند این میدان را دوباره به بخشی زنده از هویت تاریخی و معاصر اصفهان تبدیل کند.

۲۳۳۲۱۷

کد مطلب 2179557

برچسب‌ها

خدمات گردشگری

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
6 + 7 =

آخرین اخبار

پربیننده‌ترین