در نظریات امنیت ملی، تفاوت ظریفی میان «توانمندسازی استراتژیک» و «پروپاگاندای سیاسی» وجود دارد. توانمندسازی در سکوت و با هدف ایجاد بازدارندگی صورت میگیرد، اما زمانی که بحث بمب اتمی از لایههای محرمانه نظامی به لایههای پروپاگاندای داخلی تندروها منتقل میشود، هدف از «بازدارندگی» به «مصرف داخلی» تغییر مییابد. این تغییر جهت، تبعاتی جدی برای امنیت ملی کشور دارد.
۱. تبعات امنیتی و نظامی: تبدیل «بازدارندگی» به «بهانه»
استراتژی بازدارندگی زمانی کار میکند که دشمن بداند شما «توانایی» را دارید، اما «اراده» برای استفاده از آن را تنها در شرایط نهایی دارید. وقتی تندروها در داخل با پروپاگاندا، تصویر کشی میکنند که کشور در مسیر قطعی ساخت بمب است و این موضوع را به یک پیروزی ایدئولوژیک تبدیل میکنند، در واقع «ابهام استراتژیک» را از بین میبرند.
این اتفاق، دشمن (بهویژه رژیم صهیونیستی و آمریکا) را از وضعیت «ترس از بمب» به وضعیت «جنگ پیشدستانه» میبرد. در واقع، پروپاگاندای داخلی، پنجره زمانی برای مذاکره یا مدیریت تنش را میبندد و دشمن را متقاعد میکند که حمله نظامی، تنها راه جلوگیری از یک واقعیت قریبالوقوع است. بنابراین، آنچه در ظاهر «قدرتنمایی» به نظر میرسد، در واقعیت «کاهش امنیت» و افزایش احتمال وقوع جنگ است.
۲. تبعات سیاسی و دیپلماتیک: تله «بستن پنجرهها»
اصرار بر بستن پنجرههای مذاکره با این پیشفرض که «دیپلماسی شکست خورده است»، یک خطای استراتژیک است. دیپلماسی هرگز نمیمیرد، بلکه تنها «هزینهاش» تغییر میکند. وقتی تندروها با فشار بر تصمیمگیرندگان، هرگونه راه بازگشت یا میز مذاکره را میبندند، کشور را در وضعیت «بنبست مطلق» قرار میدهند.
در این وضعیت، هرگونه عقبنشینی احتمالی در آینده برای جلوگیری از جنگ، به دلیل فضای احساسی و تعصبات ایجاد شده توسط همین پروپاگاندای داخلی، به عنوان «شکست تحقیرآمیز» تلقی خواهد شد. در نتیجه، تصمیمگیرندگان به دلیل ترس از فشار داخلی، حتی زمانی که منطق استراتژیک حکم به مذاکره میدهد، قادر به تغییر مسیر نخواهند بود. این یعنی «گروگان گرفتن استراتژی ملی توسط شعارهای داخلی».
۳. تبعات اقتصادی و اجتماعی: فشار بر بدنه جامعه
پروپاگاندای بمب اتمی معمولاً با روایتی از «عزت و اقتدار» همراه است تا هزینههای اقتصادی ناشی از تحریمهای شدید را توجیه کند. اما این استراتژی در بلندمدت با واقعیتهای معیشی را مواجه میکند. وقتی جامعه میبیند که شعارهای هستهای منجر به انزوای بیشتر و فشار اقتصادی شدیدتر شده و در عین حال هیچ گشایشی در سفره مردم رخ نداده، شکاف میان «روایت رسمی» و «واقعیت زیسته» عمیقتر میشود.
این موضوع میتواند منجر به فرسایش مشروعیت و ایجاد ناآرامیهای اجتماعی شود، زیرا در نهایت، هزینه «بازیهای لبه پرتگاه» را نه تندروهای سیاسی، بلکه بدنه جامعه پرداخت میکند.
ریسک «سقوط در اثر تعصب»
در مجموع، ترکیب «پروپاگاندای هستهای» و «بستن درهای دیپلماسی»، کشور را به سمت سناریویی میبرد که در آن امنیت ملی نه بر اساس تحلیلهای واقعگرایانه، بلکه بر اساس «آرزومندیهای سیاسی» مدیریت میشود.
امنیت ملی واقعی در ایجاد تعادلی است میان:
۱. حفظ توانمندیهای فنی و هستهای (به عنوان اهرم فشار).
۲. سکوت استراتژیک در مورد نیتها (برای جلوگیری از تحریک دشمن).
۳. باز نگه داشتن کانالهای ارتباطی (برای مدیریت بحران).
هرگونه انحراف از این مثلث به نفع تندروها، ریسک تبدیل شدن «سپر بازدارندگی» به «آهنربای حملات» را افزایش میدهد. در واقع، تندروها با تبدیل یک ابزار امنیتی به یک ابزار سیاسی-داخلی، در حال کاهش دادن حاشیه مانور دولت و افزایش دادن احتمال یک تصادم نظامی ویرانگر هستند.
، ترکیب «پروپاگاندای هستهای» و «بستن درهای دیپلماسی»، کشور را به سمت سناریویی میبرد که در آن امنیت ملی نه بر اساس تحلیلهای واقعگرایانه، بلکه بر اساس «آرزومندیهای سیاسی» مدیریت میشود.
کد مطلب 2301959




نظر شما